Azerbaycanlı mecburi göçkünlerin uluslararası hukuk mücadelesi - Suleymanlı, Javıd (My University, 2018)
Mülteci ve ülke içinde yerinden olmuş kişi sayısının son 30 yılda süratle artması, uluslararası ilişkiler disiplini içerisinde göç kavramının daha çok incelenmesine neden olmuştur. Mülteci ve ÜİYOK’lerin kendi iradeleri dışında oluşan nedenlerden dolayı evlerini terk etmesi başta mülkiyet olmakla birlikte pek çok haklarından mahrum edilmelerine yol açmıştır. Uluslararası toplumun insan haklarına saygı ve hukukun üstünlüğünün korunmasına yönelik çaba sarf ettiği dönemde mülkiyet haklarından mahrum edilen insanların kendi haklarına kavuşması artık mümkün olmaktadır. Böylelikle haklarından mahrum edilen kişiler haklarını ihlal eden ülkenin mahkemelerinde etkin hukuki çözüm yolu bulamadıkça, bu ülkelerin iç hukuku da bağlayıcı hükümde olan uluslar üstü mahkemelerde hak aramaktadırlar.Ermenistan’ın uluslararası toplumun Azerbaycan toprakları olarak tanıdığı Dağlık Karabağ ve etrafındaki yedi ilde gerçekleştirdiği işgalin ağır sonuçlarından birisi yüz binlerce kişinin göçmen haline düşmesi olmuştur. Yüz binlerle kişi yıllarca ilkel koşularda, asgari yaşam düzeyinin altındaki standartlarda hayatlarını sürdürmek zorunda kalmıştır. Fakat Azerbaycanlı Göçmenler Ermenistan tarafından ihlal edilen haklarını Ermenistan’ın ve Azerbaycan’ın taraf olduğu, kararlarının bağlayıcı olduğu uluslar üstü mahkemelerde bireysel davalar açarak aramaları mümkündür. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde benzeri vakaları örnek alarak, izlenilecek bir hukuki süreç, Azerbaycanlı Mecburi Göçmenlerin haklarının geri iadesini mümkün kılabilmektedir.Bu çalışma, Azerbaycanlı göçkünlerin ihlal edilen haklarını ve o hakların giderilmesine yönelik çözüm yollarını konu almaktadır. Tezin amacı Azerbaycanlı göçmenlerin haklarının yeterince aranıp aranmadığı hipotezinden hareketle, göçkünlerin AİHM aracılığı ile Ermenistan’dan tazminat alma yollarının neler olduğunu sunmaktır. Çalışmada AİHM’nin “Çıragov Ve Diğerleri Ermenistan’a karşı” kararını örnek alınarak, AİHM’de hak aranmasının olumlu sonuçlar doğuracağı tezi savunulmaktadır.

The significant increase in number of refugee and internally displaced person over the past 30 years has brought about further examinations of the concept of migration within the discipline of international relations. Refugees and IDP’s abandonment of homes for reasons out of their own consent has led to debar from their rights especially as property. Now it is possible to gain the rights of people deprived of their property in the period of the international community make an effort to protecting respect for human rights and the rule of law. Thus, deprived people are seeking rights in supranational courts which binding in domestic law if they can not find an effective legal solution in the courts of the country that violated their rightsOne of the heavy consequences of occupation of Nagorno Karabagh and seven regions around which was recognized by the international community as the Azerbaijani territory by Armenia was that hundreds of thousands of people became immigrants. Thousands of people have been living on primitive conditions for years under the standards of minimum living standards. However, it is possible that the Azerbaijani immigrants seek their rights, which are violated by Armenia, with individual cases in the supranational courts, where decisions are binding on Armenia and Azerbaijan. As an example of similar cases in the European Court of Human Rights, a legal process can be followed is able to make it possible to regain the rights of immigrants in Azerbaijan.This study will investigate solutions for recover violated rights of Azerbaijani immigrants. Purpose of thesis is to present ways of receiving compensation are through the ECHR based on the hypothesis that make enough claims upon the rights of Azerbaijani immigrants. In the study, the thesis of seeking for rights would have favorable consequences on ECHR will defend taken as an example the ECHR's decision Çıragov and others versus Armenia
Keywords: AİHM; Azerbaycan; Azerbaycanlı Mecburi Göçkünler; Çıragov and Others Against Armenia; Çıragov ve Diğerleri Ermenistan’a Karşı; Dağlık Karabağ; ECHR; Göç ve göçmenlik; İnsan hakları ihlalleri; Karabağ Azerbaijani İDPs; Karabakh; rights of İDP’s; Siyaset ve yönetim; Tarih; Uluslararası ilişkiler; ÜİYOK hakları; Zorunlu göç