Erciş ilçesi kır yerleşmelerinin coğrafi analizi - Bakan, Mesut (My University, 2019)
Erciş İlçesi Kır Yerleşmelerinin Coğrafi Analizi adlı bu çalışma Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Coğrafya Anabilim Dalında olarak hazırlanmıştır. Çalışma alanı olan Erciş ilçesi Doğu Anadolu Bölgesi Yukarı Murat Van bölümünde Van ilinin kuzeybatısında yer almaktadır. Van gölüne kıyısı bulunan Erciş ilçesinin coğrafi konumu, konumunun sağladığı avantajlar bu yerleşmeni gelişimini geçmişten günümüze desteklemiştir. Yeryüzü şekilleri açısından çeşitlilik gösteren ilçede karasal iklim özellikleri görülmektedir. Kışları uzun ve kar yağışlı yazları ise kısa ve kurak geçmektedir. Çalışma sahası Erciş fay hattı üzerinde bulunan Erciş Şehri’nin kırsal mahalleleridir. Bu sebeple gerek Erciş şehri gerek kırsal mahallelerin oluşturduğu yerleşim alanı bu fay hattı boyunca uzandığından geçmişten günümüze yıkıcı depremler yaşanmıştır. Erciş ilçesi merkezde 15, kırsal da ise 86 olmak üzere toplamda 101 mahalleden oluşmaktadır. Büyükşehir yasası ile beraber köylerin mahalle özelliği kazanması ile mahalleler kırsal ve kentsel mahalleler olarak ayrılmıştır. Bu çalışmada kırsal mahallelerin nüfus ve sosyal yapı olarak özellikleri irdelenmiştir. Nitekim kırsal mahalleler iş olanaklarının azalması, arazinin bölünmesi, eğitim, sağlık, aşiret kavgaları vb. sebeplerden dolayı nüfus kaybetmektedir. Türkiye’nin birçok ilinde olduğu gibi Erciş’in kırsal mahallelerinden kentlere yönelen göçler hızla artmaktadır. Bu çalışmada kırsal mahallelere bağlı geçici ve kalıcı yerleşmelerin yeryüzü şekilleri, yükselti kademeleri, eğim, bakı, demografik yapıları, ekonomik geçim fonksiyonları, ele alınmıştır. Bunların yanında kır yerleşmelerinde meskenler ve eklentileri ile bu yapılarda kullanılan malzemeler irdelenmiştir. Erciş ilçesi kır yerleşmelerinde kırdan kente göçün azaltılması için hayvancılığın desteklenmesi, tarım ve hayvancılığın sanayi ile bütünleştirilmesi gerekmektedir. Bunun yanında kış mevsiminde ulaşım sorunlarının giderilmesi, kır yerleşmelerindeki eğitim, sağlık hizmetleri kalitesinin arttırılması önemlidir. Kır yerleşmelerindeki nüfusun kaybı ileride Erciş ilçesinin birçok tarımsal ve hayvansal ürünlerden yoksun kalmasına sebep olabilecektir. Kır yerleşmelerinin yaşam şartlarının düzeltilmesi üretim artışını arttırıp; kırdan kente olan göçü de azaltacaktır.

ABSTRACTThis study, which is called geographical analysis of rural settlements in Erciş, is prepared as a master’s thesis in Marmara University, Institute of Social Sciences and the department of Geography. Erciş district, which is the field of study, is located in the Eastern part of Anatolian in Upper Murat- Van section and northwest part of Van province. Erciş, on the shore of lake Van, have many advantages thanks to its geographical settlement so it has supported the development of the district from past to today. Having many kinds of landforms, district has terrestrial climate features. Its climate consists of long, snowy winters and short, arid summers. Since its location is along fault line, earthquakes frequently occur there. Erciş district consists of 15 center and 86 rural and totally it has 101 neighborhoods. Within the scope of metropolitan law, villages transformed into neighborhoods and so neighborhoods divided into two parts as a central and rural. In this study social features and the population of the rural neighborhoods were analysed. Population of the rural neighborhoods decreases because of reasons such as unemployment, land division, education, health, tribe conflicts. In this study it is seen that migration from rural to urban areas, with the same condition of Turkey, increases day by day.In this study permanent and temporary settlement’s demographic and economical structures were also analysed. At the same time, residence and its additions and materials of the residence were analysed as well. To decrease the depopulation of Erciş district, farming needs to be supported and farming and agriculture need to be integrated with an industry. Additionally, transportation problems need to be solved and education, health services must be more qualified. Depopulation in rural settlements around Erciş will cause reducing amount of farming and agricultural products. Improving of the living conditions will increase production enhancement rate and migration from rural to urban will dicrease.
Keywords: Coğrafya; Erciş; Geography; Kır Yerleşmeleri; Mesken; Residence; Rural Settlement; Settlement; Yerleşme Erciş