Teksti̇l ve modada sürdürülebi̇li̇rli̇k çerçevesi̇nde çevre dostu bi̇r uygulama: ekoloji̇k baskı - URAL, ÖZGE; CEVİZ, NURAY (My University, 2023)
Tekstil endüstrisinde kullanılan kumaşlar, insanların süslenme, giyinme ihtiyaçları ile şekillenerek baskı tekniklerinin gelişmesine yol açmıştır. Kimyasal malzemeler kullanılarak geniş renk skalası ile yapılan bu işlemler, insanların öze dönüş istekleri ve doğa ile iç içe olmaları arzusu ile endüstrinin çevreye verdiği zararlar göz önünde bulundurulduğunda sıkıntı yaratmakta ve bireyler doğal malzemeler ile kıyafetlerini süsleme yoluna gitmektedirler. Zira tekstil ve moda endüstrisinin çevreye verdiği zarar, doğal kaynakların hızlı bir şekilde tüketiliyor olması, ana kaynaklarımız olan toprak, su ve havanın kirletilmesi ciddi boyutlarda ekonomik, ekolojik ve sosyal olarak problemlere sebebiyet vermektedir. Dolayısıyla doğal olana ve doğaya dönüş düşüncesinin yaygınlaşması ile birlikte sanayi ve sanatın birleşmesi doğal baskı yöntemlerini geliştirmiştir. Tekstil ve moda endüstrisinde sürdürülebilirlik konularının sağlanabilmesi çevre etkisinin araştırılması açısından önem arz etmektedir. Ekolojik baskı uygulamaları çevre dostu bir üretim yöntemi olarak karşımıza çıkmaktadır. Amerika’da ortaya çıkan Flower-Power akımı ile de tekstil ürünlerinde çiçek, yaprak gibi doğal malzemelerde baskı yöntemlerinin uygulandığı görülmektedir. Eko-print ya da ekolojik baskı olarak adlandırılan bu durum bu çalışmanın konusunu oluşturmakta olup, çalışma kapsamında %100 pamuk müslin kumaşa mordanlama işlemi uygulanmış ve doğada bulunan çeşitli ağaç ve bitkilerden toplanan yaprak ve çiçekler kullanılarak ekolojik baskı tekniği uygulanmıştır. Uygulama sonrasında elde edilen yüzeyde bitkilerin verdiği renkler incelenmiştir. Tekniğin uygulanması ile ilgili ayrıntılar paylaşılmış ve koruma –devamlılık sağlama üzerine bilgiler verilmiştir. Ayrıca ekolojik baskının avantaj ve dezavantajlı konuları irdelenmiştir.
Keywords: Eko-Print; Ekolojik Baskı; Sürdürülebilirlik; Pamuk; Mordanlama