Türk sosyal güvenlik hukukunda banka ve sigorta şirketi sandıkları - Ocak, Saim (My University, 2000)
TÜRK SOSYAL GÜVENLİK HUKUKUNDA BANKA VE SİGORTA ŞİRKETİ SANDIKLARI Ülkemizde, sosyal sigortalara ilişkin ilk kapsamlı düzenlemeler 1936 tarihli ve 3008 sayılı İş Kanununu ile getirilmiştir. Ancak, bazı işyerleri, faaliyetlerinin niteliğinden dolayı anılan Kanunun kapsamı dışında tutulmuşlar ve uzun bir süre sosyal sigortalara ilişkin hükümlerinden yararlanamamışlardır. Bunun sonucunda, kapsam dışında bırakılan banka ve sigorta şirketleri, çalışanlarının sosyal güvenliğini sağlamak üzere, vakıf şeklinde teşkilatlanan özel sosyal yardım ve emekli sandıklarını kurmuşlardır. Sözü edilen sandıklar, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu çıkarılıncaya kadar, üyelerinin sosyal güvenlik ihtiyaçlarını karşılamaya devam etmişlerdir. Daha sonra, belirtilen Kanunun Geçici 20. maddesinde sayılan şartları yerine getirerek, üyelerinin sosyal güvenlik ihtiyaçlarını karşılayan birer ana sosyal güvenlik kurumu haline gelmişlerdir. Ancak, sandıkların verilen yeni statü ile sosyal güvenlik alanında kamu hizmeti vermesi tartışma konusu olmuş ve bunların Sosyal Sigortalar Kurumuna devredilmesi gündeme gelmiştir. Geçmişte, banka ve sigorta şirketi sandıklarının Kuruma devrine ilişkin 11.5.1976 tarih ve 1992 sayılı Kanun çıkarılmış, ancak, bu Kanunun sandıkların devrini sağlayan hükmü bir yıl sonra Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiştir. Günümüzde, sözü edilen sandıklardan 21 tanesi, kapsama aldıkları işçilerin sosyal güvenlik ihtiyacını karşılayan birer ana sosyal güvenlik kurumu olarak varlığını sürdürmektedir. BANK AND INSURANCE COMPANY FUNDS IN THE TURKISH SOCIAL SECURITY LAW In our country, the first comprehensive regulations regarding the social insurances were introduced by the Labor Law dated 1936 with number 3008. However, some businesses were excluded from the scope of the said Law because of the characteristics of their activities, being unable to benefit from its clauses regarding the social insurances for a long period of time. Consequently, the excluded banks and insurance companies established private social aid pensioner funds in order to ensure the social security of their employees. The said funds continued to meet the social security needs of their members until the Social Security Law no.: 506 was issued. Subsequently, they fulfilled the requirements listed in the provisional article 20 of the said Law, thus becoming main social security institutions to meet the social security needs of their members. However, the funds' providing public service in the field of social security by the new status granted became a controversial issue, and their being transferred to Social Insurances Institution came into the agenda. In the past, the Law dated 11.5.1976 with number 1992 regarding the transfer of bank and insurance company funds to the Institution was issued, however, one year later, the clause of this law, which allowed the transfer of the funds, was abolished by the Constitutional Court. Today, 21 of the said funds still exist as main social security institutions meeting the social security needs of the employees they embrace.
Keywords: Hukuk; HUKUK-SİGORTACILIK; Özel hukuk; Sigorta şirketleri; SOSYAL GÜVENLİK