Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarında yaşanan öğrenci çatışmalarının nedenleri ve öğretmenlerin kullandıkları çatışma çözüm önerileri - Gülşen, Seçil (My University, 2006)
Mesleki Ve Teknik Ortaöğretim Kurumlarında Yaşanan Öğrenci Çatışmalarının Nedenleri Ve Öğretmenlerin Kullandıkları Çatışma Çözüm Stratejileri 21. yüzyılda bilim ve teknoloji hızla gelişip ilerlerken, ister gelişmiş ister az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelerde bireylerin eğitimlerine önem verilmekte ve bireylerin eğitimden yararlanabilmeleri için çalışılmaktadır. Türk Milli Eğitim Sisteminin de amaçladığı gibi mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının da hedefi; bir yandan öğrencilere gerekli bilgi ve becerileri kazandırıp, mesleklerinde ustalaşmış bireyler yetiştirmek, bir yandan da öğrencilerin ailelerine, topluma uyumlu, yararlı ve istendik davranışlar gösteren bireyler haline getirmektir. Her canlı gibi, öğrenci devamlı olarak çevresine uyum etkinliği içindedir. Öğrenci sürekli sorunlarla karşılaşır. Bu sorunlarını çözmek ve ihtiyaçlarını doyurmak için devamlı öğrenmek zorundadır. Öğrencinin sorunlarını ve gereksinmelerini bilmeden öğrenmesini sağlamak da olanaksızdır (http://yayim.meb.gov.tr/ dergiler/ 158/ katkat .htm). Mesleki ve teknik eğitim veren ortaöğretim kurumlarında da farklı geçmiş yaşantılarına sahip, algıları, beklentileri ve ihtiyaçları farklı, aile, kültür ve sosyo ekonomik durumları farklı öğrenciler bulunmaktadır. Ergenlik çağlarının da getirdiği kimlik arayışları, ihtiyaçlarının karşılanması istekleri, bir arkadaş grubuna veya bulunduğu ortama ait olma duygusu, sevgi, değer görme, saygı duyulma, dinlenilme, paylaşma ve işbirliği içinde olma gibi duyguları yoğun oranda hissetmek isterler. Bunun yanı sıra diğer öğrencilerle, öğretmenleriyle, okul yönetimiyle sürekli iletişim ve etkileşim halinde olan öğrenciler, beklentileri, istekleri, amaçları gerçekleşmediği zaman ise gerek kendi içlerinde gerekse diğer bireylerle kendilerini çatışma halinde bulurlar. Öğrencilerin çatışmalarını çözmede yardımcı olma görevi ise geleneksel olarak öğretmenlere veya yöneticilere yüklenir. Genellikle de öğrenciler arasındaki çatışmaların çözümünde öğretmenler veya yöneticiler hakem rolü oynayarak bir karara varırlar ve öğrencilerin bu karara uymalarını isterler. Yaşanan çatışmaların çözümünde kullanılan geleneksel yöntemler istenen barışçıl, demokratik bir ortamın sağlanabilmesine yetmemektedir (Öner, 1999, s.190). Çatışma durumunda, öğrencinin istenilen davranışları kazanmasını hedefleyen öğretmenlerimizin gerektiği aşikardır. Bu yardımı almak istemeyen veya alamayan öğrenciler veya çatışmanın çözümü için yanlış yöntem seçimi; öğrencilerin sorunlarını kendi yöntemleriyle çözmeye çalışmasına ve var olan problemlerin daha da büyüyerek yıkıcı sonuçlara ortaya çıkmasına sebep olabilmektedir. Eğitimin istenilen düzeyde verilmesi ve eğitimin amaçlarına ulaşabilmesi için toplumsal yaşamın bir parçası olarak kabul ettiğimiz çatışmaların kişi veya kişilerin lehine çevrilmesi gerekmektedir. Çatışma her ne kadar olumsuz bir kavram olarak algılansa da çatışma anında verilen tepkiler, kullanılan çözüm yöntemleri çatışmaların sonucunu olumsuz veya olumlu yöne çevirebilir. Bu nedenlerle öğrencilerin yaşadıkları bu çatışmaların sebeplerine inilmeli, kızgınlığa, öfkeye hatta şiddete dönüşmeden çözüm sağlanmalıdır. Yapılan bu araştırma için anket çalışmalarına başlanılmadan önce, literatür taraması yapılarak öğrencilerin kendi içlerinde, arkadaşlarıyla, öğretmenleriyle ve okul yönetimiyle yaşayabileceği veya yaşadığı sorunlar belirlenmiştir. Çatışmalara getirilebilecek çözüm stratejileri araştırılmıştır. Tüm bu literatür taramasından sonra öğrencilere yaşadıkları çatışmaların sebeplerine ve öğretmenlerin karşılaştıkları çatışmalara getirdikleri çözüm stratejilerine ilişkin anket soruları oluşturulmuştur. Bu anketler, çeşitli okullarda 511 adet bilgisayar- elektronik- elektrik bölümü öğrencisine ve 256 adet öğretmene uygulanmıştır. Uygulanan anketlerin SPSS 13.0 programında istatistikleri çıkartılmış ve çatışmaların sebeplerine ve getirilen çözüm stratejilerine ilişkin sonuçlar ortaya çıkarılmıştır. Öğrenciler genellikle özgürlükleri kısıtlandığında, sürekli denetim altında tutulduklarında, tehdit edildiklerinde, ihtiyaçları karşılanmadığında, isteklerini yerine getiremedikleri zaman, kendilerini değerli, saygı ve sevgi duyulan biri olarak hissetmediklerinde, bunun yanı sıra iletişim eksikliği, ait olmama duygusu, güven eksikliğinde, paylaşım ve işbirliği içinde olunmayışından kaynaklanan çatışmalar yaşadıkları görülmüştür. Öğretmenlerin ise öğrencilerin yaşadıkları çatışmalara, öğrencilerin saygı ve güvenlerini kaybetmeden, onlarla fikirlerini bütünleştirerek, ortak beklentileri karşılayacak çözümler arayarak, onlarla iletişim kurmaya çalıştıkları ve sorunlarını doğru ve net anlamalarına yardımcı olarak çözüm getirmeye çalıştıkları ve okul yönetimi, diğer öğretmenler ve aileleriyle birlikte sorunlara çözüm aradıkları görülmüştür.

