Rekabet politikası açısından banka birleşmeleri ve Türk bankacılık sisteminde uygulananbilirliği

Abstract

Banka birleşmelerinin temel amacı büyüme ve pazardan daha çok pay alma isteğidir. Bir bankanın aktif büyüklüğünün yükselmesi, yeni şubeler açması veya net satış hasılatını artırması o bankanın içsel büyüme yönlü bir gelişme gösterdiği şeklinde ele alınır. Buna karşılık bir bankanın bir başka banka tarafından devralınması yani iktisap etmesi (acquisition) ya da bir başka ile birleşmesi (merger) ile bir başkanın hisselerini ele geçirerek satın alması (take over) o bankanın dışsal büyüme yönlü bir gelişme içerisinde olduğunu gösterir. Banka birleşmeleri 1980 ve 1990'lar boyunca artış göstermiş ve günümüzde halen devam etmektedir. Birleşmelerin büyük çoğunluğu yeni ekonomik baskılar ve daha önceleri bankaları rekebetten uzak tutan sınırlayıcı düzenlemelerin kaldırılması sonucu gerçekleşmiştir. Temelde yoğunlaşmalar, ekonomik bütünlüğün artması, yapısal gelişmeler, üretimin rasyonelleşmesi, içsel ekonomilerin güvenilirliği ile üretim maliyetlerinin azalıp müşteriye avantaj sağlaması açısından kabul görmektedir. Bununla birlikte yoğunlaşmalar belirli limitleri aştığında, büyük boyutlu elegeçirme ve birleşmeler rekabeti ortadan kaldıracak şekilde hakim durum oluşturduğunda tehlike oluşturmaya başlar. Bankacılık sektörü ekonomik ve sınai gelişimin dinamik yardımcı gücüdür. Sektörün ekonominin diğer sektörlerine fon sağlama görevi, yapısının daha da hassaslaşmasına neden olmaktadır. Ekonomik yaşam içerisinde tasarrufların toplanarak yatırımlara kanalize edilmesindeki aracılık rolü ile bankacılık sektörü, serbest rekabet koşullarında faaliyet göstermesi en çok gereken sektörlerin başında gelmektedir. Fonların piyasanın gerçek ihtiyaçlarına göre dağıtımı bankacılık sektöründeki rekabet yapısının bozulmaması ile mümkün olur. Bu çalışmanın temel amacı, Rekabet hukuku kurallarının serbest piyasa düzenindeki gerekliliği, bankacılık sektörünün rekabetçi yapısının korunması ve Avrupa Birliği ve Türk bankacılık sektöründe rekabet kurallarının uygulamalarının incelenmesi ve aralarındaki bağın açıklığa kavuşturulmasıdır. The main object of bank mergers is to grow and take more share from the market. Bank mergers is a way to increase the power and activity in banking sector. If a bank increases its assets, add new branches or increases the net sales revenue this means bank has an internal growth. Despite to this if a bank buys another bank (acquisition) or take another bank's shares (take over) or merge with another this means bank has an external growth strategy. Consolidation in the number of banks during the 1980s and early 1990s was epochal and ongoing event. Much of the merger activity was driven by new kinds of economic pressures and by the lifting of restrictive regulations that previously had isolated banks from competition. Concentrations are in principle acceptable, as the market, extended by economic integration, calls for larger undertakings and because, through the improvement of structures, rationalisation of production and securing of internal economies, they reduce production costs to the advantage of the consumer. However, where concentrations exceed certain limits, they begin to present dangers, as the very large undertaking can exploit its dominant market position to remove all competition. Banking sector has a role of providing funds to the other sectors. Distributing funds according to needs is possible only if the competition conditions in banking sector is not corrupted. Main object of this working paper is how and in which conditions Competition Policies applied in European Union and Turkish Banking Sectors.