Kemalpaşazâde'nin Şerhu Tağyiri'l-Miftâh adlı eserinin tahkik ve tahlili - Alak, Musa (My University, 2009)
KEMALPAŞAZÂDE’NİN ŞERHU TAĞYÎRİ’L-MİFTÂH ADLI ESERİNİN TAHKİK VE TAHLİLİ Tezimizin amacı, Kemalpaşazâde’nin kütüphanelerde yazma hâlinde bulunan Şerhu Tağyîri’l-Miftâh adlı eserini, tahkik / edisyon kritik kurallarına uygun bir şekilde basıma hazır hâle getirerek ilim dünyasının, özellikle de Arap Dili ve Belâgati Bilim Dalı mensupları ile günümüzdeki ve gelecekteki belâgat ilmi meraklılarının ve genel olarak dil bilimleri ile ilgilenenlerin istifadesine sunmaktır. Bu amacı gerçekleştirmek için, tezimizi bir giriş, üç bölüm ve tahkikli metin kısımlarına ayırdık: Girişte, tezimizin amacını ve kapsamını anlattık. Birinci bölümde, Kemalpaşazâde’nin tezimizin konusu olan bu eseri Miftâhu’l-‘ulûm üzerine yapılan çalışmalardan biri olduğu için, önce onun müellifi olan Sekkâkî’nin hayatı, şahsiyeti ve eserleri hakkında bilgiler verdik. Daha sonra Miftâhu’l-‘ulûm’u çeşitli açılardan tanıttık. Son olarak da Kemalpaşazâde’den önce ve sonra Miftâhu’l-‘ulûm üzerine yapılmış olan yüzden fazla çalışmayı gruplara ayırarak zikrettik. Böylece tezimizin konusu olan Şerhu Tağyîri’l-Miftâh’ın, bu çalışmalar arasındaki yerini göstermeye çalıştık. İkinci bölümde, tezimizin konusu olan Şerhu Tağyîri’l-Miftâh’ın müellifi Kemalpaşazâde’nin hayatı ve eserleri hakkında bilgiler verdik. Üçüncü bölümde, Şerhu Tağyîri’l-Miftâh’ı çeşitli açılardan tahlil edip tahkikte uyguladığımız metodu anlattık. Tahkikli Metin kısmında ise, eserimizin, tahkik / edisyon-kritik kurallarına uygun sağlam bir metnini oluşturmaya çalıştık. Ayrıca Kemalpaşazâde’nin kendi hâşiyesinin tamamını, yazmalarda olduğu gibi “minhu” rumuzuyla, dipnotlarda verdik.

EDITION CRITICISM AND ANALYSIS OF KAMALPASHAZÂDE'S SHARH TAGHYIR AL-MIFTAH The goal of my thesis is to make ready Kamalpasha-zade's Sharh Taghyir al-Miftah to publish by following the rules of edition criticism and analysis. In addition, introducing this book to scholars, especially those who are interested in rhetoric, members of department Arabic Language and rhetoric, and those who are interested in language studies in general are, also, aimed. In order to achieve these goals, I divided the thesis into three chapters. In introduction, I recounted aims and content of my thesis. In the first chapter, I gave information about Sakkaki's life, personality and books, for Kamalpasha-zade's Sharh Taghyir al-Miftah was written about Sakkaki's Miftah al-'Ulum. Then, I introduced Miftah al-'Ulum in different aspects. Finally, I grouped more than a hundred books written before and after Miftah al-'Ulum. In this way, I tried to demonstrate importance of Kamalpasha-zade's Sharh Taghyir al-Miftah among the others. In the second chapter, I gave information about life and books of Kamalpasha-zade, author of Sharh Taghyir al-Miftah that is the topic of my thesis. In the third chapter, I analyzed Sharh Taghyir al-Miftah in different aspects and recounted the method I had applied. In the chapter of the text, I tried to construct a correct text of the book by following the rules of edition criticism. In addition, I wrote Kamalpasha-zade's all marginalia with symbol of 'minhu' in footnote as it is in the manuscripts.
Keywords: Arap Dili