Islamic gift economy and its modern applications in Southeast Asia - Kabdolov, Azamat (My University, 2025)
Bireycilik, faydacılık ve finansallaşma gibi modern ekonomik anlayışların egemen olduğu bir ortamda, Müslüman topluluklar sosyal ve ekonomik uygulamalarını İslam’ın etik ve hukuki ilkeleriyle uyumlu hale getirme konusunda zorluk yaşamaktadır. Bu tez, söz konusu temel değerlerden uzaklaşan mevcut ekonomik sistemlere karşı, İslami armağan ekonomisini uygulanabilir bir alternatif olarak incelemektedir. Tez spesifik olarak Güneydoğu Asya’ya odaklanarak, İslami armağan ekonomisinin teorik temellerini ve modern uygulamalarını kapsamaktadır. Vaka çalışması metodolojisi kullanarak, zekat, vakıf ve hibenin modern Malezya ve Endonezya’daki çağdaş girişimleri incelemektedir. Bu çalışmanın merkezinde, İslami etik ve kolektif sorumluluk temelinde armağan temelli sosyo-ekonomik ilişkilerin yeniden canlandırılması için savunuculuk yapan Adi Setia ve diğer akademisyenlerin katkısı yer almaktadır. Temel bulgular, İslami armağan ekonomisi uygulamalarının toplumsal uyumu ve ekonomik adaleti teşvik ettiğini, eşitsizliğe ve çevresel bozulmaya çözüm üreterek büyüme merkezli modellere sürdürülebilir alternatifler sunduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, bu uygulamaların seküler, küreselleşmiş toplumlardaki potansiyelini ve zorluklarını belirleyerek kültürel, politik ve yapısal engelleri vurgulamaktadır. Dahası, bu tür uygulamaların özellikle uygun politika çerçeveleri, teknolojik yenilik ve eğitim girişimleriyle desteklendiğinde, Müslüman topluluklar içinde uzun vadeli dayanıklılığa, finansal kapsayıcılığa ve manevi tatmine nasıl katkıda bulunabileceğini değerlendirmektedir. Bu araştırma, klasik İslam iktisat düşüncesini çağdaş uygulama ile birleştirerek literatüre katkıda bulunmakta ve İslami ilkeleri gerçek dünyadaki ekonomik faaliyetlerde uygulamaya çalışan politika yapıcılar, işletmeler ve topluluklar için uygulanabilir öneriler sunmaktadır. Tez, ekonomide etiğin ve toplumun rolünü yeniden değerlendirerek, İslami armağan ekonomisini sürdürülebilir ve adil kalkınmaya ilişkin küresel söylem içerisinde dönüştürücü bir model olarak konumlandırmaktadır.

Under the dominance of modern economic ideologies, such as individualism, utilitarianism, and financialization, Muslim communities face the challenge of aligning their social and economic practices with Islamic ethical and legal principles. This thesis explores the Islamic gift economy as a viable alternative to prevailing economic systems that often move away from these foundational values. The scope of the thesis encompasses both theoretical underpinnings and modern applications of the Islamic gift economy, with a particular focus on Southeast Asia. Utilizing a case study methodology, it examines contemporary initiatives in countries like Malaysia and Indonesia, where zakat, waqf, and hibah are operationalized within modern economic contexts. Central to this study is the contribution of Adi Setia and other scholars advocating for a revival of giftbased socio-economic relations grounded in Islamic ethics and collective responsibility. Key findings reveal that Islamic gift economy practices not only foster community cohesion and economic justice but also offer sustainable alternatives to growth-centric models that contribute to inequality and environmental degradation. The study identifies both the potential and challenges of implementing these practices in secular, globalized societies, highlighting cultural, political, and structural barriers. Moreover, it evaluates how such practices can contribute to long-term resilience, financial inclusion, and spiritual fulfillment within Muslim communities, particularly when supported by appropriate policy frameworks, technological innovation, and educational initiatives. This research contributes to the literature by bridging classical Islamic economic thought with contemporary application, offering actionable recommendations for policymakers, businesses, and communities seeking to implement Islamic principles in real-world economic activity. By reassessing the role of ethics and community in economics, the thesis positions the Islamic gift economy as a transformative model within the global discourse on sustainable and equitable development.
Keywords: Assistance; Case Study; Community morals and manners, Islam; Customs and practices; Economic aspects; Ekonomik yönler; Gelenekler ve uygulamalar; Güneydoğu Asya; Islam; Islamic economics; Islamic ethics; Islamic gift economy; İslam; İslam ahlakı; İslam ekonomisi; İslami armağan ekonomisi; Southeast Asia; Toplum ahlâk ve adâbı, İslâm’da; Vaka Çalışması; Yardımlaşma