Ürün sorumluluğunda ispat (AB hukuku etki̇si̇ altında Türk ve Alman hukuklarının karşılaştırılması) - Başakıncı, Kardelen (My University, 2024)
İnsan, hayatını devam ettirebilmek için bağımlı olduğu en basit üründen modern çağın gerekliliklerini karşılamak için tüketmek veya kullanmak durumunda kaldığı en kompleks ürüne kadar hiçbir ürünü baştan sona kendi üretmediği gibi ürünün piyasaya sürülmesinden ömrünü tamamlamasına kadar geçen sürece de hakim değildir. Teknolojinin gelişimi, yapay zeka ve otonom sistemler ile her geçen saniye üründen kaynaklanan riskler karşısında büyük bir bilinmezliğe sürüklenmekte ve savunmasız kalmaktadır. İnsanın ve ürünlerin evrenselleştiği dünyada, ortak bir anlayışı ortaya koymayan hukuk sistemleri kişilerin adil yargılanma ve ispat hakkını tehlikeye atmaktadır. Çalışmada ürün sorumluluğunun tarihsel gelişimi, ortaya çıktığı Amerikan Hukukundan başlayarak özellikle Alman Hukuku ve genel olarak Avrupa Birliği Hukukundaki içtihat, öğreti ve düzenlemeler ile aktarılmaya çalışılmıştır. Teknolojinin gelişimi ile sınırların bir anlamda kalkması ve insanın evrenselleşmesi, ulusları zamanın ruhunu yakalamak için reform hareketlerine ve ortak bir hukuk anlayışı yaratmaya zorlamaktadır. Adil yargılanma ve ispat hakkı sorunları, ortak hukuk girişimlerini usuli özerklik sınırını aşındırmaya itmiştir. Teknolojinin gelişimi ile tetiklenen usul hukukunda ortak hukuk ve uyum sorunu, standart ispat ölçüsü anlayışının terk edilerek hukuku yer yüzüne indiren esnek ispat ölçüsü anlayışı ve buna bağlı olarak hakimin kanaatinin gerekçelendirme ile denetlenmesi savunulmuştur. Bu doğrultuda değişen zaman karşısında haklarını muhafazada ve iddiasını ispatta çeşitli zorluklarla karşılaşan kişiye sunulan ispat kolaylıkları girişimleri, bunların ispat yüküne etkileri ile tartışılmıştır. Hukuk kurallarının somut karşılığının takip edilebilmesi adına kullanılan yargı kararları iddia edilen vakıanın ve delillerin işlevinin tam olarak anlaşılabilmesi adına önemli unsurlarının tümü içerecek şekilde detaylı olarak sunulmuş; okuyucuya karşılaştırma imkanı sağlamak adına terimlerin yabancı hukuklardaki karşılıkları verilmiştir.

Individuals cannot produce any product, from the simplest product they dependent on survival to the most complex product they have to consume or use to meet the demands of the modern age, and they have no way to control the production process given the current technology and pace of development. With the development of technology, artificial intelligence and autonomous systems, every second individuals are being dragged into great uncertainty and vulnerable to product-related risks. In a world where people and the products have become universal, legal systems that do not reveal a common understanding, endanger human rights, especially the right to a fair trial and the right to prove. In this thesis, the historical development of product liability starting from American Law, where it emerged, the developments in German Law in particular and Europen Union Law in general have been tried to be conveyed through jurisprudence, doctrine and regulations. The regulations in Turkish Law were compared with the developments in foreign laws and it was determined that Turkish Law could not capture the spirit of the time and could not ensure harmony between the existing rules. The development of technology, in a sense, results in the removal of borders and the universalization of humans. This forces nations to take reform movements and create a common understanding of law in order to capture the spirit of the time. Issues of fair trial and the right to prove have pushed common law initiatives to erode the limits of procedural autonomy. As a solution, flexible standard of proof with varying degrees of justification has been proposed. In this regard, the attempts to ease the burden of proof offered to the person who faces various difficulties in protecting his rights and proving his claim in the face of changing times are discussed with their effects on the burden of proof. The judicial decisions used in order to follow the legal rules in practice are presented in detail, including all the important elements, in order to fully understand the alleged fact and the function of the evidence; In order to provide the reader with the opportunity for comparison, the equivalents of the terms in foreign laws are given.
Keywords: Burden of Proof; Consumer protection; Deliller; Esnek İspat Ölçüsü Kusursuz Sorumluluk; Evidence; Flexible Standard; İspat Hakkı; İspat Ölçüsü; İspat Yükü; İspat Yükünün Yer Değiştirmesi; Law and legislation; Producers Liability; Product Liability; Product Safety; Products liability; Revarsal of the burden of proof; Right to Proof; Standart of Proof; Strict Liability; Tüketicinin korunması; Türkiye; Üreticinin Sorumluluğu; Ürün Güvenliği; Ürün sorumluluğu; Yasa ve yasama