Vecîhî'ye ait Mufassal Târîh-i İslâm'da siyer kısmı (inceleme-metin) - Ertaş, Meryem (My University, 2019)
İslâm Tarihi’nin başlangıç noktası olan Hz. Peygamber’in (s.a.s) hayatına birçok İslâm Tarihi kitabında yer verilmiştir. Bu çalışmada Osmanlı’nın son döneminde yaşamış bir edebiyatçı olan Mehmed Vecîhî Bey’in (1869-1904) ilk 252 sayfasını kaleme aldığı Mufassal Târîh-i İslâm adlı eserin siyer kısmı incelenmiştir. Müellif, eserinin dîbâce ve birinci faslında tek başına bir siyer kitabı yazılacak tafsilatta Hz. Peygamber’in hayatına yer vermiştir. Bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Vecîhî’nin hayatı ve eserleri ile Mufassal Târîh-i İslâm’ın tanıtımına yer verilmiştir. Bu bölümde eserin siyer kısmının muhteva değerlendirmesi yapılmış ve eserde kullanılan kaynaklar tespit edilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde ise Mufassal Târîh-i İslâm’ın siyer kısmının çeviri yazısı yapılmıştır. Sonuç olarak Mufassal Târîh-i İslâm’ın siyer literatüründeki yeri tespit edilmiştir. Son dönem Osmanlı müelliflerinden olan Vecîhî, eserinin siyer kısmında Hz. Peygamber’e olan hürmet ve muhabbetini üslûbuna yansıtmıştır.

The life of the Prophet (s.a.s), the starting point of Islamic History, is included in many Islamic History books. In this study, the sīra part of Mufassal Tārīkh al-Islām of which the first 252 pages were written by Mahmat Wajīhī (1869-1904), a literary writer living in the last period of Ottoman Empire, was examined. In the foreword and the first part of his work, the author included the life of the Prophet in the details like a book of sīra. This study consists of two parts. In the first part, the life and works of Wajīhī and the introduction of Mufassal Tārīkh al-Islām is included. In this part, the content of the sīra part of the work was examined and the sources used in the work were tried to be determined. In the second part, the translation of the sīra part of Mufassal Tārīkh al-Islām was done. To sum up, the place of Mufassal Tārīkh al-Islām in the sīra literature was determined. Wajīhī, who was one of the last Ottoman writers, has reflected his respect and affection to the Prophet in his style in the sīra part of his work.
Keywords: Din; History; Hz. Peygamber Wajīhī; Mahmat Wajīhī; Mehmet Vecîhî; Mufassal Târîh-i İslâm; Mufassal Tārīkh al-Islām; Prophet Muhammad (pbuh); Religion; sīra; Siyer; Tarih; Vecîhî