Türkiye’de kayıt dışı ekonomi : 2000-2017 yılları arasındaki gelişimi ve mücadele yöntemleri - Kestek, Cemal Seral (My University, 2019)
Kayıt dışı ekonomi genellikle vergilendirilemeyen ekonomik faaliyetlere atıf yapmaktadır. Kavramın ortaya çıkışı 2. Dünya Savaşı’na kadar uzanmaktadır. Savaş sonrasındaki tüm toplumsal gelişmeleri, gelişmiş ve azgelişmiş ülkelerdeki tüm toplumsal katmanları etkileyen göç olgusu belirlemiştir. Türkiye örneğinde de durum benzerdir. Kayıt dışı ekonomi Osmanlı İmparatorluğu’nun çözülüş döneminden itibaren söz konusu olsa da bu çalışma 2000-2017 dönemine yoğunlaşmaktadır. İlk bölümde kavram farklı içerik ve tanımlamalarıyla incelenmiştir. Bu bölümde, kavramın, farklı tanımları, tasnifleri, ilgili diğer kavramlar ve kavramın farklı anlamları üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde kayıt dışı ekonomiye neden olan etkenler ev ölçüm yöntemleri analiz edilmiştir. “Ekonomik”, “mali”, “sosyal, siyasal ve psikolojik” üç temel etken grubu çözümlenmiştir. Bu bölümden sonra kayıt dışı ekonominin ölçülmesine dair farklı yöntemler incelenmiştir. Son bölüm ise Türkiye’de 2000-2017 yılları arasındaki kayıt dışı ekonomi olgusunu incelemiştir. Ayrıca kayıt dışı ekonomi ile mücadele yöntemleri başlığı altında hem uygulanmış veya uygulanmakta olan yöntemler hem de kayıt dışı ekonomi ile mücadele için kimi öneriler değerlendirilmiştir.

The concept of the informal economy usually refers to economic activities which are not “taxable”. The emergence of the concept roots in the social shift after World War II. The social changes after the war are determined by the migration which affected all the social strata in both developed and under-developed countries. In the case of Turkey, the informal economy has been a social and economic problem since the collapse of the Ottoman Empire but this study focuses on this problem for the years of 2000-2017. In this study firstly the concept analyzed by its different contexts and definitions. The first chapter concentrated on the definitions and classifications of the concept of the informal economy, different meanings of it and some other related concepts. The factors which cause the informal economy and different methods for measuring informal economy are analyzed in the second chapter. Three different categories of the factors described in the chapter, namely “economic”, “fiscal”, “social, political and psychological”. In the last chapter, we discussed the informal economy in Turkey between 2000-2017. We will also analyzed the means for controlling the informal economy. Here, we intended to describe the recent developed methods, their structure, and achievements, also we will discuss some suggestions for fighting against the grey economy.
Keywords: Economics; Ekonomi; factors of informal economy; informal economy in Turkey; kayıt dışı ekonomi; kayıt dışı ekonominin nedenleri; kayıt dışı ekonominin ölçülmesi; measuring informal economy; taxation; Turkey; Türkiye; Türkiye’de kayıt dışı ekonomi; vergilendirme informal economy