Doksanlı yıllar Türkiye sineması - Küçük, Özkan (My University, 2002)
90'lı Yıllar Türkiye Sineması (tez özeti) 'Doksanlı yıllar Türkiye Sineması' başlıklı tezde; Seksenli yıllar Türkiye'sinin ekonomik-politik ve sosyal durumu inceleniyor ve 90'lı yıllara devrettiği etkiler ele alınıyor. Seksenli yılların ortamında sinemayı etkileyen temel değişimlerin 90'lı yıllara sarkarak, son on yılın sinemasını nasıl yapılandırdığı araştırılıyor. Seksenli yıllarda, tüm dünyada, sinemayı, seyirci ile kurduğu ilişki biçimi açısından, etkileyen ve sinema salonlarının kapanmasına yol açan videonun yaygınlaşması, ardından, 90'lı yıllarda Türkiye'de özel televizyonların yaygınlaşması, bu yaygınlaşmanın sinema-seyirci ilişkisine ve yapımcılık kurumuna etkilerine açıklık getirilmeye çalışılıyor. Tüm bu sürecin sonucunda sinemamızda yaşanan kriz ve bunun üzerine yaşanan tartışmalara yer veriliyor. Yine, 90'lı yıllarda dünyada ve Türkiye'de yaşanan ekonomik-politik değişimlerin sinemamıza etkileri araştırılıyor. Ve son olarak, geçtiğimiz on yılın sinemasının geleceğe neler devredebileceği, yaşanan sürecin ne kadar kalıcı olabileceği ile ilgili öngörüler açıklanıyor. Sözü edilen süreçte; önce televizyonun, hemen ardından videonun ve onun ardından da özel televizyonların yaygınlaşmasıyla, sinema salonları kapanmış, kalanlar büyük metropollere sıkışmış; ardından klasik Yeşilçam yapımcısının devre dışı kalmasıyla, yeni film yapım yöntemleri açığa çıkmış, sinemamıza çok sayıda genç yönetmen katılmış, ancak çoğu ilk filmlerinin ardından film yapmaya devam edememişlerdir. Bu süreci, kimileri, 'yeni(veya genç) yönetmenler kuşağı' ile adlandırmaktadırlar. Kimilerince bu süreçte, kişisel veya auteur sinemasından söz edilebilir, kimileri de dönemi 'bağımsız sinema' açısından ele alırlar. Ancak yapılan araştırma, bu türden adlandırmalar yapılabilecek kadar yapısal bir değişimin gerçekleşmediğini, 'yeni film yapım yöntemleri' nin henüz net bir karaktere ve sürekliliğe kavuşamadığını göstermiştir. Yaşanan süreç, belki de, özel bir geçiş dönemi olarak ele alınmaya daha uygundur. The Cinema of Turkey in Nineties (The

of The Thesis) In thesis titled The cinema of Turkey in Nineties; in eighteens Turkey's economic, politic and social position is investigated and its affects in nineties are taken consideration. Fundamental variations affect the cinema in eighties has lasted to nineties and it is investigated that how it constructed last ten years cinema. All over the world in eighties the expand of video which has affected the audience and has caused to close down to the cinemas, than in nineties of Turkey private televisions have became wide spread and this affects of expand of producer company and the relations of audience-cinema are tried to be clear. Crises lived our cinema and discussions about these crises are explained after all this process. And again, in nineties the affects of economic and politic variations in Turkey and in the world to our cinema are investigated. And last one, about what last ten years cinema can sublet to the future, how this process can be stable, foresees are explained. In this process; as a result of the expand of first television, and just after video and after this private televisions, cinemas closed down, the rest are to be in capital; and than because of classic Yeşilçam layoff, new movie production methods were born, so many young directors joined to our cinema, most of them however after their first films can not carry on. Somebody called this process as Era of the new directors. According to some body in this process, it can be explained to be individual or auteur cinema, and cinemas concern about this era fro the point of independent cinema view. However this research show that the structural variations were not developed as much as these titles to be done, and now movie production methods are not yet indefinite character and instable. Maybe this process is more appropriate to be taken consideration as a special transition era.
Keywords: Filmler; Gösteri sanatları; Iletişim; Sinema Türk; Topluluk önünde gösteriler