The Reasons Of The Conflicts Which The Students Are Living And The Conflicts Solution Strategies Which The Teachers Are Using İn The Professional And Technical Education Schools As the scihence and the technology keeps going on in the 21th Century, whether developing, or non-developed or developed countries importance has been given to education of individuals and studies are ongoing to support the individuals to benefit from. As Turkish National Education system has targeted the aim of the professional and technical middle schools' goal are to provide necessary knowledge and skills to students, and to grow up individuals who are mastered in their professions, and also make them individuals who are helpful for their parents, fit for society and showing helpful and desired attitutudes. Like as every living being, the student is allways activity to accompany to his surrounding. The student allways faces troubles. He has to learn continuosly to solve this problemns and to satisfy his demands. it is impossible to have the student learn unless knowing the problems and needs of the student (http://yayim.meb.gov.tr/ dergiler/ 158/ katkat.htm). There are students who have different socio cultural and economic situations, who have different pasts, perceptions, expectations and needs in the Professional and technical education schools. They want to feel strongly the emotions of identity seeking, demand for satisfying needs, desiring to belong to firend group, desiring respect, sharing, being listened and cooperation needs coming from being teenage . Also they find themselves in a conflict situation with other students, teachers, school management by being continiously in contact with them when their expectations, needs, goals are not completed. Traditionally the duty of solving the conflict is charged for teachers or managers. And generally teacher or managers play the role of an arbitrator and concludes a decision which they expect the students to accept. The traditional solutions used in the ongoing conflicts are not satisfying a democratic and peaceful stiuation as it is demanded (Öner, 1999, s.190). In the case of a conflict, it is crystal clear that we need to teachers help goaling for students to gain the desired attitudes. If the students do not or can not get this help or if we choose wrong solutions for the problems the students try to solve the problems by their own methods and this causes the present problems to increase and results worse situations. To give the education in the desired standarts and to achieve the goals we have make conflicts which are accepted as a part of social life have to solved in our benefit. Althoug the conflict is taken negatively the reactions given during the conflict can turn the results good or bad. For these reasons the real reasons of the conflicts shall be figured out and shall be solved before it goes to fury and violance. Before starting querie studies, a literatür scan shall be performed and the problems that students can have between eachother, with friends, teachers and school management. The solution strategies have been examined. After this literatüre scan the students have been asked for querie questions regarding the reasons of this conflicts and the solutions of teachers to these problems. These enqueriees have been applied for 256 teacher and 511 computer-electronic-electricity students. The statistics of the applied queriees have been analyzed by SPSS 13.0 program and the results have been found out for the solution strategies. The general reasons when students are in conflict are when their freedom is limited, when they are allways supervised, threatened, when their demands are not satisfıed, when they dont feel they are respected or beloved . Its seen that teachers are in some situations make corporate ideas with students, and try to commonicate with them and try to solve the problems and some times theachers get help from school management and their families.
Keywords: Çatışma_Öğrenciler; Ergenlik Psikolojisi_Öfke; Heyecanlar ve duygular; Öfke; Psikoloji; Psikoloji_Çatışma (Psikoloji)