Nasreddin Hoca fıkralarının eğitim değeri ve fıkraların benlik durumlarına göre değerlendirilmesi - Karakaya, Selman (My University, 2007)
Çalışmanın temel amacını Nasreddin Hoca fıkralarının eğitimdeki belirgin etkisinin temel dayanaklarının araştırılması ve üç benlik durumuna göre değerlendirilmesi oluşturmaktadır. Araştırmada araştırmanın evreni olarak seçilen, Doç. Dr. Mehmet ARSLAN ve Yrd. Doç Dr. Burhan PAÇACIOĞLU’ nun hazırladığı ‘Letâ’if-i Hoca Nasreddin’ deki örnekleme esasına göre belirlenmiş 393 lâtife yer almış, sözlükler vasıtasıyla günümüz diline uyarlanmıştır.Araştırma sorusunu cevaplandırmak amacıyla, bütün bölümler için alan taraması yapılmış, ‘kısmındaki bütün maddeler ‘Tarama ve Tanımlama’ suretiyle şekillenmiştir.Türk Milli Eğitimi milli, ahlaki, manevi ve kültürel değerlerini benimseyen ve geliştiren insanlar yetiştirme hedefindedir. Bu insan, beden, zihin, ahlak, ruh ve duygu bakımından dengeli ve sağlıklı şekilde gelişmiş bir kişiliğe ve karaktere sahip olacaktır. Bu noktadan hareketle öğrencilerin ilgi alanlarını dolduran kaynaklardan olan Nasreddin Hoca fıkraları yoluyla nasıl bir düşünce ve duygu gelişimini sağlamak istediğimiz belirgin bir biçimde ortaya konmuştur. Ayrıca bu fıkraların neyi hedeflediği ve nasıl anlaşılması gerektiği açıklığa kavuşturulmadan öğrencilere sunulmasının doğru olmadığı ifade edilmiştir.Nasreddin Hoca fıkraları gibi kültür değerimizin görünen yüzü dışında dini, ahlaki ve edebi mesajlar, derin manalar taşıdığı belgelenmiş, fıkra metinlerinde geçen sembol varlıkları tespit edilmiş, fıkraların dünyada insanların nelere güldüğünü açıklamaya çalışan modern mizah kuramlarıyla nasıl açıklandığı belirtilmiştir. İlköğretim için hazırlanan, 11 yayınevinin 100 temel eser baskıları tanıtılmış, incelenmiş, muhtevası çizelgede gösterilmiştir. Fıkra derlemeleriyle metnimizdeki latifelerin benzerlik ve farklılıkları belirtilmiştir. Sonuç olarak bu fıkralarda Hoca, içinde yaşadığı toplumun hayat akışı içindeki gerçekliğini ve insanlığın ortak fotoğrafını verdiğinden hem ulusal hem de evrensel olmayı başarmıştır. Hoca Anababa, Yetişkin ve Çocuk rollerini dengeli bir şekilde kullanabildiği için, insanlarla sağlıklı empati kurma gücüne sahiptir. Bu özelliği onu, hoşgörülü ve insan sever kılmıştır. Zaten bu özellik eğitimin istediği olgun insan tanımına da uymaktadır.

EDUCATION VALUE OF NASREDDIN HODJA JOKES AND EVALUATION OF JOKES IN LINE WITH IDENTITY POSITIONS The basic purpose of the study is to research the basic foundations of explicit impact of jokes of NASREDDIN HODJA in education and to evaluate the same in line with three identity cases. 393 Jokes chosen as the universe of research which were determined in line with sampling principle in Leta’if-i NASREDDIN HODJA” prepared by Associate Doç. Dr. Mehmet ARSLAN and Assistant Associate Yrd. Doç. Dr. Burhan PAÇACIOĞLU were included and they were adapted to the modern language by means of words. In order to reply the research question, area scanning was made for all sections and all items in “contents” section were shaped by means of “Scanning and Definition” method.Turkish National Education aims at growing people adopting national, moral, ethical and cultural values and developing the same. Such a human shall have well balanced and healthy developed personality and character in terms of body, mind, moral, spirit and feeling. Starting from such a point, it is explicitly stated our intent about the manner of though and emotional development by means of jokes of NASREDDIN HODJA, which are one of the sources attracting the attention of students. Additionally, it is expressed that, unless it is made explicitly understood the target of these jokes and requirement of understanding them, it is not correct to present the same to the students. Apart from the appearing face of our cultural values such as jokes of NASREDDIN HODJA, it is certified that the jokes have religious, moral and literal messages, deep meanings and symbol entities mentioned in texts of jokes were determined and it is stated that how the jokes were explained by means of modern rumor concepts trying to express the things which make the people laugh in the world. 100 basic art works of 11 publishing houses were introduced, investigated and their contents were shown in table. The similarities and differences between joke compilations and our texts were stated. Finally in these jokes, Hodja succeeded in becoming both national and universal since he had given the reality of society in which he had lived during course of life and common picture of humankind. Hodja since he was able to use Parents, Adults and Children roles in a balanced manner, has a power to establish a sound empathy with people. Such characteristic of him made him tolerant and humanistic. Already such a feature is also in line with the matured human description required by the education
Keywords: Empati; Nasreddin Hoca Fıkraları, Eğitimde; Türk Nükte ve Mizahı