Publication: BALIKESİR YÖRESİ EVLİLİKLERİNDE İNANÇ FAKTÖRÜ: DÜN VE BUGÜN
Abstract
İnsan topluluklarıyla kültürlerin sürekliliğindeönemli bir rol üstlenen evlilik sosyalyapılara, inançlara, kültürlere ve ekonomilerebağlı bir şekilde türsel, anlamsal veişlevsel çeşitlilik gösterir. Evliliği çok yönlübir şekilde inceleye gelen antropoloji, sosyolojive halkbilimi uzmanları, eş seçiminibelirleyen faktörler üzerinde de durmuşlardır.Uzmanlar, eş seçiminde, diğer pek çokfaktörün yanı sıra, insan topluluklarınınbirbirlerine karşı geliştirdikleri algılarla önyargılarınde belirleyici olduğunu gözlemlemişlerdir.Etnik köken, inanç ve yaşamMakale geliş tarihi: 25.03.2019, Makale kabul tarihi: 26.05.20191 Bu çalışma, TÜBİTAK tarafından desteklenen117K037 numaralı ve “Toplumsal Cinsiyetin İnşası veKadın Folkloru: Balıkesir Örneği” adlı araştırma projesininalan araştırmalarında ulaşılan verilerle hazırlanmıştır.2 Prof. Dr., Marmara Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi,Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, ORCID ID:https://orcid.org/0000-0003-3132-4086.tarzı farklılıklarının etkileyici olduğu algılarlaönyargılar, Türk toplumunun eş seçimiyleilgili tercihlerinde de etkili olmaktadır.Türk toplumunun sosyo-kültürel yapısındakideğişim, söz konusu faktörlerinüçüncü kuşaklar üzerindeki etkisini azaltmaklabirlikte birinci ve ikinci kuşaktanbazı insanların geçmişten gelen kimi algı veönyargıları dinin de etkisiyle sürdürdüğügörülmektedir.Bu çalışmada, inanç faktörünün Balıkesiryöresi evlilikleri üzerindeki etkileri, eşseçimi temelinde ele alınmıştır. Sözlü kaynaklardanelde edilen verilerle yapılan gözlemler,birinci ve ikinci kuşağın temsilcilerininönemi bir bölümünün eş seçimindeinanç ve yaşam tarzı farklılıklarını önemsediklerini,fakat çocuklarının çok istekli olmalarıdurumunda bu tutumlarından tavizvermeye yanaşabildiklerini göstermiştir.Eğitim, kentlileşme, göç, kapalı ya da yarıkapalı sosyal yapıdaki çözülme, sekülerleşme,geleneksel algı ve kabullerden uzaklaşmagibi nedenler üçüncü kuşağı, eş seçimikonusunda geleneksel algı ve kabullerdenkısmen de olsa uzaklaştırmakla birlikte, inanç faktörünün Balıkesir yöresindeki eşseçimleri üzerindeki etkisinin aile büyüklerinintutumlarının da etkisiyle halen devametmekte olduğunu söylemek mümkündür.
Marriage, which plays an important role in the continuity of cultures with human communities, shows varietal, semantic and functional diversity depending on social structures, beliefs, cultures and economies. Anthropology, sociology and folklore specialists, who examined marriage in a multifaceted way, also emphasized the factors that determine the choice of spouses. Experts have observed that in the choice of spouses, as well as many other factors, the perceptions and prejudices that people develop against each other are determinant. The perceptions and prejudices which gets affected by ethnicity, belief and lifestyle differences are also influential in Turkish society’s choice of spouses. As the change in the socio-cultural structure of the Turkish society diminishes the impact of these factors on the third generations, it is seen that some people from the first and second generations continue their perception and prejudices from the past with the effect of religion. In this study, the effects of the belief factor on the marriages of Balıkesir region were discussed on the basis of the selection of spouses. Observations with data from oral sources show that a significant number of representatives of the first and second generations care about belief and lifestyle differences in spousal selection, but their children are willing to make concessions if they are very willing. Education, urbanization, immigration, dissolution in closed or semi closed social structure, secularization and distancing from traditional perceptions and acceptances are the reasons causing the third generation to be partially alienated from traditional perceptions and acceptances. Yet It is possible to say that the effect of the belief factor on the spousal elections in Balıkesir is still continuing with the effect of the attitudes of the family elders.
Marriage, which plays an important role in the continuity of cultures with human communities, shows varietal, semantic and functional diversity depending on social structures, beliefs, cultures and economies. Anthropology, sociology and folklore specialists, who examined marriage in a multifaceted way, also emphasized the factors that determine the choice of spouses. Experts have observed that in the choice of spouses, as well as many other factors, the perceptions and prejudices that people develop against each other are determinant. The perceptions and prejudices which gets affected by ethnicity, belief and lifestyle differences are also influential in Turkish society’s choice of spouses. As the change in the socio-cultural structure of the Turkish society diminishes the impact of these factors on the third generations, it is seen that some people from the first and second generations continue their perception and prejudices from the past with the effect of religion. In this study, the effects of the belief factor on the marriages of Balıkesir region were discussed on the basis of the selection of spouses. Observations with data from oral sources show that a significant number of representatives of the first and second generations care about belief and lifestyle differences in spousal selection, but their children are willing to make concessions if they are very willing. Education, urbanization, immigration, dissolution in closed or semi closed social structure, secularization and distancing from traditional perceptions and acceptances are the reasons causing the third generation to be partially alienated from traditional perceptions and acceptances. Yet It is possible to say that the effect of the belief factor on the spousal elections in Balıkesir is still continuing with the effect of the attitudes of the family elders.