Sadreddin Konevi’nin eğitim düşüncesinde münasebet kavramı

Abstract

ÖZETSADREDDİN KONEVİ’NİN EĞİTİM DÜŞÜNCESİNDE MÜNASEBET KAVRAMIYaratılıştan itibaren hakikati, mutlak gerçekliği arayan insanın kendi içinde yaratıcıya inanma isteği vardır. Bu istek insanın varoluşu sorgulamaya yöneltmiştir. İnsan inancı ve kendi isteği ile yaratıcı ile ilişki kurmaya çalışmıştır. Yaratıcı ile insan arasında karşılıklı bir döngü halinde oluşan bu ilişki, insanın fıtratında bulunan biricik amacını ortaya çıkarmaktadır. Yaratıcıya inâbeli yaratılmış olan insan, özgür iradesi ile münasebet kurarak mutlak varlığa ulaşabileceği gerçek yakınlık kavrayışı içinde olmuştur.Konevî’nin, düşüncelerinin merkezinde olan münasebet kavramı, diğer bir ifadeyle insanın Allah’a ulaşmayı, onun bilgisine sahip olmayı ifade etmektedir. Konevî’nin eğitim düşüncesinde Hakk’ın bilgisine ulaşmanın yolu insanın kendisini anlaması ve Allah ile arasındaki münasebet ile bilenebileceğini ifade etmektedir. Bu bilgi, Konevî’ye göre bilen ile bilenen arasında oluşan münasebet sayesinde olmuştur. İnsan, Allah ile kurduğu münasebet sayesinde yaşamına mana katmıştır.Düşünürümüzün eğitim düşüncesinde münasebet kavramını daha iyi anlamak için onunla ilgili inâbe, irtibat ve müşahede kavramları açıklanmıştır. Çalışmamızda tasavvuf alanında kullanılan ve münasebet kavramı ile ilgili yardımcı kavram muhabbet, sadakat, kurb ve ülfet kavramları da incelenmiştir. Aynı zamanda münasebet düşüncesinin merkezinde olan varlık, bilgi ve insan görüşlerine değinilerek münasebet kavramına açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Bu kapsamda, Konevî’nin münasebet kavramından hareketle eğitim düşüncelerini açıklamak esas alınmıştır.

ABSTRACTTHE CONCEPT OF RELATIONALITY IN SADREDDIN KONEVİ EDUCATION THOUGHTFrom Creation, the person who is looking for the truth and the absolute reality has the will to believe in the creator. This desire led people to question their existence. Man tried to relate to the creator with faith and self-interest. This relationship, formed in a reciprocal cycle between the Creator and the human, reveals the unique purpose of the human being. The creator-oriented creator has come to understand the true intimacy with which he can reach absolute existence by establishing relations with free will.The concept of the connexion of Konevî, which is at the center of his thoughts, expresses in other words that man has access to God and has knowledge of it. In Konevî's thought of education, the way of reaching the knowledge of Hakk expresses that he can be understood by the meaning of himself and the relationship with Allah. According to Konevî, this information is due to the relationship between knowing and knowing. Man has given meaning to his life through the relationship he has established with God.The concept of orientation, liaison and observation about it is explained in order to better understand the concept of relation in the educational thought of our thinking. The concepts of conversation, loyalty, kurb and ulfet, which are used in the field of mysticism and related to the concept of relationship, are also studied in our study. At the same time, it tried to clarify the concept of relation by referring to the existence, knowledge and human views which are at the center of thought. In this context, Konevî 's concept of relationship is based on explaining educational thoughts.