Atatürk döneminde özel yetenekli öğrencilerin tespiti ve eğitimi - Şimşek, Özge Erinç (My University, 2023)
Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasından itibaren özel yetenekli öğrencilerin eğitimini iki aşamada ele almak doğru olacaktır. İlk aşama Osmanlı'nın son döneminde uygulanmaya başlanan ve özel yetenekli öğrencilerin yurt dışı eğitimine gönderildiği erken dönem, ikinci aşama ise bu öğrencilerin gelişen eğitim şartları doğrultusunda Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı kurumlarda özel yönetmeliklerle özel bir eğitime tabi tutuldukları yakın dönemdir. Bu çalışma üstün/ özel yetenekli öğrencilerin Atatürk döneminde nasıl seçildiği ve hangi eğitimleri alarak Türkiye'ye döndüklerinde, hangi alanlarda ülkemize katkı sunduklarını belirlemek amacıyla hazırlanmıştır. Bu amaca ulaşabilmek adına yapılan ilk araştırma konusunu zekâ, üstün zekâ, üstün/ özel yetenek kavramının kapsamı ve bu tanımlamalara uyan öğrencilerin tarihsel süreçte nasıl belirlenerek hangi eğitimlere tabi tutuldukları oluşturmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunu takiben üstün/ özel yetenekli öğrencilerle ilgili çalışmalar alanında yapılan yeniliklerin belirlenmesi de çalışmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Mustafa Kemal Atatürk'ün eğitime ve eğitim şartlarının geliştirilmesine verdiği öneme dair kanıtlardan yola çıkılarak Atatürk döneminde özel yetenekli öğrencilerin belirlenmesi için ne gibi çalışmaların yapıldığı ve bu çalışmalar sonucunda belirlenen öğrencilerin hangi alanlarda eğitim aldıkları konusu da araştırmanın amaçlarından birisidir. Üstün/ özel yetenekli oldukları tespit edilen öğrencilerden farklı alanlarda seçilen öğrencilerin aldıkları eğitimler sonucunda ülkemizin bilimsel ve sanatsal gelişimine ve muasır bir medeniyet olabilmesine yaptıkları katkılara da örnek isimler yoluyla kanıt olarak sunulmuştur. Çalışma nitel bir araştırma olup; çalışmada kullanılan yöntem genel olarak tarihsel anlatı ve betimlemedir. Tarihsel yöntem içerisinde yapılan literatür taramasından elde edilen bilgiler; mantıksal yorumlama ve karşılaştırmaya tabi tutulmuştur. Araştırma sürecinde elde edilen veriler ve varılan sonuçlar; özellikle eğitim alanında eksik kalmış bir alan olan üstün/ özel yeteneklilerin eğitiminin tarihi sürecine katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.

This study is prepared to determine how gifted students were selected during Atatürk's period and what education they received and in which areas they contributed to our country when they returned to Türkiye. To achieve this goal, the first research subject to be made is the scope of the concept of special talent and how these students were determined in the historical process and what training they were subjected to. Based on the evidence that Atatürk gave to education, it is one of the aims of the research that what kind of studies were carried out to identify gifted students during Atatürk's period and in which fields the students determined as a result of these studies were educated. Evidence will be presented through exemplary names for the contributions of the students who will be selected from the students who are determined to be gifted in different fields, as a result of the education they receive, to the scientific and artistic development of our country and to become a contemporary civilization. Information to be achieved from the literature review to be carried out in the historical method; will be subjected to logical interpretation and comparison. The data to be obtained and the results to be reached during the research process; it aims to support to the historical process of the education of the gifted, which is an incomplete field especially in the field of education.
Keywords: Atatürk Dönemi Eğitim Tarihi; Atatürk Period Education History; Education; Education and the state; Eğitim; Eğitim ve devlet; Gifted and Talented Students; History; Özel ve Üstün Yetenekli Öğrenciler; Tarih; Turkey; Türkiye