Karaçay – Malkar Türkçesi soy söylenceleri (dil bilgisi incelemesi-çeviri yazılı metin-aktarma-dizin) - Say, Mahir Erdem (My University, 2024)
Kafkasya coğrafyası çok çeşitli etnik grupları bünyesinde barındırdığından dolayı Karaçay-Malkar Türklerinin sosyal ve kültürel benlikleri büyük önem kazanmaktadır. Bu yönden de Karaçay-Malkar Türklerinin sosyal ve kültürel benlikleri; köken konusunda sahip oldukları inanışları ve bunların temsilinde kullandıkları söz varlığını çalışılacak olan soy söylenceleri üzerinden tespitini sağlamak Türklük bilimine katılacak olan önemli bir değerdir. Çalışma bu yönleriyle halk bilimi, betik bilimi ve dil bilimi bilim dallarıyla ilgilidir ve bu bilim dallarına kaynaklık teşkil eder. Tez çalışması birçok etnik unsur barındıran Kafkasya halklarından Karaçay-Malkar Türklerinin dillerinden derlenen soy söylencelerinin çeviri yazısının yapılması, söylencelerin dilinin, dil bilgisi yönünden incelenmesi Türklük bilimi için büyük değer taşımaktadır. Tavmurzalanı Dalhat’ın yaptığı sözlü halk ürünleri derlemeleriyle oluşturduğu Aval bla Astal isimli eserin ikinci kısmı olan (85-155) soy söylencelerini Türkiye Türkçesine kazandırmak, Karaçay-Malkar Türkçesiyle oluşturulmuş bu metinlerin çeviri yazısını oluşturmak, Karaçay-Malkar Türkçesinden Türkiye Türkçesine sağlam bir aktarma metni oluşturmak, Karaçay-Malkar Türklerinin yaşamlarının bir bölümünün yansıdığı söylence metinlerindeki söz varlığını tespit etmek ve bu metinlere dayanarak Çağdaş Karaçay-Malkar Türkçesini dil bilgisi açısından çalışmak Türklük bilimi için önemli olacaktır.

Since the Caucasus geography includes a wide variety of ethnic groups, the social and cultural identities of the Karachay-Balkar Turks gain great importance. In this respect, the social and cultural identities of Karachay-Balkar Turks; Determining the beliefs they have about their origins and the vocabulary they use to represent them through the genealogical legends to be studied is an important value that will be included in Turkology. In these aspects, the study is related to the sciences of folklore, script science and linguistics and constitutes a source for these branches of science. The thesis study involves translating the genealogical legends compiled from the languages of the Karachay-Balkar Turks, one of the Caucasian peoples with many ethnic elements, and examining the language of the legends in terms of grammar, of great value for Turkology. To bring the genealogical legends, which is the second part of the work named Aval bla Astal, which was created by Tavmurzalanı Dalhat with the compilations of oral folk products, into Turkey Turkish, to create the transcription of these texts created in Karachay- Balkar Turkish, to create a solid transfer text from Karachay-Balkar Turkish to Turkey Turkish, -It will be important for Turkology to detect the vocabulary in the legendary texts in which a part of the lives of the Balkar Turks are reflected and to study the Contemporary Karachay-Balkar Turkish in terms of grammar based on these texts.
Keywords: Ağızlar; Dil bilgisi; Genealogical legends; Grammar; Karachay-Balkar; Karachay-Balkar Turkish; Karaçay-Malkar; Karaçay-Malkar Türkçesi; Mouths; Soy söylenceleri; Turkish language; Türk dili; VIII