Yatırım fonları ve Türkiye uygulaması - Tezcan, Ş. Banu (My University, 1999)
Finansal Piyasaların en önemli işlevi ekonomilerde tasarrufları bir araya toplayarak, bunları ekonominin ihtiyacı için kullanmaktır. Ekonomideki fonlara aracılık ederek fonların akıcılığını temin etmektir. Bu işlevi gören en önemli alt piyasalar Para Piyasaları ve Sermaye Piyasalarıdır. Sermaye Piyasası araçlarından biri olan Yatırım Fonları Dünyada ilk olarak Anglo-Sakson Ülkelerinde ( Kara Avrupa'sında ) ortaya çıkmıştır. İlk Yatırm Fonu Belçika'da kurulmuş, 1800 'lü yılların sonlarındada A.B.D'de Kurulmaya başlanmıştır. Türkiye'de ise Meban Menkul Değerler Bankercilik 1979 yılında kurmuş, bunu T.İş Bankası 1987 yılında yatırım fonu kurarak takip etmiştir. 1998 yılı itibariyle 197 adet yatırım fonu vardır. 3794 sayılı Kanunla Değişik 2499 sayılı Kanuna göre yatırım fonu ;halktan katılma belgeleri karşılığı toplanan paralarla, belge sahipleri hesabına riskin dağıtılması ilkesi ve inançlı mülkiyet esaslarına göre Sermaye Piyasası araçları ile ulusal piyasalarda ve uluslararası borsalarda işlem gören altın ve diğer kıymetli madenlerden oluşan portföyü işletmek amacıyla oluşan mal varlığıdır. Fon Portföyünde ise - Özelleştirme kapsamında alınanlar dahil Türkiye'de kurulan ortaklıklara ait hisse senetleri, özel ve kamu sektörü borçlanma senetleri, - Türk Parasını Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı karar hükümleri çerçevesinde alım-satımı yapılabilen yabancı ve özel Kamu Borçlanma Senetleri - Ulusal ve Uluslararası Borsalarda işlem gören altın ve diğer kıymetli madenlere dayalı olarak ihraç edilmiş ve Borsalarda işlem gören Sermaye Piyasası araçları, - Kurul'ca işlem gören diğer sermaye Piyasası araçları repo- ters repo , future, options ve forward sözleşmeleri oluşturur. Yatırım Fonları, Borsanın derinleşmesine ve işlem hacmine yardımcı olmakta deneyimsiz ve küçük tasarruf sahiplerinin birikimlerini menkul kıymet yatırımcılarına dönüşümlerine imkan sağlamaktadır. Hisse Senedine yatırım yapmak üzere sektöre kaynak aktarımının sağlanmasına aracılık etmektedir. Kamu Bankalarının araçlarına yatırım yapmak suretiyle bütçe araçlarının finansmanına katkıda bulunmaktadır. Gelişmiş Mali Piyasalarda Yatırım Fonları yeni kurulan kuruluşların, Belediye'lerin finansmanında önemli roller oynamakta Hazine Bonoları ve Devlet Tahvillerine yatırım yaparak kamu açığının finansmanına önemli katkıda bulunmaktadır. SUMMERY - The main function of financal is to collect the savings of people together, use them for the neccessity of the economics and suplly the fuency of the founds through mediation. The most important second markets, whıch help to play this role are the money markets and the capital markets. - The mutual founds one of the capital market's tools existed first in Anglo - Sakson countries. (Land Europe ) The first mutual found was established in Belgium, follewed up in U.S.A in the late 1800's. - İn Turkey the first stock and bond are created in 1979 by Meban Menkul Değerler Bankercilik, İş Bank continued this establishing mutual founds. In the year 1998 there were 197 mutual founds. - According to rule 2499 the principal of mutual founds is to collect money prom public giving them shares, to distribute the risk among the shareholders and to manage the wallet, whıch consists of gold and other valuable mines operating in national and international markets and international stock exchange markets that operate accordıng to fiduciary ownership. - In a found wallet there are : - Private and publıc promisory notes, shares belonging to the corporations established in turkey among the privatization concept - Foreing private and public promisory notes, whıch are allowed to buy and sell according to the rule 32 ( Saving the value of TL) - Capital market tools operating in stock exchange markets, whıch are exported accordıng to gold and other vauable mines operating in national and international stock exchange markets. - Repo, reverse repo, future,options and forward transaction operatıng acc. to commıtte. - Mutual founds give opportunity that the stock exchange market becomes deep and expands the activities in terms of volume through turning the small savers, whıch are inexperienced to the shareholder. - Thet mediate that resources are used for the purpose of investment to the shares. They also help budgeting the sector with financial tools through investing to the public banking instruments. - In developed markets the mutual founds play an important role in the new corporations, municipals and investing to the treasury bills and bonds they help to the finance of the budget deficit.
Keywords: YATIRIM FONLARI-TÜRKİYE