Maurice Bucaille’ın bilimsel tefsirdeki yeri - Özkülekçi Şahan, Amine (My University, 2025)
İslam tarihindeki müfessirlerin ilki hiç şüphesiz ki Hz. Muhammed'dir (s.a.v.) ve tefsir faaliyetleri de onunla başlamıştır. Kur’ân-ı Kerîm’in daha iyi anlaşılmasına yönelik olarak ortaya konan bu faaliyetler farklı boyutlar kazanarak günümüze kadar devam etmiştir. Kur’ân-ı Kerîmi açıklama şekillerinden birisi de bilimsel tefsirdir. Bu tefsir hareketinin ilk olarak 5. yüzyılda Gazali ile ortaya çıktığı, 6. Yüzyılda Razi ile beraber güçlü bir noktaya ulaştığı söylenebilir. Bundan sonraki yüzyıllarda ise bir duraklama dönemi yaşandığını söylemek mümkündür. Son iki yüzyıla geldiğimizde Batıda yaşanan bilimsel ve teknolojik gelişmelerle beraber Bilimsel Tefsir hareketi de tekrar yaygınlık kazanmaya başlamıştır. Birçok müfessir, bilimsel boyut taşıyan belli ayetleri bilimsel verilerden yararlanarak açıklamaya çalışmışlardır. Zira bilimsel anlamda yaşanan gelişmeler birçok ayetin farklı boyutlarının ortaya çıkmasına imkân vermiştir. Genel anlamda Müfessir olarak anılmasa da Batıda yetişen Maurice Bucaille da eserlerinde bazı ayetleri bilimsel verilerden ve tefsirlerden yararlanarak açıklayıp yorumlamıştır. Bu araştırma da onun bu değerlendirmelerinin bilimsel tefsire olan katkısını, dolayısıyla Bucaille’ın bilimsel tefsirdeki yerini ortaya koymayı hedeflemektedir. Tezimiz, bir giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. “Kur’ân ve Bilimsel Tefsir” başlığı altında yazılan birinci bölümde ilk olarak bilimsel tefsirin tanımı, tarihçesi hakkında bilgi verilecektir. Ardından bilimsel tefsiri savunanlar ile eleştirenlerin görüşleri, delilleriyle birlikte ele alınacaktır. Bu bölümün son kısmında ise Maurice Bucaille’ın hayatı ve eserleri genel anlamda tanıtılacaktır. İkinci bölümde ise ilk önce Maurice Bucaille’ın eski ahit (Tevrat) ile yeni ahit (İncil)’deki bilimsel meseleler üzerine ortaya koyduğu tespitler ve yaptığı yorumlar ele alınacaktır. Daha sonra ise Bucaille’ın eserlerinde bulunan örnek Kur’ân ayetlerini bilimsel olarak nasıl ele aldığı tespit edip incelenecektir. Sonuç bölümünde ise yazarın bilimsel tefsire olan katkısı, tefsir anlayışı ve bilimsel tefsirdeki yeri değerlendirilerek araştırma nihayete erdirilecektir.

The first of the commentators in Islamic history is undoubtedly the Prophet Muhammad (pbuh) and the exegesis activities started with him. This formation, which was put forward for a better understanding of the Holy Quran, continued until it decayed by gaining different dimensions. One of the ways of explaining the Holy Quran is the official exegesis. It was seen that this exegesis movement first emerged with Ghazali in the 5th century and had a strong growth potential with Razi in the 6th century. It is possible to say that a period of stagnation continued in the following centuries. When we come to the last two centuries, the Scientific Exegesis movement started to gain popularity again with the scientific and technological developments in the West. Many commentators have tried to break away from certain verses that have a scientific dimension by using scientific data. Because scientific developments enable the emergence of many different dimensions. Although not generally known as a commentator, Maurice Bucaille, who grew up in the West, has also been explained and interpreted by using data and commentaries showing some verses in his works. This research aims to reveal the contribution of these evaluations to scientific commentary, and therefore Bucaille's place in official commentary. Our thesis consists of an introduction and two sections. In the first section, written under the title of Quran and Scientific Commentary, information can first be given about the definition and history of recorded commentary. In addition, those who defend legal commentary and criticisms are discussed together with evidence. In the last section of this section, Maurice Bucaille's life and works will be explained in general. In the second section, first, Maurice Bucaille's findings and comments on the issue of publication in the Old Testament (Torah) and the New Testament (Bible) will be discussed. Then, how the sample Quranic verses in Bucaille's works are handled, identified and examined in a way that shows them will be determined. In the conclusion section, the research can finally be concluded by evaluating the author's contribution to scientific interpretation, his understanding of interpretation and his place in registered interpretation.
Keywords: Ayah; Ayet; Bilimsel Tefsir; Hermeneutics; Kur’ân; Maurice Bucaille; Qur'an; Scientific Exegesis; Tafsir; Tefsir; Tefsir bilimi