Ekosofik deneyimin sanatsal pratiği - Düşek, Ayşegül (My University, 2025)
Ekosofik deneyimin sanatsal pratiği “Ekosofik Deneyimin Sanatsal Pratiği” eser metni olarak yapılan bu çalışma; yazarın kişisel üretim pratiğinin paralelinde, insan-doğa-sanat ekseni bağlamında okuma alanları açabilmeyi hedeflemiştir. Çalışmada insan-doğa ilişkisinin tarih boyunca dinamik dönüşümü ışığında, bu değişimin yalnızca sanata olan etkilerini açımlamak yerine, düşünce sistemleri, inanç, kültürler ve yaşam pratiklerine değin bir perspektif yaratabilmesi amaçlanmıştır. Doğanın temel yaşam belirleyicisi olduğu tarih öncesi yaşantılardan bu yana, uygarlığın gelişmesiyle tekrar tekrar tanımlanan bu girift alan, ekoloji kavramının düşünsel pratiğindeki değişimleri de açığa çıkarır. Tarih öncesi çağlardaki mağara resimlerinden itibaren, insan-doğa ilişkisinin sanatın içeriğine kaçınılmaz olarak dahil oluşu, değişen sanatsal eğilimler ve yönelimler ışığında edindiği yerin dinamik izleğini tutmak, bu ilişkinin disiplinlerarası okumayı mecbur kılan ekolojik perspektifini beraberinde getirir. Bugün yapay zekânın gündelik kullanımın bir parçası olduğu ve insan eylemlerinin önemli bir kısmının dijital edimlerle gerçekleştiği bir çağda, insan- doğa ilişkisini konuşmak, çok yönlü bir yaklaşımı mecburi kılar. Bu yaklaşımda, sanatın ekolojik dönüşümü ve bu ilişki ağını kendi potasında nasıl eritebildiği, çalışmanın temel sorularından biridir. Yapılan kişisel çalışmalar eser metnin içeriğine paralel olarak, Beykoz Cumhuriyetköy’de lokal bir alanda deneyimlenen habitatın, kişisel gözlem ve yaşantıların nasıl bir sanatsal pratiğe ve okuma alanı dönüştüğünü somut şekilde belgelendirirken; insan-doğa ilişkisinin kişisel bir anlatı alanından akademik çalışmaya uzanan yolculuğunu ortaya koyar.

The artistic practice of ecosophical experience This study, titled “The Artistic Practice of Ecosophical Experience,” conducted as an art proficiency thesis, aims to open new interpretive fields within the context of the human–nature–art axis, in parallel with the author’s personal artistic practice. Rather than merely examining the influence of the dynamic transformation of the human–nature relationship on art throughout history, this research seeks to establish a perspective encompassing thought systems, beliefs, cultures, and modes of life. Since prehistoric times, when nature served as the primary determinant of existence, this intricate field—continuously redefined through the evolution of civilization—has also revealed shifts in the conceptual framework of ecology. From the earliest cave paintings onward, the inevitable inclusion of the human–nature relationship within artistic content and its changing role in different artistic tendencies and directions brings forth an ecological perspective that necessitates an interdisciplinary reading. In an era when artificial intelligence has become a part of everyday life and much of human action takes place through digital means, discussing the human–nature relationship requires a multidimensional approach. One of the main questions of this thesis is how art, through its own transformative capacity, absorbs and redefines this network of relationships within its own structure. The personal works included in the thesis document how a locally experienced habitat in Beykoz Cumhuriyetköy, shaped by personal observation and lived experience, has transformed into an artistic practice and a field of interpretation. In doing so, the study traces the journey of the human–nature relationship from a personal narrative space to an academic exploration.
The artistic practice of ecosophical experience
Keywords: contemporary art; çağdaş sanat; çevre felsefesi; disiplinlerarası sanat; Doğa, Sanatta; ecological art; Ecology; Ecology in art; ecosophy; Ekoloji, Sanatta; ekolojik sanat; ekosofi; environmental philosophy; interdisciplinary art ekoloji; Nature in art