İlkokul Öğrencilerinin Okuma Motivasyonu Profillerinin İncelenmesi - AYDEMİR, ZEYNEP (My University, 2022)
Okuma eylemi kişinin harfleri anlamlandırmasıyla başlayan bir süreç olup, devamında da çaba göstermesi ile onu içselleştirmesi ve sevmesiyle ilişkilidir. Sevme ve değer verme kavramları okuma eylemi ile yan yana getirilince okuma sevgisi, bireyin okumaya değer vermesi gibi kavram yapıları ortaya çıkmaktadır. Bu kavramları aslında içine alan unsur motivasyon kavramıdır. Bahsedilen okuma motivasyonu profilinde okuyucudan beklentiler, okuyucu olarak benliğini bilmesi ve okumaya verdiği değerdir. Okuma becerisinin gelişmesinde motivasyon ve profil kavramları birbirine besleyen ve etkileyen önemli iki unsurdur (Marinak, Malloy, Gambrell ve Mazzoni, 2015). Okumaya yönelik olumlu tutumları yüksek bireyler, okuma süreci boyunca merak ve ilgileri yüksek olacağından daha uzun süre ve daha verimli okuyabilirler (Başaran, 2021). Okuma ve çocuk arasındaki ilişkinin iyi olma hali aslında okuma profilinin belirlenmesi ile ortaya çıkan bir olgudur. Erken yaşlarda çocukların okuma profilinin belirlenmesi, okuma motivasyonunu olumlu yönde etkileyebilir. Farklı türde okuyucu profilleri bulunmakla birlikte, okuma motivasyonuna yönelik de okuma profili vardır (Marinak vd., 2015). Okuma motivasyonu profili, öğrencilerin başarılı ve güdülenmiş bir okuyucu olmak için kendilerinden bekledikleri davranışları içerir. Araştırmanın modeli nicel araştırma yöntemlerinden tarama modelidir. Araştırmanın verileri Malloy ve diğerleri (2013) tarafından geliştirilen Okuma Motivasyonu Profili Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanması aracılığıyla çevrimiçi olarak toplanmıştır. Form ilgili yazarlardan izin alındıktan sonra Türkçeye adapte edilmiştir. Adapte edilen ölçek “Okuyucu olarak Öz Kavram” ve “Okumaya Verilen Değer” olmak üzere iki alt boyuttan oluşmaktadır. Genel doğrulayıcı faktör analizleri sonucunda olarak iki yapı kabul edilebilir uyum gösterecek değerlere sahip olarak nitelenebilir. Ölçeğin Türkçe formu için Cronbach alfa iç tutarlık katsayısı olarak .86 bulunmuştur. Orijinal ölçekten farklı olarak bir madde çıkarılmıştır ve 19 maddeli geçerli ve güvenilir bir ölçek elde edilmiştir. Çalışmanın örneklemini ilkokul ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Öğrencilerin 167’si kız (%52.7), 150’si erkek (%47.3) öğrencilerden oluşmaktadır. 317 öğrencinin 25’i (%7.9) ikinci sınıf, 122’si (%38.5) üçüncü sınıf, 130’u (%41) dördüncü sınıf, 26’sı (%8.2) beşinci sınıf, 14’ü (%4.4) altıncı sınıf düzeyindedir. Elde edilen bulgulara göre öğrencilerin okuma profillerinin tespit edilmesi ve alt boyutlardaki farklılıkların ortaya konması amaçlanmaktadır. Araştırma bulgularının, öğrencilerin okuma ile olan ilişkilerinin tespit edilmesi yönünde ve belirlenen durumlara yönelik önlem alınması için veriler sağlayacağı öngörülmektedir. Anahtar kelimeler: Okuma, okuma profili, okuma motivasyonu, okuma motivasyonu profili ölçeği.

The act of reading is a process that starts with the person making sense of the letters, and it is associated with making an effort to ownership and interest. When the concepts of interest and value are brought together with the act of reading, conceptual structures such as the value and interest of reading. The element that covered these concepts is the concept of motivation. Motivation and profile concepts are two important factors that support and affect each other in the development of reading skills (Marinak, Malloy, Gambrell, & Mazzoni, 2015). Individuals with high positive attitudes towards reading can read longer and more efficiently, as their curiosity and interest will be high throughout the reading process (Başaran, 2021). The well-being of the relationship between reading and the child is a phenomenon that emerges with the determination of the read profile. Determining the read profile of children at an early age can positively affect reading motivation. While there are different types of reader profiles, there is also a read profile for reading motivation (Marinak et al., 2015). The motivation to read profile includes the behaviors that students expect of themselves to be successful and motivated readers. The model of the research is a descriptive study, which is one of the quantitative research methods. The data of the study were collected online through the Turkish adaptation of the Motivation to Read Profile Scale developed by Malloy et al. (2013). The form was adapted to Turkish after obtaining permission from the relevant authors. The adapted scale consists of two sub-dimensions: "Self-Concept as a Reader" and "Value". As a result of general confirmatory factor analysis, the two constructs can be characterized as good values that will show acceptable compatibility. The Cronbach's alpha internal consistency coefficient for the Turkish version of the scale was found to be .86. Unlike the original scale, one item was removed and a valid and reliable 19- item scale was obtained. The sample of the study consists of primary school second, third, fourth, fifth, and sixth-grade students. 167 of the students (52.7%) are female and 150 (47.3%) are male students. At the grade level, 25 (7.9%) were second graders, 122 (38.5%) were third graders, 130 (41%) were fourth graders, 26 (8.2%) were fifth graders, and 14 (4.4%) were sixth graders of 317 students. The findings aimed to determine the motivation to read profiles of the students and to reveal the differences in the sub-dimensions. It is envisaged that the research findings will provide data for the determination of students' relations with reading and for taking precautions for the determined situations. Keywords: Reading, read profile, reading motivation, motivation to read profile scale.
Investigation of the Motivation to Read Profiles of Elementary Schools Students
Keywords: Sosyal ve Beşeri Bilimler; Eğitim; Social Sciences and Humanities; Education; Sosyal Bilimler (SOC); Sosyal Bilimler Genel; EĞİTİM VE EĞİTİM ARAŞTIRMASI; Social Sciences (SOC); SOCIAL SCIENCES, GENERAL; EDUCATION & EDUCATIONAL RESEARCH; Sosyal Bilimler ve Beşeri Bilimler; Social Sciences & Humanities; Okuma; okuma profili; okuma motivasyonu; okuma motivasyonu profili ölçeği; Reading; read profile; reading motivation; motivation to read profile scale.