Kontrol edilen yabancı kurum kazançlarının vergilendirilmesi - Sağlam, Meltem (My University, 2010)
Kontrol edilen yabancı kurum (KEYK) düzenlemelerine, çoğunlukla düşük vergili ülkelerde kurulan şirketlerin, asıl olarak vergiden kaçınma amacıyla dağıtılmayan karlarının vergilendirilmesine yönelik olarak ihtiyaç duyulmakta ve Birleşmiş Milletler ve OECD gibi uluslararası kurumların da önerileri ile birçok ülke tarafından benimsenmektedir. Bu açıdan, KEYK mevzuatı, düşük vergili veya vergisiz ülkelerin yetkilerini kötüye kullanarak ihdas ettikleri vergi rejimlerinin haksız ve zararlı etkilerini bertaraf etmeye çalışan bir müessesedir. Dünyada, KEYK düzenlemesi adı altında ilk kez 1961 yılında ABD tarafından uygulanmaya başlayan düzenleme ülkemizde 01.01.2007 tarihinden beri uygulanmaktadır. Ülkemiz KEYK düzenlemesinin daha iyi analiz edilebilmesi için öncelikle kontrol, kazanç bileşimi, mükellef, vergi yükü, vergi ve zarar mahsubu gibi objektif kriterler/ koşullar, düzenlemeyi ülkemizden önce ihdas etmiş farklı vergi sistemine sahip ülke düzenlemeleri çerçevesinde, uygulama sonuçları ve ulusal yargı kararları dikkate alınarak incelenmiştir. Daha sonra çalışmaya, doktrin, uluslararası kuruluşların çalışmaları, uluslararası hukuk ilkeleri, uluslararası vergi anlaşmaları ve AB hukuku temelinde devam edilmiş ve Avrupa Adalet Divanı kararları ile güçlendirilmiştir. Ulaşılan sonuçlar, düzenlemenin ulusal hukuk açısından değerlendirilmesi ve Anayasal ve yasal temellerinin araştırılması sonucu ulaşılan sonuçlarla karşılaştırılarak, konu ile ilgili olarak ulaşılan ulusal çalışmalar ile desteklenmiştir. Sonuç olarak ülkemiz KEYK düzenlemesinin, unsurları itibariyle barındırdığı birçok yöntemin, kendi içerisinde olumlu ve olumsuz tarafları bulunduğu tespit edilmiş ve ulaşılan sonuçlara dayanılarak bir madde önerisi hazırlanmıştır. Madde önerisi hazırlanırken, düzenlemenin zayıf yönlerinin tamamlanmasına, vergi idaresi açısından uygulanabilir bir madde oluşturulmasına ve mükellefler açısından da adil bir vergileme sisteminin oluşturulmasına özen gösterilmiştir. Öneride benimsenen yöntemler, uluslararası rekabette adaleti ve ulusal vergilemede eşitliği sağlama amacına en yakın yöntemlerdir.

Controlled Foreign Corporation (CFC) Rules are generally required to tax the undistributed income of the companies which are established in low-tax or tax-free jurisdictions, in order to avoid taxation. In line with the suggestions of international entities such as United Nations and OECD, these rules are being adopted by many countries. In this respect, “CFC rule” is a mechanism to avoid the unfair and corruptive effects of the tax regimes formed by abuse of low or non tax country authorities. CFC rules, which were firstly enacted by USA under this name, were introduced in Turkey, effective from 1 January 2007. For a better understanding of Turkey’s CFC rules; objective criteria/ conditions such as, control, composition of income, taxpayer, tax burden, tax credits and loss deductions have been reviewed through the CFC rules of several countries’ tax regimes, in which CFC rules came into force before Turkey, by taking the application results and judgments of local tax courts into account. Afterwards, our study have been carried out on the basis of doctrine, studies of international entities, principles of international law, international tax conventions and EU legislation, and supported with rulings of European Court of Justice. The conclusion of those studies has been compared with the inferences of the evaluation of the existing rules in terms of local legislation and examination of its legal and constitutional bases. Our study has been supported by the other local studies. Consequently, it has been determined that the methods of the local CFC rules in terms of their components, included positive and negative features. Based on these findings, a proposed article has been set out. While preparing the proposed article, it has been intended to consummate the inadequate parts of the existing rules, propose an applicable model for the Revenue Administration and fair taxation principles for the taxpayers. The models suggested in the proposal are the most plausible models in terms of providing fair international competition and fair local taxation.
Keywords: Mali Hukuk; Vergi Hukuku