Doğu Türkçesi Kur'an Tefsiri (Sebe, Fâtır Ve Yasin Sureleri) (İnceleme-Tenkitli Metin-Dizin-Tıpkıbasım) - Pekgöz, Gülşen Arslan (My University, 2016)
olarak hazırlanan bu çalışma, Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi, III. Ahmed Bölümü, 16 numarada kayıtlı bulunan Doğu Türkçesi Kur'an Tefsirinin 2. Cildinin 132a/ 150a varakları ile aynı eserin Konya Yusuf Ağa Kütüphanesi 42 YU 6624 numarada “Türkçe, Uygurca ve Çağatayca Tefsir” adıyla kayıtlı olan nüshasının 457b/ 477a varakları arasındaki Sebe, Fâtır ve Yasin surelerinden oluşmaktadır. Tezde, İnceleme, Tenkitli Metin, Dizin ve Tıpkıbasım olmak üzere dört bölüm bulunmaktadır. İnceleme bölümünde Kur'an tefsirleri ile ilgili ncelediğimiz eserin tavsifi müellifi, müstensihi, yazılış tarihi ve yeri, fiziki özellikleri ve eser üzerinde yapılan çalışmalar ile ilgili bilgiler yer almaktadır. Ayrıca eserin fonetik ve morfolojik özellikleri de bu bölümde verilmiştir. Tenkitli Metin bölümünde Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi nüshası ve Yusuf Ağa nüshasını tenkitli metin olarak çeviri yazıya aktarılmıştır. Dizin bölümünde, transkripsiyonu yapılmış metinde yer alan kelimelerin hangi dile ait oldukları ve metindeki anlamları verilmiştir. Tıpkıbasım bölümünde üzerinde çalıştığımız Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi nüshası (132a/ 150a) ve Yusuf Ağa nüshasının (457b/ 477a) tıpkıbasımı verilmiştir. Türk dili tarihini ve Türk dilinin gelişimini öğrenme açısından Kur'an tefsirleri ve tercümeleri Türkoloji dünyası açısından büyük öneme sahiptir. Bu çalışma sayesinde 16.yüzyıl Doğu Türkçesi hakkında önemli bilgilere sahip olmaktayız. Ayrıca metnimizde geçen rivayetler ve kıssalar diğer bilim dallarına da ışık tutmaktadır. Kur'an, Tefsir, Doğu Türkçesi, Sebe Suresi, Fâtır Suresi, Yasin Suresi

This work, prepared as a Master thesis, consists of Sebe, Fâtır ve Yasin Surats between the foils of 132a/ 150a of the 2nd volume of “Tafsir of Quran in Eastern Turkish” which is registered to Topkapı Palace Museum, Library of Ahmed III, number 16 and the foils of 457b/ 477a of “Tafsir in Turkish, Uigur and Chagataî” at Konya Yusuf Ağa Library in the number of 42 YU 6624. The study of “Tafsir of Quran in Eastern Turkish” on Sebe, Fâtır ve Yasin Surats have four sections: Analysis, commentary text, index and facsimile. In the analysis section, there is general information regarding the “Tafsir of Qurans” and some other information; the copyist of the manuscript, its date and place of writing and the physical features of the manuscript. In addition to those characteristics of the manuscript, its phonetic and morphologic features are analyzed too. In the section of “Commentary Text”, there is a comparison between the transcriptions of two copies of the manuscript, Topkapı Palace Museum Library copy and Yusuf Ağa Library copy. In “Index” section, there are the words and their meanings with the information of the languages which the words belong to. The words which changed phonetically are also stated with comparison. In “Facsimile” section, there is the facsimile (132a/ 150a) of the Topkapı Palace Museum Library copy and the Yusuf Ağa Library copy of the manuscript which we studied on in this thesis. Tafsir of Qurans are of great importance in terms of learning the improvement of Turkish language and the history of Turkish language in the World of Turcology. Thanks to this study, we have invaluable information about 16th Century Eastern Turkish. And also thanks to the reports and anecdotes in the present study, they enlighten other majors of science. Quran, Tafsir, Eastern Turkish, Sebe Surat, Fatır Surat, Yasin Surat
Keywords: Kur’an- Kerim; Türk dili; Türk edebiyatı