Kaynaktan eğitime atasözleri ve deyimler Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı Atalar Sözü Mecmuası 2. cilt 1792-1880. sayfalar arası

Abstract

Atasözü ve deyimler Türkçenin kadim zamanlarından günümüze kadar gelen kültür varlıklarıdır. Atasözleriyle ilgili Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde pek çok derleme çalışması yapılmıştır. Bu derlemelerden birisi ve madde başları bakımından en hacimlisi çalışmamıza konu olan Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı’nın Atalar Sözü Mecmuası’dır. Çalışmamız, Türk Dil Kurumu Kütüphenesine Atalar Sözü Etüt/ 104-1 ve Atalar Sözü Etüt/ 104-2 numarasıyla kayıtlı Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı’nın Atalar Sözü Mecmuası’nın ikinci cildinin 1792. ile 1880. sayfalarını içermektedir. Çalışmamız; Giriş ve Yöntem, Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı ve Atalar Sözü Mecmuası, Metin, Dizin, Sonuç ve Teklifler, Kaynaklar ve Ekler olmak üzere yedi bölümden oluşmaktadır. Atalar Sözü Mecmuası Osmanlı elifbasıyla rika hattıyla kaleme alınmış yazma bir eserdir. Eserin asıl metin kısmı; atasözü, deyim, vecize, mısra, beyit, dua ve kargış gibi yapılardan oluşan madde başlarıyla bu madde başlarına verilen izahlar ve alıntılardan oluşmaktadır. Çalışmamızda madde başları ve müellife ait olan açıklamalar Türkiye Türkçesine aktarılmış ve alıntılar ise çeviri yazı ile kaydedilmiştir. Alıntılar kaynak metinlerden tahkik edilmiştir. Türkiye Türkçesinde kullanılmayan kelimelerin anlamları ve yazmada kullanılan farklı imlaları dipnot ile gösterilmiştir. Eserin sonuna kullanıcıların çalışmadan istifadesini kolaylaştırmak için dizin eklenmiştir.

Proverbs and sayings are cultural assets that have survived from the ancient times of Turkish to the present day. Many compilations were made regarding proverbs in the last periods of the Ottoman Empire. One of these compilations and the most voluminous one in terms of articles is Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı’s Atalar Sözü Mecmuası, which is the subject of our study. Our study includes pages 1792 and 1880 of the second volume of Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı’s Atalar Sözü Mecmuası, which is registered in the Turkish Language Association Library under the numbers Atalar Sözü Etüt/ 104-1 and Atalar Sözü Etüt/ 104-2. Our work; it consists of seven chapters:Introduction and Method, Çelebioğlu Abdülhalim Hakkı and Atalar Sözü Mecmuası, Text, Index, Conclusion and Proposals, Sources and Appendices. Atalar Sözü Mecmuası is a manuscript written in Ottoman alphabet and rika calligraphy. The main text part of the work; it consists of article headings consisting of structures such as proverbs, sayings, maxims, verses, couplets, prayers and imprecation, and the explanations and quotations given to these articles. In our study, the headings of the articles and the explanations of the author were translated into Turkish and the quotations were recorded in translation. Quotations were verified from source texts. The meanings of the words that are not used in Turkish and the different spellings used in writing are shown with footnotes. An index has been added to the end of the work to make it easier for users to benefit from the work.