Hüsrev Gerede'nin hayatı ve faaliyetleri (1884-1962) - Karakuş, Cansu (My University, 2019)
Hüsrev Gerede,1884 yılında Edirne'de doğdu. Rıdvanbegoviç ailesinden gelen Hüsrev Bey'in dedesi, Osmanlı Devleti'nin Bosna Valilerinden Ali Paşaydı. Babası ise Ferik Mehmet Ali Paşaydı. Hüsrev Bey de babası Mehmet Ali Paşa gibi askerî alanda eğitim gördü. Asker olan Hüsrev Bey, Mondros Mütarekesi imzalandıktan sonra İstanbul'a geldi. Mütarake döneminde Memleket adlı gazetede takma adlarla yazılar yazdı. Mustafa Kemal Paşa önderliğinde Dokuzuncu Ordu Müfettişliği'nde görev aldı ve 19 Mayıs 1919'da İstihbarat ve Siyasi Şube Müdürü olarak Samsun'a geldi. Buradan Havza'ya geçti. Erzurum ve Sivas Kongrelerine katıldı. Ali Rıza Paşa Hükümeti'nin kurulması sonrasında İstanbul'da Mebusan Meclisine Trabzon Mebusu olarak seçildi. Misak-ı Milli'yi mecliste okudu. İngilizlerin Meclisi dağıtmaları sonrasında Ankara'ya geçen Hüsrev Bey, Gerede'de çıkan isyanda nasihat heyeti başkanlığı yaptı. Daha sonra Londra Konferansı'na giden Ankara heyetinde yer aldı. Ertesi yıl Londra Konferansı'na giden Ankara heyetinde yer aldı. 1924 yılında Budapeşte'ye elçi olarak atandı. 1926 yılına kadar burada görev yaptı ve aynı yıl Sofya'ya atandı. 1930 yılında Tahran Büyükelçisi olarak atandı. 1934'te Şah Rıza Pehlevi'nin Türkiye gezisine eşlik etti. 1934'te istifa etti. Aynı yıl Sivas Milletvekili seçildi ancak Tokyo'ya atanması nedeniyle meclisten istifa etti. Tokyo Büyükelçisi olduğu dönemde Ertuğrul Şehitliği Anıtı yapıldı. II.Dünya Savaşı'nın başladığı 1939 yılında Berlin'e büyükelçi olarak atandı. 1939-1942 yılları arasında Berlin'de büyükelçi olarak görev yaptı. 1942'de Türkiye'ye geldi. 1946 yılında Rio de Janeiro Büyükelçisi olarak atandı. 1949 yılına kadar burada görevini sürdürdü. Aynı yıl emekli oldu ve ölümüne kadar İstanbul'da çeşitli derneklerde görev aldı.27 Mayıs 1960 İhtilali sonrasında senatör olmak için başvurdu. 22 Mart 1962 tarihinde vefat etti. Yapılan törenle Edirnekapı Şehitliği'ne defnedildi.

Hüsrev Gerede born in Edirne on 1884. The grandfather of his from Ridvanbegovic family was Ali Pasha who one of the Bosnian governors of the Ottoman Empire. His father was Mehmet Ali Pasha. He was educated in military school such as his father Mehmet Ali Pasha.He who was a soldier, came to Istanbul after Mondros armistice was signed. During the armistice period, he wrote articles in the Memleket newspaper by nicknames. He under the leadership of Mustafa Kemal Pasha, he took part in the Ninth Army Inspectorate and arrived in Samsun on May 19, 1919 as the director of the intelligence and political branch.He passed from here to the Havza. He attended Erzurum and Sivas Congresses. After the establishment of the Government of Ali Rıza Pasha, he who was elected Trabzon deputy to the Mebusan Assembly in Istanbul. He read Misak-ı Millî in the assembly. Later the distributed of the assembly by British, he passed to Ankara and served as the head of the delegation of advice in the revolt in Gerede. The following year he took part in the Ankara delegation to the London Conference.He was appointed ambassador to Budapest in 1924. He served here until 1926 and was appointed to Sofia in the same year. He was appointed ambassador to Tehran in 1930. In 1934, he was accompanied Shah Riza Pehlevi's trip to Turkey. He resigned in 1934 and became Sivas deputy the Assembly elections same year but he resigned from the Assembly due to his appointment to Tokyo. While he was Ambassador to Tokyo, Ertuğrul Martyrdom Monument was built.He was appointed ambassador to Berlin in 1939 when The Second World War started. Between 1939-1942, he served as ambassador in Berlin. He came to Turkey in 1942.He was appointed ambassador to Rio de Janeiro in 1946. He served here until 1949.The same year he retired and was served in various associations in Istanbul until his death.After the 1960 revolution, he applied to become a senator. He died on 22 March 1962. He was buried in Edirnekapı Martyrdom with the ceremony.
Keywords: Ambassador; Asker; Büyükelçi; Deputy; History; Hüsrev Gerede; Hüsrev Gerede, 1884-1962; Milletvekili; Milli Mücadele; National Struggle; Soldier; Tarih; TBMM; Turkish Grand National Assembly