İlköğretim birinci ve ikinci kademe öğretmenlerinin kişisel ve öğretmen rolündeki düşünme stillerinin incelenmesi - Palut, Birsen (My University, 2003)
İLKÖĞRETİM BİRİNCİ ve İKİNCİ KADEME ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİSEL ve ÖĞRETMEN ROLÜNDEKİ DÜŞÜNME STİLLERİNİN İNCELENMESİ Birsen PALUT* ÖZET İlköğretim birinci ve ikinci kademe öğretmenlerinin kişisel ve öğretmen rolündeki düşünme stlllerinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilen bu araştırmada düşünme stillerinin tespiti için orijinali ABD' de geliştirilen iki adet ölçek ( 'Düşünme Stilleri Ölçeği' , 'Öğretmen Rolündeki Düşünme Stilleri Ölçeği' ) Türkçeye adapte edilmiş ve geçerlilik güvenirlik çalışmaları tamamlanmıştır. Ölçeklerin Türkçe ve

formları uygulanarak elde edilen puanlar arasında gerçekleştirilen deneysel sınamalar sonucunda tespit edilen istatistiksel sonuçlara göre her iki ölçeğin İngilizce ve Türkçe formlarının eşdeğer olduğu görülmüştür. Araştırmanın ikinci bölümünde ise 2001-2002 eğitim ve öğretim yılında İstanbul ilinde bulunan ilköğretim özel ve devlet okullarında görev yapan 558 öğretmene bahsedilen ölçekler uygulanarak günlük hayatlarında ve okul ile sınıf ortamında tercih ettikleri düşünme biçimleri tespit edilmiştir. Öğretmenlerin Kişisel Düşünme Stilleri { [Yasamacı - Yürütücü - Eleştirel], [Monarşist - Hiyerarşist - Oligarşist - Anarşist], [Bütünsel - Kısmi], [Yenilikçi, Tutucu], [İçe -Dönük, Dışa - Dönük] } ve Öğretmen Rolündeki Düşünme Stilleri { [Yasamacı - Yürütücü - Eleştirel], [Bütünsel - Kısmi], [Yenilikçi, Tutucu], [İçe -Dönük, Dışa - Dönük] } cinsiyetleri, hizmet yılları, çalıştıkları kurumun türüne, mezun oldukları okul türüne ve branşlarına göre karşılaştırlmıştır. Araştırmada erkek öğretmenlerin kadınlara göre kişisel olarak daha Yasamacı, Bütünsel ve İçe - Dönük düşünmeyi tercih etmekte oldukları belirlenmiştir. Öğretmenlik rolündeki düşünme stilleri söz konusu olduğunda ise erkek öğretmenlerin kadın öğretmenlere göre Kısmi düşünme stilini tercih etikleri tespit edilmiştir. Özel okullarda çalışan öğretmenlerin devlet okullarında çalışan öğretmenlere göre kişisel olarak Hiyerarşist, Eleştirel ve Dışa -Dönük düşünmeyi tercih etmekte ve öğretmen rolünde ise devlet okulu öğretmenleri özel okul öğretmenlerine göre Kısmi, Tutucu ve Yürütücü düşünme stillerini benimsedikleri tespit edilmiştir. * MARMARA ÜNİVERSİTESİ - İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ INVESTIGATION of PERSONAL and AS TEACHER THINKING STYLES of PRIMARY SCHOOL TEACHERS Birsen PALUT* ABSTRACT In order to examine elementary school teachers' thinking styles, Sternberg's 'Thinking Styles Inventory' was used as a self -report measure in which the examinees rate themselves on a number of preferences. Also 'Thinking Styles Questionnaire for Teachers About Teachers' which is another version of the inventory, examining teachers' preferences for thinking styles in classroom settings and their expectations of students was used. These two versions of the questionnaire were first adapted to Turkish language and then reliability - validity studies of these scales were conducted. In the second phase of the research the two scales were given to 558 elementary school teachers in Istanbul. It was questioned whether The Thinking Styles { [Legislative - Executive - Judicial], [Monarchic - Hierarchic - Oligarchic - Anarchic ], [Global - Local ], [Liberal - Conservative ], [Internal - External ] } and Thinking Styles for Teachers about Teachers { [Legislative -Executive - Judicial], [Global - Local], [Liberal - Conservative ], [Internal - External] } differed as a function of sex, school type ( state- private ), the types of schools attended and subject - matter areas. Results revealed that male teachers were more Legislative, Global and Internal than females in General Thinking Styles. Male teachers preferred more Local Teacher Thinking Styles in comparison to female teachers. It was also found that teachers from private schools preferred more Hierarchic, External and Judicial General Thinking Styles compared to teachers from state schools. In educational settings and expectations from students the teachers from state schools were found to be more Local, Executive and Conservative compared to teachers working in private schools. * MARMARA UNIVERSITY - DEPARTMENT of PRIMARY EDUCATION
Keywords: Rehberlik