Etik liderliğin çalışan sesliliği üzerindeki etkisi : psikolojik güvenliğin aracı rolü - Kılıç, Nergiz Çetin (My University, 2021)
Çalışan sesliliği, kişilerin örgüte katkı sağlamak amacıyla fikir, görüş ve endişelerini gönüllü olarak dile getirmesini ifade etmektedir. Literatürdeki çalışmalar, çalışan sesliliği davranışlarının önemini vurgulamakla beraber bu davranışı teşvik eden liderlik davranışlarının ve psikolojik mekanizmaların keşfedilmesine yönelik bir ihtiyacın bulunduğunu belirtmektedir. Alan yazında belirtilen güncel çağrılara yanıt vermek üzere bu tez çalışmasının amacı, Sosyal Değişim Teorisi ve Sosyal Öğrenme Teorisi çerçevesinde çalışan sesliliği üzerinde etik liderlik davranışlarının etkisini ve bu ilişkide psikolojik güvenlik algısının rolünü incelemektir. Araştırma kapsamında İstanbul ilinde çeşitli sektörlerdeki organizasyonlarda görev yapmakta olan 337 beyaz yakalı çalışandan oluşan bir örneklem grubunun verileri incelenmiştir. Araştırmanın verileri, anket yöntemi aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen araştırma verilerinin, SPSS 26.0 ve AMOS 22.0 istatistiksel analiz programları kullanılarak geçerlilik, güvenilirlik ve yapısal eşitlik modeli analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın bulguları, teorik yapıyla tutarlı olarak etik liderliğin çalışan sesliliği üzerinde olumlu yönde etkisi olduğunu ve psikolojik güvenliğin bu ilişkide aracı rolü olduğunu ortaya koymaktadır. Araştırmamız, çalışan sesliliğinin öncüllerine dair literatürdeki mevcut bilgi birikiminin ve anlayışın geliştirilmesine teorik katkıda bulunmaktadır. Bununla birlikte, çalışan sesliliği davranışlarına ilişkin gelecek araştırma önerileri sunmaktadır. Ek olarak, araştırmamız iş yerinde çalışan sesliliğinin geliştirilmesi için etik liderlik davranışlarının ve psikolojik güvenliğin önemini vurgulayarak işletmelerde yönetim süreçleri açısından pratik çıkarımlar sağlamaktadır.

Employee voice refers to people voluntarily expressing their ideas, opinions, and concerns to contribute to the organization. While the studies in the literature emphasize the importance of employee voice behaviors, they state that there is a need to explore leadership behaviors and psychological mechanisms that encourage this behavior. In order to respond to recent calls stated in the literature, the purpose of this thesis is to examine the effect of ethical leadership behaviors on employee voice and the role of psychological safety perception in this relationship, based on Social Exchange Theory and Social Learning Theory. Within the scope of the research, the data of a sample group consisting of 337 white-collar employees working in organizations in various sectors in Istanbul were examined. Research data were collected via survey method. Using SPSS 26.0 and AMOS 22.0 statistical analysis programs, validity, reliability, and structural equation model analyzes of the collected research data were performed. The findings of the study reveal that ethical leadership has a positive effect on employee voice and psychological safety has a mediating role in this relationship, consistent with the theoretical structure. Our research contributes theoretically to enhance existing knowledge and understanding in the literature on the antecedents of employee voice. Besides, it offers suggestions for future research on employee voice behaviors. In addition, our research provides practical implications for management processes in businesses by emphasizing the importance of ethical leadership behaviors and psychological safety for the promotion of employee voice in the workplace.
Keywords: Business; Çalışan Sesliliği; Çalışanlar; Employee Voice; Employees; Ethical Leadership; Etik Liderlik; İşletme; Leadership; Liderlik; Psikolojik Güvenlik; Psychological Safety; Social Exchange Theory; Social Learning Theory; Sosyal Değişim Teorisi; Sosyal Öğrenme Teorisi