Dezenformasyon çağında dijital aktivizm - Bülbül, Eylül Buse (My University, 2025)
Dezenformasyon çağında dijital aktivizm Dijitalleşmeyle birlikte enformasyonun üretim, paylaşım ve tüketim süreçleri köklü biçimde dönüşmüş, bireyler çevrim içi kamusal alanda daha görünür hâle gelmiş ve dijital aktivizm pratikleri yaygınlık kazanmıştır. Bu süreçte, doğruluk süzgecinden geçirilmemiş enformasyonun hızla dolaşıma girmesi, dezenformasyonu dijital çağın temel iletişim sorunlarından biri hâline getirmiştir. Dezenformasyonun, toplumsal algıları şekillendirme ve dijital eylem biçimlerini dönüştürme potansiyeli, dijital aktivizmin güvenilirliği ve etkisi açısından yeni tartışmaları beraberinde getirmiştir. Bu çalışma, dezenformasyon çağında dijital aktivizmin nasıl biçimlendiğini, Türkiye Cumhuriyeti İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM) tarafından 7 Ekim 2023 – 7 Ekim 2024 tarihleri arasında yayımlanan ve Filistin bağlamına odaklanan bülten üzerinden incelemektedir. Dijital aktivizmle ilişkili anlamlar taşıyan ifadeler, frekans analizi yoluyla belirlenmiş, bu bulgular içerik analizi çerçevesinde değerlendirilmiştir. Analiz süreci, çevrim içi olarak uygulanan bir anket çalışması ile desteklenmiş, katılımcıların dezenformasyon ve dijital aktivizm konularındaki algıları, eğilimleri ve tepkileri nicel veriler üzerinden ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular, dijital aktivizmin dezenformasyon çağında hem toplumsal farkındalık yaratma potansiyeline hem de enformasyon kirliliği zemini üzerinden araçsallaşma riskine açık bir yapı taşıdığını göstermektedir. Bu durum, doğru ve yanlış enformasyon arasındaki sınırların bulanıklaştığı dijital ortamda, dijital aktivizmin çok katmanlı ve çelişkili bir rol üstlendiğini ortaya koymaktadır.

Digital activism in the age of disinformation With the advent of digitalization, the processes of information production, dissemination, and consumption have undergone profound transformations, individuals have become increasingly visible within the online public sphere and practices of digital activism have gained significant traction. In this evolving landscape, the rapid circulation of information that has not been subjected to verification has rendered disinformation one of the central communicative challenges of the digital age. The capacity of disinformation to shape public perceptions and alter forms of digital engagement has, in turn, prompted new debates concerning the credibility and efficacy of digital activism. This study examines how digital activism is shaped in the age of disinformation, focusing on a bulletin published by the Directorate of Communications of the Republic of Turkey’s Center for Combating Disinformation (DMM) between October 7, 2023 and October 7, 2024, with specific reference to the context of Palestine. Expressions associated with digital activism were identified through frequency analysis and the findings were evaluated within the framework of content analysis. This analytical process was further supported by an online survey, which quantitatively assessed participants’ perceptions, tendencies and responses concerning disinformation and digital activism. The findings reveal that digital activism in the age of disinformation embodies a dual character: it possesses the potential to foster social awareness while simultaneously being susceptible to instrumentalization through the proliferation of informational noise. This ambiguity underscores the multifaceted and paradoxical role digital activism plays within a digital environment where the boundaries between true and false information have become increasingly blurred.
Digital activism in the age of disinformation
Keywords: Communication and technology; Dezenformasyon; Digital Activism; Digital age; Digital media; Dijital Aktivizm; Dijital çağ; Disinformation; Enformasyon; Information; İletişim ve teknoloji; Political aspects; Sayısal medya; Siyasi yönleri