Yerel yönetimlerde yeniden yapılanma sürecinde belediye iktisadi teşekkülleri : İstaç A.Ş. örneği - Kara, Uğur (My University, 2008)
Kapitalist sistem, 1970’li yıllarda yaşadığı krizden çıkış yolunu Keynezyen sosyal devlet uygulamalarının terk edilip, ekonomiye minimum düzeyde müdahale eden devlet anlayışını savunan neo-liberal politikaları uygulamada bulmuştur. Klasik liberalizmin çağdaş yorumu olarak serbest piyasa ekonomisini öngören neo-liberalizm, ilk önce gelişmiş kapitalist ülkelerde, daha sonra da DB ve IMF gibi uluslar arası kuruluşlar vasıtasıyla Türkiye gibi gelişmekte olan çevre ülkelerde uygulanmaya başlanmıştır. Ülkemizde 24 Ocak 1980 ekonomik kararları ve ardından yapılan 12 Eylül 1980 askeri müdahalesiyle uygulama sahası bulan neo-liberal politikaların piyasa devleti anlayışı çerçevesinde, kamuda ve yerel yönetimlerde özelleştirme uygulamaları hız kazanmıştır. Günümüzde yerel hizmetlerin sunulmasında önemli bir yeri olan belediyeler de neo-liberal dönüşümün etkisine kalmış ve hizmetlerini sunarken özelleştirme uygulamalarını kullanmaya başlamışlardır. Belediyelerin kullandıkları özelleştirme yöntemlerinden biri de şirketleşmedir. Sermayesinin büyük bir bölümünün belediyeye ait olduğu bu şirketlere Belediye İktisadi Teşekkülü denilmektedir. Merkezi idarenin denetiminden ve ağır işleyen bürokrasiden kurtularak piyasa mekanizmasının gerektirdiği esneklik ve talebe hızlı cevap verebilme amacıyla ülke genelinde birçok belediye şirketler yoluyla hizmet üretmeyi tercih etmektedir. İstanbul’un sınırları içindeki tüm halka hizmet etmekle yükümlü olan İstanbul Büyükşehir Belediyesi de, görmesi gerektiği hizmetlerin büyük çoğunluğunu bünyesinde barındırdığı 23 şirketle görmektedir. Bu tezin temel konusu dünya genelinde yaygınlaşan neo-liberal politikaların yerel hizmetlerin sunulmasında yarattığı dönüşümdür. Yerel yönetimlerde yaşanan bu dönüşümü daha iyi anlamak için İstanbul Büyükşehir Belediyesine bağlı Belediye İktisadi Teşekkülleri ve bunlardan biri olan İSTAÇ A.Ş. örnek olarak incelenmiştir. THE EXAMPLE IN REORGANISATION PROCESS OF LOCAL GOVERNMENTS FOR AFFILIATED COMPANIES OF MUNICIPALITY: ISTAC CO

(SUMMARY) Capitalistic System find way to exit from the crisis lived in 1970, by leaving Keynesian social governmental applications and applying neo-liberal politics which stand for minimal governmental concept. The Neo-Liberalism, which predicts the free market economy as a modern explanation of the classical liberalism, started to apply firstly in the developed capitalistic countries and than in the developing countries like Turkey by means of international foundation like DB and IMF. In the frame of the minimal governmental concept of the neo-liberal politics that find field of application in our country with 24 January 1980 economical decisions and after with the military intervention in 12 September 1980, privatization application picks up speed in the public and in the local authorities. At the present day, even municipalities that have an important role in performing of local services affected from the neo-liberal change and started to use private applications in their services. One of the privatization method that municipalities use is founding companies. These companies, the biggest part of their capital is belonging to municipalities, called Municipality Economic Agencies. With the aim of to get out from the control of the central administration and slowly working bureaucracy and to answer the request and the flexibility which is required from the market mechanism, a lot of municipality through out the country prefer to produce services through the companies. Also Istanbul Metropolitan Municipality which is responsible to serve all people within the borders of Istanbul, gives most of the services via 23 companies. The main subject of this Thesis is the transformation in providing local services caused by the world widespread neo liberalism politics. To understand the transformation formed in the local administration better, Municipality Economic Agencies, especially ISTAC Co. is examined as a case study.
Keywords: Beldiye İktisadi Teşekkülleri; Kamu Hizmeti; Özelleştirme; Yerel Yönetim