Deniz hukukunda brokerlik müessesesi - Ünsal, Muhammed (My University, 2019)
Deniz ticaretinin genel ağırlığını bir eşyanın bir yerden başka bir yere taşınması, yanitaşımacılık oluşturmaktadır. Her ne kadar gemi satımı ve gemi kiralama sözleşmesi, denizticareti bakımından önemli bir yer tutsa da; bu sözleşmelerin yapılmasının da nihai sebebi,sözleşmenin konusunu oluşturan geminin deniz taşımacılığında kullanılacak olmasıdır. Taşımafaaliyeti, bir gemi talebi ve bu talebi karşılayacak bir gemi arzı ile söz konusu olabilir. Çalışmakonumuzu oluşturan brokerler, belirtmiş olduğumuz arz talep dengesine göre sözleşmelerinkurulmasına aracılık ederler. Mesleki deneyim, piyasa ve navlun bilgisine sahip olmalarısebebiyle brokerler, bu arz ve talep dengesini, tarafların da menfaatlerini gözeterekkarşılanmasını sağlar. Bu şekilde brokerlik, deniz ticaretinin gerçekleşmesinde önemli payıolan bir müessese konumuna gelmektedir.Brokerler, esas olarak gemi satışı, gemi kiralama sözleşmeleri ve navlunsözleşmelerinin kurulmasına aracılık ederler. Taraflar farklı ülkelerde olabilir veya sözleşmeyapılacak taraf ülke mevzuatına hakim olmayabilir. Bunun yanında, dil, zaman ve coğrafyaeksiklikleri sebebiyle taraflar navlun piyasalarına hakim olamayabilir ve kendileri için enuygun sözleşmeyi yapma imkanını tek başına sağlayamayabilirler. Deniz ticaretinde bu aracılıkişlemlerini forwarder şirketleri, gemi acente ve brokerleri yapmaktadırlar. Çalışmamızkapsamında ise brokerlik incelenmiştir.Brokerler, yalnızca tarafları bir araya getirmezler, bunun yanında deniz hukukundankaynaklanan bir takım ek iş ve işlemleri de üstlenebilmektedirler. Çalışmamızda önceliklebrokerlik müessesesi ele alınmış, benzer kurumlarla karşılaştırılarak, hukuki çerçeveçizilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise, brokerin deniz ticaretindeki rolü incelenmiş,uygulamada brokerin faaliyetinin kapsamı belirlenmiştir. Çalışmamızın üçüncü bölümünde isebrokerlik sözleşmesi hem İngiliz hukuku hem Türk-İsviçre hukuku bağlamında, bu müesseseyeilişkin temel esaslar ortaya çıkarılarak, özellikle brokerin ücret hakkı, hukuki sorumluluğu,taraflar arasında akdedilen standart çarter partilerde brokerin hak ve yükümlülükleri, temsilyetkisinin kullanılması, sözleşmenin sona ermesi, zamanaşımı vb. gibi hususlar incelenmiştir

The main component of maritime is to carry goods from one place to other. While thesale&purchase of ships and demise or bareboat charter takes an important place at themaritime, main reason of itself actually related with transportation. Carrying of good can bedone only by the demand and supply of a ship in order to carry out the transportation. Brokers,the subject of that dissertation, are agents to mediate between the demand and supply to forma contract according to the balance of them. With their professional experience, knowledge ofmarket and freight, their vast web of acquaintance, the brokers ensure that the demand andsupply meet in an optimizing way to protect their interest. Thus, brokers become an importantinstitution to ensure realization of maritime.The brokers mainly intermediate contract by charterparty, like Ship Sale&Purchase,Demise or Bareboat Charter, Voyage of Time Charter. The parties may be in different countriesor one contracted party may not have acquaintance with law of that country. Moreover partiesmay not have known well about the feright market because of inadeuqacy of language,goegraphical and time reasons and they cannot meet the requirements to form the best contracton their own alone. The mediating transactions in maritime are done by freight forwarder, theagents and brokers. However, only brokers are dealt with in that study as others are not withinthe scope of it.Brokers are not only to bring the parties together but also undertake some additionaltransactions stem from maritime law. That study deals with mainly brokers firstly through thegeneral rules, makes comparative analysis with the similar institutions and designs its legalframework. The second chapter studies the role of borkers in marine trade and the scope ofbrokers in practice is tried to be determined. The third chapter studies the contract of brokersboth in context of Brtitish and Turkish-Swiss legal frameworks; the basic elements of thatinstitution, especially the right of wage, the liability the rights and of brokers in charterparties,authority, the expiration of contract, prescription are taken into consideration
Keywords: Broker; Deniz; Law; Maritime; Simsar; Tellal; Ticaret Shipbroker