Kur’an-ı Kerim’e göre inanç hayatını etkileyen faktörler - Özer, Hanife (My University, 2003)
Her insan, yaratılış itibarıyla hakkı benimseme yatkınlığı, yaratanını tanıma, O'na bağlanma ve ibadet etme duygusu gibi olumlu yeteneklerle bezenerek dünyaya gelir. Ancak insan, zamanla bu kabiliyetlerinden çeşitli faktörlerin etkisiyle uzaklaşır. Söz konusu faktörlerden biri de dinî literatürde zulüm terimiyle ifade edilmektedir. Bu araştırmanın birinci bölümünde, kişinin bizzat kendi nefsine karşı yapmış olduğu haksızlığa, yani özüne yönelik zulüm kavramına değinilmiştir. İlâhî mesajın çağrılarına kulak asmayan kişi, yaratanına rab olma vasfı ve hakkını vermemek suretiyle öncelikle kendi bunalım ve mutsuzluğuna sebep olduğundan dolayı bizzat kendi nefsine zulmetmiş olmaktadır. İnsanın uhrevî sorumluluğunu kavramayıp, Allah'ın kendisine yüklediği emaneti yerine getirmemesi anlamına gelen bu yaklaşım, dünya hayatında olduğu gibi, âhiret hayatında da mutlaka cezâlandırılacaktır. Nitekim Kur'ân, kendi kendine zulmeden kişinin, ölümle varacağı ebedî yaşantısında pişmanlık duyacağından ve sahip olabilseydi bütün dünyanın servetini fidye olarak verip kurtulmayı arzu edeceğinden söz eder. Kur'ân'da bu bağlamda zâlimlerin âhiret azâbından önce, dünyada da büyük bir güvensizlik, korku ve bunalım içine düşeceklerinden, zulmün doğurduğu bu olumsuz duyguların, kişinin vicdanını sızlatıp onun yaşantısını tehdit edeceğinden bahsedilir. Tezin müteakip bölümlerinde zulmün fert bazından diğer şahıslara olan sıçrayışına, tarih boyunca süregelen tevhîd-şirk mücâdelesine ve inananları inançlarından alıkoymak amacıyla gerçekleştirilen eylemlere yer verilmiştir. Bu tasvirler sonucunda bir tarafta atalarının dinini körü körüne taklid eden bağnazlar ile kurmuş oldukları sömürü sistemini sağlamlaştırmaya çalışan güç odakları; diğer tarafta ise toplumda adâletin tesisini sağlamaya, sınıflaşmayı ortadan kaldırmaya çalışan ve ıslahatçı karakterleriyle öne çıkan resullerle onlara tâbi olanlar karşımıza çıkmıştır. Bu mücâdelenin sonucunda makro planda da olsa kazananların inananlar olduğu, çalışmanın bir sonucu olarak sunulmuştur. Zirâ Kur'ân'da defalarca vurgulandığı üzere, zulüm tarih boyunca toplumların yıkılışını hazırlamıştır. Zâlimler, eninde sonunda insanlık tarihinin karanlıklarına gömülmeye mahkûm kötü tiplerdir.

Each human being has tendency to appropriate the God as well as the feeling of knowing the God ,of being devoted to it and of worshipping , as far as he/ she was born. However as the time passes ,this person goes away from these abilities due to different factors.One of these factors was defined as injustice-so called zulm. In the first part of this study ,injustice which was practised against real self of the human being was mentioned.The person who doesn't pay attention to divine message ,oppresses her/ his self being on her/ his own.Because the same person firstly makes himself/ herself unhappy by not knowing his/ her responsibility to the God.If he/ she doesn't comprehend divine responsibility of human being to the God and act in accordance with it ,he will be accused in world life as well as in next world. Also in the Koran it was pointed that the person who oppresses against the real self ,will be regretfull in the next life which will be reached through death and so he/ she will wish to have the chance to be rescued by giving ransom.On that respect in Koran it was noted that before suffering in the next world these oppressors will fall in fear,untrust,depression and these negative fellings -arose due to injustice,will make the oppressors suffer a pang and threat their life. In the other parts of the thesis ,these themas took place as follows;The spreading of injustice from one individual to others ,the struggle between affirming the unity of the God and opposing to it -so called tevhid-şirk and finally some kind of actions which aimed at making believers far away from their beliefs. As a conclusion of these descriptions ,on the one hand there are fanatics who imitate beliefs of their ancients without thinking and power points which tries to reinforce the exploitation system constructed by themselves ;on the other hand there are prophets who tries to keep justice in a society without classification in order to make reforms and loyal ones to these prophets. As conclusion of that study ,it was pointed out that at the end of this struggle the winner are the believers.As it was emphasized in the Koran many times,injustice -so called zulmled to destruction of the societies. Oppressors -so called zalims won't be seen in the history of human being.
Keywords: Din; İslam Dini; İslamiyet; Kelam; Satır arası tam tefsirler; Tefsir ve tefsir ilmi