Göç’ün izinde güçlenen kadınlar : Lütfi Ö. Akad’ın göç üçlemesi’nin Türk sinemasında kadın karakterlerin yaratılmasındaki öncü rolü

Abstract

Bu tez, Lütfi Ö. Akad’ın Göç Üçlemesi (Gelin, Düğün, Diyet) filmlerinde Hülya Koçyiğit’in hayat verdiği kadın karakterlerin Türk sinemasında da rol alan kadının temsil etkisini incelenmek amaçlamaktadır. Sinema, sadece toplumsal yapının bir yansıması olmayıp, bunun ile ilgili olarak toplumsal değişimi tetikleyici bir etken olarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, Göç Üçlemesi’nde rol alan kadın karakterlerin, dönemin toplumsal yapısı içinde nasıl yer aldığını ve 1980 ‘den sonra Türk sinemasında görülen kadın karakterler bağımsız, güçlü ve derinlikli karakterlere ne şekilde öncü olduğu araştırılmıştır. Çalışma kurumsal açıdan Stuart Hall’un temsil kuramı ile beraber toplumsal gerçekçilik yaklaşımı ile yola çıkılmıştır. Nitel araştırma yöntemi ile çalışılan bu eser, seçtiğimiz üç filmin kadın karakterleri; görsel ve söz temsilleri, psikolojik iç dış derinliklerin etkileriyle ve toplumsal yer edinimleri açısından incelenmiştir. Burada edinilen bulgular, Hülya Koçyiğit’in hayat verdiği karakterlerin, geleneksel kadın rollerine karşı duruş sergileyerek ilerleyen yıllarda Türk sinemasında görülecek kadın odaklı anlatıların öncü olduğu görülmüştür. Bu açıdan Göç Üçlemesi, sadece o dönemdeki toplumsal gerçekliği sunmakla kalmamış, aynı anda kadın temsiline dair dönüşümün sinemasal zeminini hazırlamıştır.

This thesis aims to examine the representational impact of female characters portrayed by Hülya Koçyiğit in Lütfi Ö. Akad’s Göç Üçlemesi (Gelin, Düğün, Diyet) trilogy on women in Turkish cinema. Cinema is not merely a reflection of social structure but is also considered a catalyst for social change. In this context, this study investigates how the female characters in Göç Üçlemesi fit into the social structure of their time and how they paved the way for the independent, powerful, and complex female characters seen in Turkish cinema after 1980.The study was conducted from an institutional perspective, based on Stuart Hall's theory of representation and the social realism approach. Using qualitative research methods, this work examines the female characters in the three selected films in terms of their visual and verbal representations, the effects of their psychological inner and outer depths, and their social positioning. The findings reveal that the characters portrayed by Hülya Koçyiğit, by challenging traditional female roles, paved the way for female-centric narratives that would emerge in Turkish cinema in the years to come. In this sense, the Migration Trilogy not only depicted the social reality of its time but also laid the cinematic groundwork for the transformation of female representation.