9 Cumâdelûlâ 1332-5 Cumâdelâhire 1340 (5 Nisan 1914 - 2 Şubat 1922) tarihli Şer’iyye sicili defterine göre Erzincan’da sosyo-kültürel hayat - Ersoy, Gani (My University, 2010)
Erzincan, Şer‘iyye Sicili ÖZET 9 CUMÂDELÛLÂ 1332 – 5 CUMÂDELÂHİR 1340 (5 NİSAN 1914 – 2 ŞUBAT 1922) TARİHLİ ŞER‘İYYE SİCİLİ DEFTERİNE GÖRE ERZİCAN'DA SOSYO-KÜLTÜREL HAYAT Osmanlı Devletiꞌnin en önemli yargı organı Şer‘î Mahkemelerdir. Devletin muhtelif devirlerdeki hukûkî, iktisâdî, dînî, askerî ve idârî müesseseleri hakkında çok değerli bilgiler bu mahkemelerin defterlerinde bulunmaktadır. Bu belgeler din, dil, renk farkı gözetmeksizin bütün teb‘â ile ilgili olayları ve bu olayları ilgilendiren mahkeme kararlarını ve idârî düzenlemeleri ihtivâ etmektedir. Bu siciller aynı zamanda XV. Yüzyılın yarısından başlayarak XX. Yüzyılın ilk çeyreğine kadarki yaklaşık 472 yıllık Türk kültür ve tarihinin temel kaynaklarının başında gelmektedir. 20. yüzyılın başında Osmanlı toplumunun içinde bulunduğu sosyal durumu öğrenmeye yönelik bir katkı sağlaması amacıyla yapılan bu çalışmada H. 1332 (M. 1914) tarihli Erzincan Şer‘iyye Sicili incelenmiştir. Çalışmamızın temel kaynağını oluşturan bu sicil, toplam 107 varak ve 214 sahîfeden oluşmaktadır. Bu çalışmamızda ilgili sicilin ilk yarısını (1914-1922) oluşturan 99 sahîfenin transkripsiyonu yapılmıştır. Bu bölümde toplam 215 dava tespit edilmiştir. Erzincanꞌdaki sosyo-kültürel hayat açısından değerlendirdiğimiz bu sicil, Osmanlı hayat tarzına yönelik çok önemli bilgiler ihtivâ etmektedir. Özellikle verâset, mehir, nafaka, vesâyet, vekâlet v.b. konuları içermekle birlikte dönemin idârî, iktisâdî ve dînî hayatı hakkında mühim bilgilere kaynaklık etmektedir. Key Words: Erzincan, Şer‘iyye Reports

SOCIO-CULTURAL LIFE IN ERZİNCAN ACCORDING TO “REGISTRY OF ŞER‘İYYE” DATED ON 5 APRIL 1914 – 2 FEBRUARY 1922 The most important judiciary in The Ottoman Empire is Courts of the Shari'a. In the registry notebooks of these courts there are very important information and records about legal, military, managerial, religion and economic establishments of the state that belongs to different periods. These monuments include events, related to all of the community regardless of their religion, language and race. And also they include verdict of the events and managerial arrangements about these. In addition, these records are one of the most important basic historical sources of Turkish culture and history from half of the XV century to first quarter of XX century. In this study, that was carried out in the beginnings of the 20. Century to contribute learning what the social situation of Ottomans, we investigated The Erzincan Şer‘iyye efficiency reports, dated on Hijri 1332 (1914 A.D). This report is basic source of our study and it contains totally 107 shiny type printed pages and 214 papers… In this study, we transcribed 99 pages of the report's first part (1914-1922). In this part, 215 trials were detected... This report that we appraised as social and cultural points of view, has very important information and clues about Ottoman life style. Especially, it has many cases about succession, mahr, subsistence money, custody and representation. Also, this report includes many resources about administrative, economical and religional life of that period. (Mahr: In Islam, Mahr is the amount to be paid by the groom to the bride, at the time of marriage and it is nothing but a gift money which she can expend as per her wish.)
Keywords: İslam Tarihi; Şer’iyye Sicilleri; Şer’iyye Sicilleri_Erzincan