Hovhannes Balıkcıyan’ın Karnig, Gülünya ve Dikran’ın Dehşetlu Vefatleri hikayesi ile Hovsep Maruş’un Bir Sefil Zevce isimli Ermeni harfli Türkçe romanları (inceleme-metin-dizin) - Güneş, Aysel (My University, 2016)
Türkçe edebiyatın ilk roman örneklerini Tanzimat Dönemi’nde Osmanlı - Ermeni yazarları kaleme almıştır. Türkçe yazılmış olmalarına rağmen bu eserler Ermeni alfabesiyle basılmışlardır. Eserlerden ilki Vartan Paşa tarafından yazılıp 1851 yılında basılmış olan Akabi Hikâyesi başlıklı romandır. Bu romanı A. Tietze 1991’de Latin harflerine aktarmıştır. Milli Kütüphanenin hazırladığı Eski Harfli Eserler Bibliyografyası’na göre basılan ikinci roman Hovhannes Balıkcıyan’ın kaleme aldığı Karnig, Gülünya ve Dikran’ın Dehşetlu Vefatleri Hikâyesi başlıklı romandır. Bu eser 1862’de Minasyan Basmahanesinde basılmıştır ve 224 sayfadır. Üçüncü roman ise 1868 yılında Hovsep Maruş tarafından kaleme alınmış ve İstanbul Mühendisyan Tabhanesinde basılmış Bir Sefil Zevce başlıklı eserdir ve 303 sayfadır. Bu tez, Karnig, Gülünya ve Dikran’ın Dehşetlu Vefatleri Hikayesi ile Bir Sefil Zevce adlı romanların çeviri yazılı metnini, metinlerin dil özelliklerini, dizin ve sözlüklerini içermektedir. Bu tez üç ana bölümden oluşmaktadır: İnceleme-Metin ve Dizin-Sözlük. İnceleme bölümünde Ermeni harfli Türkçe metinlere dair bilgiler verilmiş ve teze konu olan iki romanın yazım ve dil özellikleri Türkçe yapı ve ses bilgisine göre ele alınmıştır. Metin bölümünde; romanların çeviri yazıya aktarılması; metinlerdeki özgün noktalama işaretleri, dipnot ve açıklamalar korunarak yer almıştır. Dizin-Sözlük bölümü ise; romanlarda geçen sözcük ve sözcük gruplarının alfabetik sıralanmış şekli, bunların geçtiği sayfa numaralarının listeleri ve sözcüklerin romanlarda kullanılan anlamlarını içermiştir.

Turkish Literature’s first novel examples were written by Ottoman Armenian writers during Tanzimat period. Despite being written in Turkish, these works were printed in the Armenian alphabet. The pioneer of these works, is the novel titled as Akabi Hikayesi written by Vartan Pasha and printed in 1851. A. Tietze transcribed this novel into the Latin Alphabet in 1991. The second printed novel is titled as Karnig, Gülünya ve Dikran’ın Dehşetlu Vefatleri Hikayesi by Hovhannes Balıkcıyan according to the Old Lettered Works Bibliography prepared by the National Library. This work is 224 pages and printed at Minasyan press in 1862. The third novel titled as Bir Sefil Zevce was written by Hovsep Marus in 1868, printed in İstanbul Mühendisyan Tabhanesi and is 303 pages. This thesis contains transcribed texts, linguistic features of the texts, directory and glossary of the novels Karnig, Gülünya ve Dikran’ın Dehşetlu Vefatleri Hikâyesi and Bir Sefil Zevce. This thesis consists of three main sections: Review - Text - Directory and Glossary. In the review section, information about Armenian lettered Turkish texts are provided and two novels’ spelling and language features are discussed by Turkish structure and phonetics. In the text section; the novels’ transcribed texts are involved with original punctuations, footnotes and descriptions. The Directory - Glossary section contains alphabetically sorted words and phrases in the novels, lists of page numbers where these words are used and the meanings of these words as used in the novel.
Keywords: Roman; Türk edebiyatı