Türkiye Cumhuriyeti’nde Kadın İşgücü ve İstihdamı: Kalkınma Planları Perspektifinden Bir İnceleme - DENİZLİ, ADVİYE ASLI (My University, 2024)
Bu çalışmanın amacı kalkınma planları çerçevesinde ülkemizde kadınların işgücüne katılımı ve istihdamının, nitel araştırma deseni izlenerek doküman analizi aracılığı ile incelenmesidir. Araştırmanın kapsamını oluşturan 1963-2023 arasındaki dönemde hazırlanan beşer yıllık on bir kalkınma planında, öncelikle analiz birimi olarak seçilen “kadın” sözcüğünün kaçar kez yer aldığı belirlenerek tablolaştırılmıştır. Kalkınma planlarında, araştırmanın amacı doğrultusunda kadın işgücü ve kadınların istihdamına ilişkin temalar belirlenmiştir. Bu temaların belirlenmesinde, kadınların işgücü ve istihdamlarına etki edebilecek değişkenler seçilerek nüfus, sağlık, eğitim-meslek, istihdam ve kadın hakları olmak üzere beş tema oluşturulmuştur. Belirlenen bu temalar altında, “kadın” sözcüğünün kaçar kez yinelendiği saptanarak tablo hâlinde sunulmuştur. İlgili temalara dair bulgular, kalkınma planlarından alıntılara da yer verilerek yorumlanmıştır. Çalışma kapsamında, Cumhuriyetimizin yüzüncü yılına ulaşırken ülkemizdeki kadın işgücü ve istihdamına, istatistikler aracılığıyla ışık tutulabilmesi için seçilmiş bazı istatistiklere de yer verilmiştir. Altmış yıllık dönemi kapsayan kalkınma planları ile kadınların eğitim düzeylerinin yükseltilmesi, niteliklerinin artırılması, istihdam edilebilirliklerinin geliştirilmesi, çalışma yaşamına katılmaları ve bunu sürdürebilmeleri yolunda, özellikle 1970’lerden başlayarak önemli adımlar atıldığı görülmektedir. Ancak kalkınma planlarıyla hedeflenenlerin, henüz istenilen düzeyde gerçekleştirilemediği anlaşılmaktadır. Kalkınmanın sürdürülebilir kılınması, günümüz toplumlarının önemli gündem maddeleri arasındadır. Bu çerçevede, kadınların güçlendirilmeleri için atılacak iyileştirme adımlarının sürdürülmesi ve bu adımların uygulamadaki etkinliğinin takip edilerek artırılması, gelecek için de önemini korumaktadır.

This study aims to examine women's labor-force participation and employment through a quantitative research pattern and document analysis. The number of times the word "women" selected as the primary unit of analysis appeared in eleven development plans announced between 1963-2023, which are the scope of this study, was determined and tabulated. The themes regarding women's labor-force participation and employment in the development plans were identified. In total, five themes, which are population, health, education-occupation, employment, and women's rights, were created by selecting variables that might affect the labor force and employment. The number of times the word "women" repeated under these themes was identified and given in a table. Findings about these themes were interpreted alongside references from the development plans. While the 100th anniversary of our Republic is right around the corner, we also included some statistical information in order to shed light on women's labor-force participation and employment in our country. We see that significant steps were taken starting from the 1970s to increase the education level of women, enhance its quality, extend the field of employment, their attendance to the labor force, and maintain it with the development plans covering the sixty-year period. However, it is clear that what was planned with the development plans is yet to be on the anticipated level. Development is on of the vital topics in the agendas of today’s societies. Under this framework, maintaining the improvement steps to be taken to empower women and increasing the influence of their application shall be as crucial in the future.
Women's Labor-Force Participation and Employment in The Republic of Turkey: An Examination from The Perspective of Development Plans
Keywords: Kadın işgücü; Kadın istihdamı; Kalkınma planları; Women's work force participation; Women's employment; Development plans