Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığı becerilerini geliştirmek: Bir eylem araştırması - KATILMIŞ, AHMET (My University, 2022)
Araştırmanın amacı sosyal bilgiler öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığı (HOY) ile ilgili becerilerini geliştirmektir. Nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması modelinin kullanıldığı bu araştırmanın katılımcı grubunu Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi sosyal bilgiler eğitimi programında öğrenim gören 20 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak odak grup görüşmesi, ön algı ve son algı formları, bireysel görüşmeler, öğrenci çalışma yaprakları, öğrenci ve araştırmacı günlükleri kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizine tabi tutularak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığına ilişkin farkındalıklarında önemli değişiklikler görülmüştür. Bilgi boyutunda öğretmen adaylarının hukuk, hukuk okuryazarlığı kavramına ve hukuk okuryazarı bireye yönelik bilgilerinde ve farkındalıklarında artış olduğu görülmüştür. Beceri boyutunda öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığı becerileri kazandıkları tespit edilmiştir. Araştırma öncesinde hukuk okuryazarlığı ile ilgili yeterli bilgi ve beceriye sahip olmadıklarını, etkinliklerin sıkıcı olacağını ifade eden öğretmen adaylarının düşünceleri süreç sonrasında olumlu yönde değişmiştir. Sonuç olarak öğretmen adaylarınınhukuk okuryazarlığına yönelik bilgi ve becerilerinin arttığı, kişisel ve mesleki açıdan gelişim gösterdikleri tespit edilmiştir. Bu kapsamda sosyal bilgiler öğretmen adaylarına hukuk okuryazarlığı ile ilgili hizmet öncesi ve hizmet içi eğitim seminerleri verilmeli, benzer çalışmalar diğer öğretmen adayları için de gerçekleştirilmeli, hukuk okuryazarlığı yeterliklerinin geliştirilmesine yönelik uygulamaya dayalı çalışmaların sayısı artırılmalıdır.

The aim of this action research study is to improve the legal literacy skills of social studies teacher candidates. The participants were 20 teacher candidates studying social studies education at a Turkish state university. Data were collected through pre- and post-intervention perception forms, focus group interviews, semi-structured interviews, students’ activity forms, a researcher diary, and students’ diaries. Qualitative content analysis was performed for data analysis. As a result of the study, important changes were observed in the teacher candidates’ level of awareness regarding legal literacy. In the knowledge dimension, there was an improvement in their knowledge and awareness about law, the concept of legal literacy and the legally literate individual. In the skill dimension, they gained legal literacy skills. The opinions of the teacher candidates who had stated before the intervention that they did not have sufficient knowledge and skills about legal literacy and that the activities would be boring changed positively after the process. Consequently, the teacher candidates enhanced their knowledge and skills on legal literacy, and they showed personal and professional development. In this context, pre-service and in-service training seminars on legal literacy should be given to social studies teacher candidates, similar studies should be carried out for teacher candidates with other majors, and there should be more practice-based studies aimed at improving legal literacy competencies.
Keywords: Hukuk; hukuk okuryazarlığı; hukuk okuryazarlığı becerileri; sosyal bilgiler eğitimi; Law; legal literacy; legal literacy skills; social studies education