WEB aramalarına dayalı panel veri kümelemesi : Türkiye'nin UNESCO dünya mirası alanları örneği - İritaş, Duygu (My University, 2025)
Bu çalışma, Türkiye’nin UNESCO Dünya Mirası Alanları’na yönelik uluslararası ilgiyi analiz etmeyi, bu alanların turizm potansiyelini artırmayı ve veri odaklı yaklaşımlar kullanarak stratejik öneriler geliştirmeyi amaçlamaktadır. Google Trends verilerinden yararlanılarak, Türkiye’deki 21 UNESCO miras alanına yönelik uluslararası arama eğilimleri incelenmiş ve 2023 yılında Türkiye’ye en fazla ziyaretçi gönderen 60 ülke bazında değerlendirilmiştir. Ülkeler, bu ilgilerine göre gruplandırılarak panel veri kümeleme yöntemi uygulanmış ve Türkiye’ye olan küresel turizm eğilimleri ile kültürel mirasa yönelik ilgi hakkında nicel bir perspektif sunulmuştur. Analizler sonucunda, ülkelerin Türkiye’deki UNESCO miras alanlarına yönelik ilgilerinin üç ana kümede toplandığı belirlenmiştir. Birinci kümede Almanya, Birleşik Krallık, Polonya ve Romanya yer almakta olup, bu ülkeler yüksek arama hacmine sahiptir. İkinci küme, genellikle düşük arama eğilimleri gösteren ülkelerden oluşurken, üçüncü küme büyük ölçüde belirli miras alanlarına yoğun ilgi gösteren Amerika Birleşik Devletleri’nden oluşmaktadır. Bu küme, özellikle Truva ve Efes gibi belirli alanlara odaklanmıştır. Elde edilen bulgular, çevrimiçi arama ilgisi ile fiili turist ziyaretleri arasında önemli farklılıklar olduğunu ortaya koymaktadır. Örneğin, Amerika Birleşik Devletleri’nden yapılan Truva ve Efes aramaları yüksek seviyelerde olmasına rağmen, bu ülkeden gelen turist sayısı görece düşük kalmaktadır. Bu durum, yüksek farkındalığa rağmen potansiyel ziyaretçilerin seyahat mesafesi, alternatif destinasyonların cazibesi veya hedefe yönelik tanıtım eksikliği gibi çeşitli engellerle karşılaşabileceğini göstermektedir. Çalışmanın sonucunda, kültürel miras alanlarına daha fazla turist çekebilmek için ülkelere özgü dijital pazarlama stratejilerinin gerekliliğini vurgulamaktadır. Ayrıca, dünya mirası alanları ziyaretlerinin kıyı turizmi veya gastronomi turizmi gibi diğer turizm segmentleriyle entegre edilmesi, destinasyonların cazibesini artırabilir. Kültürel ve diplomatik ilişkilerin güçlendirilmesi, erişilebilirliğin iyileştirilmesi ve hedef odaklı tanıtım kampanyalarının hayata geçirilmesi, Türkiye’nin UNESCO Dünya Mirası Alanları’na yönelik uluslararası turist ilgisini artırmak için kritik adımlardır. Araştırma sonuçları, politika yapıcılar ve turizm paydaşları için veri odaklı bir çerçeve sunarak, turizm pazarlama stratejilerinin iyileştirilmesine ve Türkiye’nin kültürel mirasının sürdürülebilir tanıtım ve korunmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.

This study aims to analyze international interest in Turkey's UNESCO World Heritage Sites, enhance the tourism potential of these sites and develop strategic recommendations using data-driven approaches. By leveraging Google Trends data, international search trends for 21 UNESCO-listed heritage sites in Turkey have been examined across 60 countries that recorded the highest number of visitors to Turkey in 2023. A panel data clustering method was applied to categorize countries based on their interest levels, offering a comprehensive perspective on global tourism trends and cultural heritage interest. The analysis revealed that countries' interest in Turkey's UNESCO heritage sites could be classified into three main clusters. The first cluster includes Germany, the United Kingdom, Poland, and Romania, which demonstrated high search volumes. The second cluster consists of countries with generally low search tendencies, while the third cluster is primarily represented by the United States, which exhibited concentrated interest in a few specific sites, such as Troy and Ephesus. The findings highlight significant disparities between online search interest and actual tourist arrivals. For instance, while the United States showed a high search interest in Troy and Ephesus, the number of tourists arriving from this country was relatively low. This discrepancy suggests that despite significant awareness, potential visitors may face barriers such as travel distance, competing destinations, or lack of targeted promotional efforts. This study underscores the necessity of digital marketing strategies tailored to specific countries to attract more tourists to cultural heritage sites. Additionally, integrating historical site visits with other tourism segments, such as coastal or gastronomic tourism, could enhance visitor appeal. Strengthening cultural and diplomatic relations, improving accessibility, and implementing targeted promotional campaigns are essential steps for boosting international tourist arrivals to Turkey’s UNESCO sites. The research findings provide a data-driven framework for policymakers and tourism stakeholders to refine tourism marketing strategies and contribute to the sustainable promotion and preservation of Turkey’s cultural heritage.
Panel data clusterİng based on WEB searches : the case of Turkey's UNESCO world heritage sites
Keywords: Economics; Ekonomi; İstatistik; İstatistiksel metodlar; Kümeleme Analizi; Panel Data; Panel Veri; Statistical methods; Statistics; Tourism; Turizm; Turkey; Türkiye; UNESCO Dünya Mirası Alanları Clustering Analysis; UNESCO World Heritage Sites