Rükneddin Ahmed’in Acâbü’l-Mahlûkat tercümesi (giriş-metin-sözlük) - Sarıkaya, Bekir (My University, 2010)
Eser, Ali Emiri Efendi Kütüphanesi Türki Tarih bölümü 897 demirbaş numarasıyla kayıtlıdır. Hicri 852 yılında istinsah edilen bu eser, 17.2X24.8 (13.8X21) boyutunda 17 satır olarak, nesih yazı türüyle yazılmış olup, 326 varaktır. Rükneddin Ahmed kitâbına her ne kadar tercüme demişse de, aynı zamanda kendi bilgi ve düşüncelerini kattığı için te'lif bir eserdir diyebiliriz. Bu eseri tez olarak seçmemizin sebebi; Eski Anadolu Türkçesi'ne ait olan birtakım özellikleri açığa çıkarmak, bütün kelimelerin anlamlarını örneklerle ortaya koyup diğer eserlerdeki anlamlarla mukayesesine yardımcı olmak ve Osmanlı düşünce dünyasını, pozitif bilgi birikimini bilim âlemine sunmaktır. Böylece edebiyatımızın temel taşlarından biri olan Acâibü'l-mahlûkat türünü yerine yerleştirmiş olacağız. Bu tez üç bölümden oluşuyor. Giriş kısmında Acâibü'l-mahlûkat ile ilgili kneddin Ahmed’in eseri ile ilgili bilgiler bulunmaktadır. Metin kısmında, günümüz kitap yazma sistemi dikkate alınmıştır. Başlıklar ve paragraflar oluşturulmuş, imla ve noktalamaya yer verilmiştir. Ayrıca günümüzden farklı olarak sayfa ve satır numaraları metin içinde gösterilmiştir. Sözlük kısmında ise metindeki bütün kelimeler, birleşik şekiller, şahıs isimleri ve yer isimleri yer alır. Her kelimeye metinden örnekler verilmiştir.

The book is registered under fixture number 897 at the Turkish History section of Ali Emiri Efendi Library. This work which was copied in 852 ofter Hegira, was written in nashk style with 17 lines in a size of 17.2X24.8 (13.8X21) md consists of 326 pages. Although Rükneddin Ahmed called his book as translation, it includes his knowledge and his thoughts. Therefure, we can also call if his writing. The aim in preparing this thesis is to show some features of old Anatolian Turkish, to present the meanings of all words with examples which assists in comparing the other meanings of words in other books and to display Ottoman knowledge of science and Ottoman world of ideas. Thus, we put Acâibü'l-mahlûkat which is the cornerstone of our literature to its place. This work is consists of three sections which are the introduction, text and the glossary. In the introduction part, general informotion about Acâibü'l-mahlûkat and Rükneddin Ahmed’s book is given. In the text, contemporary writing systems are taken into consideration where needed, titles and paragraps are created. It is designed according to contemporary spelling and punctuation marks. The page and line numbers are also shown. In dictionary, all words, compound forms, names of people and places are given, with examples from the text for each word.
Keywords: Türk Dili