Ölüm ve sonrasına ait günümüz halk inançlarının teolojik alt yapısı (İstalbul/ Maltepe örneği) - Pehlivan, Abdulhamid (My University, 2005)
Ölüm ve Sonrasına Ait Günümüz Halk İnançlarının Teolojik Altyapısı (İst./ Maltepe örneği) isimli bu tezde, mümkün olduğunca ölüm ve sonrası hayat için yapılan ritüelleri, İslâm hukuku çerçevesinde ele alarak, Maltepe'ye has olan ölüm geleneklerinden bahsedilmeye çalışılmıştır. Cenazeler konusu diğer konulardan çok farklı bir karakter arzetmekte, ve bu konuda dinî olan ritüellerle gelenekten gelen ritüeller biribiri içine girmiş bulunmaktadır. Bu yüzden ölüler ve defin işlemleri ile ilgili hususları, önce İslâm kaynakları ışığında aktardıktan sonra Maltepe halkının inançları ve uygulamaları olarak olduğu gibi anlatma hedeflenmiştir. Çalışmamız giriş ve iki temel bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmanın konusu ve problemi, amacı, önemi, hipotezleri, varsayımları, kapsam ve sınırları, evren ve örneklem üzerinde durulmuştur. Araştırmanın sonunda anket çalışması metni ek olarak yer almaktadır. Birinci bölümde araştırmanın teorik çerçevesi çizilerek âhirete îmân; ölüm, hurâfe, bâtıl inanç ve bid'at alt başlıklarıdan oluşan temel kavramlar; mevlid, ıskat-devir, yas tutma (matem), türbe başlıklarından oluşan diğer kavramlardan oluşmaktadır. İkinci bölümde örneklem grubunun demografik yapısı, temel dînî inançları ve bilgileri, ölüm öncesi ve sonrasına ilişkin halk inançları, cenâze ve kabir namazıları, çeşitli tutum ve davranışlar, ölümün bireysel ve toplumsal yapısı, ötenazi, intihar ve reenkarnasyon gibi konularla ilgili bulgulardan oluşmaktadır. This thesis which is called Death, And After Death The Theological Base of Public Believes(Ist. Maltepe example) is written about the rituels done for the death and the life after death, taking the subject from Islamic view and is tried to reveal the death traditions special to Maltepe. Ceremonies issue is a very different character than the others, and all the theological rituels and traditionals are mixed in one body. For this reason, the properties of dead bodies and burrying them is aimed to be discussed first according to Islamic references and then according to the believes and practices of Maltepe public. Our work includes the introduction and two main parts. In the introduction part the subject of the research and problem, the aim, the importance, the hypothetis, the presumptions, the inclusions and borders are stated. At the end of the research the questionare is attached. In the first part the borders of theology are drawn and concepts such as believes in the other world, death, rumours , supersititions, and made up believes and other concepts such as religious songs, the money which is distributed for the good sake of the dead person, moaning, tomb heads. In the second part includes the findings about issues such as reencarnation, commiting suicide, euthenasia, the individual and social structure of death, some behaviours and attitudes, death prayers, public believes about pre-death and after death, mail theological believes and information, demographic structure of the example group.
Keywords: Cenaze Merasimleri; Din; Halk İnançları_Cenaze; İslam Dini