İkna motivatörü olarak korku çekiciliğinin estetik ve kozmetik cerrahi endüstrisinde kullanımı - Özçelebi, Zeynep (My University, 2023)
Tarihi yüzyıllar öncesine dayanmakta olan; hastaların hem savaş, hastalık, kaza gibi felaketler sonucu ortaya çıkmış fiziksel ve fonksiyonel deformitelerini onarmak, görünüşlerini normalleştirmek hem de sağlıklarına geri kavuşturmak üzere rekonstrüktif amaçlarla uygulanagelmiş cerrahi operasyonlar, günümüzde artık zorunluluktan değil, opsiyonel olarak, şekil değişikliğine odaklı, keyfi ve kozmetik amaçlarla talep edilmektedir. Sosyal medya kullanımının ve online görüşmelerin arttığı dolayısıyla gittikçe görselliğin önem kazandığı günümüz dijital popüler kültüründe; estetik ve plastik cerrahi endüstrisi de bedenle ilgili kaygıların farkındadır. Sektördeki hekimlerin ve kliniklerin web sitelerinde bilgi verir gibi gözüken metinlerde araya serpiştirilmiş korku çekiciliği mesajlarında; hizmet verilen alanların kapsamına giren bazı fiziksel özellikler idealize edilirken bazıları da kritize edilmekte ve “kusur” vurgusu yapılmaktadır. Bu eleştirilen kusurlara sahip olmaları nedeniyle okuyucular beden ayıplamasına maruz kalmaktadırlar. Bu yüksek lisans tezinin araştırma sorusu estetik ve plastik cerrahi sektörü tarafından hizmet tanıtıcı içeriklerde ikna amaçlı kullanılan korku çekiciliği stratejisinin temelini oluşturan tehdit öğesinin hangi aracı olgulara başvurularak gerçekleştirildiğidir. Site ziyaretçileri için, toplumsal güzellik ideallerine uymazlarsa yaşayabilecekleri sosyal, psikolojik, cinsel disfonksiyonlara ve maruz kalabilecekleri alay ve zorbalıklara dair felaketleştirme bilişsel çarpıtmasına başvurularak üretilen kehanetler, korku çekiciliği modelleri ışığında incelenmiştir. Bu araştırmada, ikna ve korku çekiciliği ile ilgili literatür incelenecek, estetik, plastik ve kozmetik cerrahinin tarihine değinilecek sonrasında çeşitli cerrahi uygulamalar belirlenecek ve bu operasyonlarla ilgili bilgilerin bulunduğu kişi ve kurumların web sayfalarının içerikleri eleştirel söylem analizi metodolojisiyle incelenecektir. Belirtilen bu sayfalar tıbbi açıdan enformasyon sağladığı için okuyanların zihninde bir reklam gibi algılanmayabileceği hatta hekimlerin toplumun nezdindeki otoritesi, prestiji göz önünde tutulduğunda metnin içine yerleştiren mesajlar, okuyucuların özsaygıları açısından yıkıcı etkilere sebep olabilirler. Bu çalışmayla korku çekiciliğinin kullanımının etik sınır ve çerçeveleri daha bilinçli bir biçimde belirlemek açısından farkındalık sağlayacağı umulmaktadır.

Reconstructive surgical operations, which have been applied for the purpose of restoring both physical health and functional deformities for centuries that have emerged as a result of disasters such as battles, epidemics and accidents, are now being demanded solely for cosmetic purposes, focusing on desired shape alteration based on social ideals rather than necessities concerning health issues. In today's digital popular culture, where the use of social media and online meetings are increasing, visuality is becoming increasingly important; The plastic and cosmetic surgery industry is also aware of ever-increasing body-related concerns and ideals. In the messages interspersed in the texts that seem to give information on the websites of surgeons and clinics; while some of the physical features within the scope of the service areas are idealized and praised, some of them are criticized by deeming them as “flaws”. Web site visitors are being shamed and stigmatized through these criticized flaws. The research question of this master's thesis focuses on which mediating phenomena are employed to constitute the threat element of the fear appeal strategy used by the plastic and cosmetic surgery industry for persuasion in service promotional content. The fear evoking prophecies that create distress are being produced by utilizing the catastrophizing cognitive distortion by threatening visitors of the social, psychological, and sexual dysfunctions they may experience and the mockery and bullying they may be subjected to if they do not conform to societal standards of beauty are examined in the light of fear appeal models. In this research, the literature on persuasion and fear appeal will be examined, the history of plastic and cosmetic surgery will be addressed, then various surgical applications will be chosen as samples and the contents of the web pages of surgeons and medical institutions with information about these operations will be examined with the methodology of critical discourse analysis. Since these pages are only allowed to provide medical information and are prohibited from advertising, their messages may not be perceived as an persuasion strategy in the minds of the readers, and even considering the authority and prestige of the surgeons in the society, the shaming alongside catastrophizing cognitive distortion placed in the text may lead to devastating results on the self image and self-esteem of the readers. With this study, it is hoped that the use of fear appeal will raise awareness in terms of determining ethical boundaries and frameworks more consciously.
Keywords: cosmetic and plastic surgery advertisement; doctor-patientcommunication; estetik ve kozmetik endüstrisi reklamları; estetik ve kozmetik endüstrisinin stratejik iletişimi; Fear; Fear appeal; fear appeal in cosmetic and plastic surgery; fear as a motivator; Interpersonal communication; ikna; İkna (Psikoloji); ikna stratejisi; iknasal ticari iletişim; Kişilerarası iletişim; Korku; korku başvurusu; korku çağrısı; Korku çekiciliği; korku çekiciliği etikliği; korku motivatörü; korkunun iknaya etkisi; motivation for getting cosmetic and plastic surgery; persuasion; Persuasion (Psychology); persuasive communication