Revised mediterranean action plan (MAP) for a sustainable mediterranean environment - Pulat, Resül Orçun (My University, 2007)
Akdeniz ekosisteminin karşılaştığı çevresel sorunların farkına varan Akdeniz ülkeleri BM Çevre nın 1975 yılında organize ettiği toplantıda bir araya geldiler. Bu toplantıda Akdeniz Eylem Planı kabul edildi. Akdeniz Eylem Planı, Akdeniz ekosisteminin korunması ve sürdürülebilir kalkınma üzerine odaklanan (bağlayıcılığı olmayan) bir yumuşak hukuk belgesidir (soft law document). Ancak planın bağlayıcı bir hukuki çerçevesi vardır. Planın hukuki çerçevesinin asıl öğesi çerçeve bir konvansiyon niteliğinde olan Barselona Konvansiyonu’dur. Ayrıca Konvansiyon’un ayrıntılı yükümlülükler içeren protokolleri vardır. Plan, uzun vadede, çağın gerisinde kalmış olan hukuki yapısıyla Akdeniz ekosisteminin karşılaştığı çevresel sorunlara cevap veremez olmuştur. Bunun üzerine Plan, çevre hukukunun 1975 ve 1995 arasında geçirdiği gelişimin ışığında, Barselona Konvansiyonu’na taraf olan Akdeniz ülkeleri tarafından revize edilmiştir. Barselona Konvansiyonu’na, uluslararası çevre hukukuyla ilgili yeni kavramlar, ilkeler ve hükümler dahil edilmiştir. Ayrıca, hem farklı konularda protokoller imzalanmış, hem de mevcut protokoller yeni kavramlarla zenginleştirilmiş veya revize edilmiştir. Böylece, Konvansiyon’un coğrafi ve kavramsal sahası, yeni ve revizyona uğramış hukuki belgelerle birlikte genişlemiştir. Kısaca Plan’ın hukuki çerçevesi kuvvetlenmiştir. Ancak, revizyona uğrayan Plan’ın hukuki çerçevesindeki protokollerden dördü halen yürürlüğe girmemiştir. Ayrıca, Plan’ın hukuki çerçevesinin uygulamaya geçirilmesi aşamasında bilhassa gelişmekte olan ülkelerde sorunlar yaşanmaktadır. Devletler, Akdeniz ekosisteminin sorunlarının çözümü için, vakit kaybetmeden, hem Plan’ın hukuki çerçevesinde yer alan belgelerin tümünü onaylamalı hem de uygulamaya dönük somut adımlar atmalıdırlar. Bu bağlamda devletler vatandaşlarını çevresel konularda bilgilendirmeli ve onların karar alma süreçlerine aktif katılımlarını sağlamalıdırlar ki hukuki belgeler sivil toplumdan destek bulabilsin ve uygulamada olumlu sonuçlar elde edilebilsin. Çünkü, Plan; revizyona uğramış ve kuvvetlenmiş hukuki yapısıyla sürdürülebilir bir Akdeniz çevresi için yararlı sonuçlar doğurabilecek uluslararası bir çevre projesidir.

The Mediterranean countries, realizing the warnings of the Mediterranean ecosystem, came together in a meeting organized by UNEP in 1975 and adopted the Mediterranean Action Plan. MAP is a (non-binding) soft law document that focuses on sustainable development and conservation of the Mediterranean ecosystem. Nevertheless, the Plan has a binding legal framework. The main legal framework of MAP is the Barcelona Convention which is a framework convention. Additionally, it has Protocols which set out detailed obligations. MAP with its old legal structure could not be a solution for Mediterranean environment in long-term. So, in the light of the global developments concerning environmental law between 1975 and 1995, MAP was revised by the contracting parties to the Barcelona Convention. The Barcelona Convention was amended with modern concepts, principles and articles concerning international environmental law. Moreover, new protocols on different subjects were adopted and the existing protocols were amended or replaced by their revised versions. So, the geographical and conceptual scope of the Convention expanded through revised and new legal instruments. Shortly, the legal framework of MAP strengthened. However, four of the legal documents of revised MAP have not entered into force yet. Moreover, there are problems of implementation and weaknesses especially in developing Mediterranean countries. In order to solve the problems of the Mediterranean environment, states taking into account the mechanisms of public information and participation should not only ratify the legal instruments but also implement them as soon as possible. Because, MAP with its revisioned, dynamic and clear legal structure, is a strong environmental project. It is a hope for a sustainable Mediterranean environment.
Keywords: Akdeniz Eylem Planı; Çevre Programı; Çevre Sorunları