Osmanlı Devletin’nde kolera salgını: İstanbul örneği: (1892-1895) - Ayar, Mesut (My University, 2005)
Kolera, XIX. yüzyılın en ölümcül hastalığı olarak, dünyanın hemen her yerinde büyük insan kayıplarına yol açarken, ilk pandeminin devam ettiği yıllardan itibaren Osmanlı topraklarında da oldukça etkili olmuştur. Bu hastalık, 1892-1895 salgınının sürdüğü dönemde ise, başta İstanbul olmak üzere neredeyse bütün Osmanlı coğrafyasında görülmüştür. 1893 ve 1894 yıllarında Anadolu'da etkili olan kolera, 1893-1894 ve 1895 yıllarında İstanbul'da da iki salgına yol açmıştır. Anadolu'dakiler için söylenemese de Osmanlı başkentindeki salgınların devam ettiği günlerde alınıp uygulanan önlemler neticesinde, koleranın bilinen özelliklerine nispeten bu sıkıntı çok hafif atlatılmış; vukuat ve ölüm sayıları çok düşük bir oranda gerçekleşmiştir. İstanbul'daki kolera devam ederken devlet bir takım tedbirler almak zorunda kalırken, bu tedbirlerden bir çoğu alt yapı eksikliklerinin fark edilip giderilmesinde, dolayısıyla şehrin modernleşmesinde önemli bir etki yapmıştır. Diğer taraftan, koruyucu sağlık önlemleri alanında kaydedilen gelişme Osmanlı Devleti'nde neredeyse çığır açıcı nitelikte olmuştur. Cholera, as the most fatal disease of the Nineteenth century, has brought about a large amount of human loss almost all over the world and also has been quite effective on the lands of the Ottoman from the continuous years part of first continental epidemic. The disease has been seen on almost every part of Ottoman Empire, especially in İstanbul, during the continental epidemic of 1892-1895. Cholera, which has been effective in Anatolia in 1893-1894, has also caused two epidemics in İstanbul in the years of 1893, 1894 and 1895. Although it could not have been said for the ones in Anatolia, this trouble has been overcame with little distress in corparison with the well-known characteristisks of cholera and the rates of death and incidents have been low thanks to the taken and adapted precautions. During the time of cholera in İstanbul, the state had to take some kind of precautions that have made an important effect on the modernization of the city as dedecting and removing the deficiencies in the underground services. On the other hand, the evolution in the field of protective health precautions has almost been trend-setter in Ottoman Empire.
Keywords: Kolera; Salgın Hastalıklar_Türkiye_Tarih