Vehhabilik’te Bid’at anlayışı - Şahin, Nihat (My University, 2005)
Bu çalışmamızda Vehhabilik ile bid'at kavramını bir araya getirmemizin sebebi, Vehhabilerin kendilerini kabul ettirme çabalarının temelinde bid'ata bakışlarının ve bid'atlarla mücadele anlayışlarının yatmasıdır. Vehhabiliğin ortaya çıkışına gelinceye kadar İslam tarihinin çeşitli dönemlerinde görülen grupların ortak amacı, dinin Peygamber devrindeki şekliyle yaşanması, sonradan ortaya çıkıp dine ilave edilme özelliği taşıyan şeylerin ortadan kaldırılmasıydı. Bu amaç doğrultusunda çeşitli faaliyetler yapılmış olmakla birlikte çalışmalar hep teori planında kalmış, Vehhabilik'te olduğu gibi topyekûn ve silahların da kullanıldığı pratik herhangi bir uygulama göze çarpmamıştır. Vehhabilik ortaya çıkışı itibariyle bu amacı benimsemiş, arkasına aldığı Suudi desteğiyle bid'atlarla mücadelenin teorik alandan pratik alana geçişini sağlamıştır. Bu yüzden Vehhabiliğin bid'at anlayışı, araştırmamızın konusunu oluşturmuştur. Çalışmamızın birinci bölümünde Vehhabiliğin hareket noktasını teşkil eden bid'at kavramı üzerinde durulmuştur. Bid'atın kelime anlamı ve bid'atların ortaya çıkış sebepleri açıklanmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde ise Vehhabîliğin ortaya çıkışını hazırlayan sebepler hakkında bilgi verilmiş, Üçüncü ve son bölümde de Vehhabiliğin ortaya çıkışı ve Vehhabilerin bid'at saydığı hususlar çeşitli başlıklar altında incelenmiştir. Ayrıca Vehhabiliğin bugünkü durumu ve Suudi Arabistan Devleti arasındaki ilişki kısaca değerlendirilmiştir. In this work, we have put the two concepts 'wahhabiyya' and 'bid'a' together because the basic point of the wahhabi struggle in being approved lies on their view of bid'a and their 'battle' against it. Before the emerge of the wahhabiyya, the common goal of the groups seen in different times of the Islamic history was to ensure that Islam stayed so like it was at the era of the Prophet by removing every innovation added to it. Many things were made towards this aim, but those efforts stayed on the theory phase. Except the wahhabi movement, no practical action was made so together and with weapons. The Wahhabiyya has adopted this view and accomplished the practical application of his theory with the support of the Saudians. This is the reason for our search topic. In the first part of our work, we deliberated on the concept of 'bid'a'. The literal meaning of the word and the reasons of the emerging of the bid'a was explained. In the second part information about the causes which emerged Wahhabiyya are discussed. In the third and last part, the emerging of the Wahhabiyya and the things/ elements they regard as bid'a are studied under different headlines. The current situation of the Wahhabiyya and their relationship with the Kingdom of Saudi Arabia is utilized briefly.
Keywords: Din; Eğitim-öğretim; İslam ahlâk ve adâbı; İslam ahlâkı; İslam Dini; İslam Mezhepleri; iş; ticaret ahlâkı