Çocuk Sağlığı İzlem Polikliniklerine Başvuran 6-36 ay arası çocukların uyku düzenleri ve uyku sorunları:çok merkezli kesitsel çalışma - BORAN, PERRAN; US, MAHMUT CANER (My University, 2022)
Amaç: Çocuklarda uyku düzeni ve sorunlarını inceleyen çalışmalarda kültürel farklılıkların dikkate alınması gerekmektedir. Bu çalışmada, ülkemizde çocuk sağlığı izlem polikliniklerine başvuran küçük çocuklarda ebeveynleri tarafından bildirilen uyku-uyanıklık düzenlerinin ve sorunlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem ve Gereç: Kesitsel tipteki bu araştırmanın evrenini çocuk sağlığı izlem polikliniklerine başvuran Türkiye’deki 6-36 aylık çocuklar oluşturmuş, örnekleme dahil edilecek çocuklar, 12 bölgeden oluşan Türkiye İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması-1’deki her bir bölgeden basit rasgele seçilen illerden seçilmiştir. Her bir bölgeden alınacak çocuk sayısı çok aşamalı tabakalı olarak ağırlıklandırılarak belirlenmiştir. Toplam 2434 anne-çocuk çiftine sosyodemografik özellikler, Kısa Bebek Uyku Anketi, Edinburgh Postnatal Depresyon Ölçeği ve Genel Anksiyete Bozukluğu Anketini içeren çevrimiçi anket uygulanmıştır. Bulgular: Daha geç yatma saatleri hariç uyku süreleri cinsiyete özgü bir farklılık göstermemiş olup, önceki çalışmalarla benzer bulunmuştur. Uyku konsolidasyonunun 18 aylıktan sonra daha geç ortaya çıktığı görülmüştür. Anne sütüyle beslenen sağlıklı çocukların gece boyu kesintisiz uyuma olasılığının 3,8 kat daha az olduğu saptanmıştır. Buna karşın gece boyu kesintisiz uyumayan çocuklarda, toplam uyku süresi ve yalnızca anne sütü ile beslenme sürelerinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Çalışma grubumuzda yatak paylaşımı %11,5, sadece oda paylaşımı ise %52,9 olarak gözlenmiştir. Eğitim düzeyi yüksek olan annelerin, çocuklarının uykusunu bir sorun olarak algılama olasılıklarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Annede depresif ve kaygı belirtilerinin olması ve yaşamın ilk üç ayında bebekte aşırı ağlama öyküsü uyku sorununu öngören en önemli belirleyicilerdir. 492 Sonuç: Süt çocuğu ve oyun çağındaki çocuklarda uyku düzenini inceleyen araştırma sonuçları, çocuk sağlığı izlemleri için referans veriler sağlamaktadır. Sonuçlar, erken çocukluk döneminde davranışsal uyku sorunlarının yönetiminde aşırı ağlama sorunu olan bebeklere yaklaşım ve annenin kaygısı ile depresyonuna odaklanan müdahalelerin önemini vurgulamaktadır.
Keywords: çocuk; uyku; kaygı; depresyon; emzirme