Evrimsel iktisat bakış açısıyla teknoloji transfer göstergelerinin asimetrik bilgi altında doğrusal olmayan panel veri analizi - Şahin, Mücella (My University, 2018)
Teknolojinin gelişimi, kullanımı ve yayılımı ekonomi dünyasında önemli yere sahip olan bir süreçtir. Ülkelerin teknoloji transferi faaliyetlerinde evrimsel iktisat yaklaşımı, teknolojinin ve teknoloji transferinin doğrusal olmayan yapı altında incelenmesi gerektiğini destekler nitelikte varsayımları bulunmaktadır. Bununla birlikte teknoloji transferi yapılırken üzerinde durulması gereken diğer konular ise teknoloji transfer yöntemleri ve piyasalardaki asimetrik bilgidir. Transfer yapılan teknolojinin kullanımı, yöntemi ve uygulanması ihraç eden ve alan her iki taraf için de amacına uygun olması gerekmektedir.Çalışmada teknoloji transferi yapan ülkelerin büyük bir kısmını barındıran ve aynı zamanda Türkiye’nin de içinde bulunmasından dolayı OECD ülkeleri ele alınmıştır. İktisat literatüründe Doğrudan Yabancı Yatırımlar teknoloji transfer göstergesi olarak kabul edilmektedir ve bu nedenle uygulamada Doğrudan Yabancı Yatırım serisi kullanılmıştır. Panel veri yöntemi uygulanan çalışmada OECD ülkeleri için 1980 – 2016 yıllık verileri ile çalışılmıştır. Bunun yanı sıra daha ayrıntılı analiz edilmesi amacıyla Bilgi İletişim Teknoloji İhracatı ve Yüksek Teknolojili Ürün İhracatı verileri de kullanılmıştır. Tüm bu varsayımlara dayanarak doğrusal olmayan yapı altında teknoloji transfer göstergelerinin zaman içindeki davranışları, ortalamaya yakınsama durumunu incelemek ve aynı zamanda serideki asimetrik etki olup olmadığını tespit etmek amacıyla doğrusal olmayan panel birim kök testleri uygulanmıştır. Özellikle asimetrik etkiyi de dikkate alan Emirmahmutoğlu ve Omay’ın EO (2014) Testine ayrıntılı olarak yer verilmiştir. Sonucunda ise OECD ülkeleri için teknoloji transfer serilerinin durağan bir yapıda olduğu ve aynı zamanda asimetrik etkiye sahip olduğuna ulaşılmıştır.

Development of technology, usage and dispersion is a process that; has an important position in the world of economy. In technology transfer activities of countries evolutionary economics approach includes assumptions which are foresees the necessity of investigations about technology and transfer of technology under nonlinear structure. Besides, the other subjects that need to focus on, while technology transfer is taking place are; technology transfer methods and asymmetric information on the market. Usage, method and implementation of transferred technology, must be appropriate for its purpose, by exporting and receiving sides.This study examines the OECD countries, because, OECD includes most of the countries that transfer technology. Also, Turkey is among these countries. Foreign Direct Investments are shown as technology transfer indicator; that is why, Direct Investment series are used in implementations. Panel data method is applied in the study and 1980 – 2016 years data are used for OECD countries. In addition to this, for further analysis, Information Communication Technology Exports and High Technology Product Exports are used. Based on all these assumptions, the behavior of technology transfer indicators over time under nonlinear structure is investigated. The purpose of this investigation is, examine the convergence of the average, and to determine if there is an asymmetric effect on the series. In the light of this knowledge, nonlinear panel unit root tests were applied. Especially, Emirmahmutoğlu and Omay’s EO (2014) tests were given in detail because of considering the asymmetric effect. As a result, the technology transfer series for the OECD countries are in a static structure and they are also has an asymmetrical effect.
Keywords: Bilgi işlem; Data Processing; Doğrusal Olmayan Panel Veri Analizi; Econometric models; Econometrics; Economics; Ekonometri; Ekonometrik modeller; Ekonomi; İstatistik; Nonlinear Panel Data Analysis; Panel Birim Kök Technology Transfer; Panel Unit Root; Statistics; Teknoloji Transferi