Publication: Finansal araçların muhasebeleştirilmesinin 32 ve 39 No’lu uluslararası finansal raporlama standartları açısından incelenmesi
Abstract
Günümüzde dünya genelinde artan ticari ve finansal işlemler sonucunda işletmeler faaliyetlerini sürdürebilmek için gerekli kaynağı sağlamak üzere çok çeşitli finansal araçları kullanmaktadırlar. Bu araçlar, geleneksel finansal araçlar olduğu gibi, bu araçlardan türetilen ya da işletmelerin finansal risklere karşı korunma ihtiyaçları doğrultusunda oluşturulan türev araçları da kapsamaktadır. Finansal araçların ve özellikle finansal risk yönetiminde kullanılan türev araçların işletmelerin durumlarını gösteren finansal tablolarda, bu tabloların kullanıcılarına en doğru, anlamlı biçimde sunulması için bazı kurallar getirilmesi gereği ortaya çıkmıştır. Bu sebeple bu araçların yoğun olarak kullanıldığı ülkelerde muhasebe standartları oluşturulmuştur. Oluşturulan bu standartlar içinde A.B.D.’de FASB’ın, ve dünya genelinde muhasebe standartları üreten IASB’nin yayınladıkları standartlar öne çıkmıştır. Bu çalışmada, işletmelerin günümüz finansal koşullarında karşılaştıkları fiyat riski, kur riski ve faiz oranı risklerini azaltmak veya yok etmek üzere korunma aracı olarak kullandıkları türev araç sözleşmeleri ve bunların muhasebe kayıtlarına alınması sırasında ortaya çıkan sorunlar ele alınmış, Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu’nun yayınladığı ve türev araçlar da dahil pekçok finansal aracın muhasebeleştirilmesi ile ilgili esaslar getiren UMS 32 ve UMS 39 kapsamında bu sorunlara getirilen çözümler incelenmiştir. UMS 32 ve UMS 39 çerçevesinde getirilen kurallar temel alınarak türev araçlarla ilgili muhasebe uygulamaları yapılmıştır. Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu’nun türev araçların da dahil olduğu finansal araçlarla ilgili yayınladığı standartlar iki başlıkta toplanmıştır.Türev araçların kayıtlara alınması ve değerlemesi UMS 39’da düzenlenirken, türev araçlara ilişkin kamuya açıklanması gereken konular UMS 32’de düzenlenmiştir. . UMS 32 ve UMS 39’a göre bütün türev araç sözleşmeleri makul değerleri ile finansal tablolarda yer alırlar. Türev araçların makul değerlerinde olabilecek değişimlerin muhasebeleştirilmesi, riskten korunma muhasebesi için gerekli şartların sağlanmasına ve onları elde tutma sebebine göre değişecektir.
Due to increasing volume of commercial and financial transactions, enterprises use wide range of financial instruments to maintain their business operations. These instruments as such in traditional financial ınstruments or include derivative instruments that enterprises use in order to hedging against financial exposures. Some regulations have appeared to present financial insturuments and particularly derivative instruments that are used in financial risk management in the financial statements of enterprises.Therefore standards hava been established in the countries wherein derivative instruments are widely used. Standards that issued by FASB in U.S.A and IASB in the worldwide are the most significant ones. In this thesis, derivative instruments as a hedging instruments for enterprises in the face of price risk, foreign exchange risk and interest rate risks and problems emerging in application of these instruments are discussed, In the scope of IAS 32 and IAS 39 that requıre solution proposal for accounting problems are examined. Accounting applications related with derivative instruments have been executed under IAS 32 and IAS 39. Standards and regulations issued by International Accounting Standards Board relevant to the financial insturuments include derivative instruments to be gathered under two main headings. Recognition and measurement of derivative instruments regulated under IAS 39, besides disclosure to the public of the risks inherent in the derivative instruments regulated under IAS 32. IAS 32 and IAS 39 require all derivative instruments to be recognized on the financial statements and measured at their fair value. Accounting for the changes in fair value of derivative instruments will depend on the reason for holding it and whether it qualifies for hedge accounting.
Due to increasing volume of commercial and financial transactions, enterprises use wide range of financial instruments to maintain their business operations. These instruments as such in traditional financial ınstruments or include derivative instruments that enterprises use in order to hedging against financial exposures. Some regulations have appeared to present financial insturuments and particularly derivative instruments that are used in financial risk management in the financial statements of enterprises.Therefore standards hava been established in the countries wherein derivative instruments are widely used. Standards that issued by FASB in U.S.A and IASB in the worldwide are the most significant ones. In this thesis, derivative instruments as a hedging instruments for enterprises in the face of price risk, foreign exchange risk and interest rate risks and problems emerging in application of these instruments are discussed, In the scope of IAS 32 and IAS 39 that requıre solution proposal for accounting problems are examined. Accounting applications related with derivative instruments have been executed under IAS 32 and IAS 39. Standards and regulations issued by International Accounting Standards Board relevant to the financial insturuments include derivative instruments to be gathered under two main headings. Recognition and measurement of derivative instruments regulated under IAS 39, besides disclosure to the public of the risks inherent in the derivative instruments regulated under IAS 32. IAS 32 and IAS 39 require all derivative instruments to be recognized on the financial statements and measured at their fair value. Accounting for the changes in fair value of derivative instruments will depend on the reason for holding it and whether it qualifies for hedge accounting.