Psikolojik danışma ve rehberlik öğrencilerinin bilgisayar yaşantılarına yönelik bir izleme çalışması - Deniz, Levent (Eğitim Bilimleri Dergisi, 2001)
Bilgisayarlar rehber öğretmenler tarafından, psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerinin yürütülmesinde, öğrenci bilgilerinin depolanması, sınıflandırılması, bilgisayar ortamında kişilik, beceri vb. testlerin uygulanması gibi amaçlarla kullanılabilir. Ayrıca rehber öğretmenler INTERNET üzerinden mesleki paylaşımların yapılmasında ve çeşitli bilgilere ulaşılmasında da bilgisayarlardan yararlanabilirler. Bilgisayarların bu amaçlarla kullanılabilmesi için rehber öğretmenlerin bilgisayar kullanımına yönelik olarak yeterli bilgi ve beceriye sahip olması gereklidir. Bu bilgi ve becerilerinin geliştirilmesi ise rehber öğretmenlerin ya hizmet içinde ya da hizmet öncesi yetiştirilmeleri sürecinde olabilir. Örneğin Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölümü Rehberlik ve Psikolojik Danışma Ana Bilim Dalı’nda öğrenciler birinci sınıfın ikinci döneminde “Bilgisayara Giriş” adında bir ders almaktadırlar. Öğrencilerin hizmet öncesi süreçte aldıkları bu tek dersin, mesleğe atıldıklarında teknolojiden yararlanabilmeleri boyutunda yeterli olmasını beklemek mümkün değildir. Bununla birlikte öğrencilerin bilgisayar ve buna bağlı teknolojilerden yararlanabilmeleri açısından ne tür yaşantılara sahip oldukları ve üniversiteye gelirken ne tür birikimlerle geldikleri de bilinmemektedir. Bu sebeple Marmara Üniversitesi, Atatürk Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü, Rehberlik ve Psikolojik Danışma Ana Bilim Dalı’nı kazanarak 1997-1998, 1998-1999 ve 1999-2000 öğretim yıllarında birinci sınıfa başlayan öğrencilerin üniversiteye gelirken sahip oldukları bilgisayar yaşantılarının belirlenmesi araştırmanın amacını oluşturmuştur. Bu amaç doğrultusunda toplam 120 öğrenciden elde edilen veriler analiz edilmiştir. Her üç öğretim yılı dikkate alınarak elde edilen sonuçlardan bazıları şunlardır. (1) Öğrencilerin çoğunluğu üniversiteye gelirken bilgisayar kullanmayı ya hiç bilmemekte ya da çok az bilmektedirler; (2) Öğrencilerin çoğunluğunun bilgisayar sahibi olmadığı (1997-1998, %71,4; 1998-1999, %70,3; 1999-2000, %76,9) anlaşılmaktadır. Aradan geçen yıllar da bilgisayar sahibi olma boyutunda olumlu yönde bir artışın olmadığını göstermektedir. (3) Öğrencilerin çoğunluğu ilköğretim (1997- 1998, %97,6; 1998-1999, %97,4; 1999-2000 %100) ve ortaöğretim (1997-1998, %81,0; 1998- 1999, %81,6; 1999-2000, %75,0) kademelerinde herhangi bir bilgisayar dersi almamışlardır. (4) Öğrencilerin çoğunluğunun ilköğretim (sadece bir öğrenci böyle bir ders gördüğünü bildirmiştir) ve ortaöğretim (1997-1998, %92,9; 1998-1999, %89,5; 1999-2000, %97,5) kademelerindeki derslerinde bilgisayar bir ders aracı olarak kullanılmamıştır; (5) Elde edilen tüm sonuçlar değerlendirildiğinde, öğrencilerin üniversiteye yeterli bilgisayar yaşantılarına sahip olmadan geldikleri anlaşılmaktadır. Üniversitede de bilgisayara yönelik tek bir ders almaları, bu öğrencilerin mesleki yaşamlarına da yetersiz bilgisayar yaşantıları ile başlayacakları gerçeğini kuvvetle gözler önüne sermektedir. Bu sonuçlardan hareketle, öğrencilerin bilgisayar yaşantılarının zenginleştirilebilmesi için çeşitli öneriler geliştirilmiştir.
Keywords: Bilgisayar yaşantıları, bilgisayar okur yazarlığı, psikolojik danışma öğrencileri, psikolojik danışman, rehber öğretmen