Bilgi işçilerinin toksik liderlik algısının işten ayrılma niyeti ilişkisinde psikolojik dayanıklılığın düzenleyici etkisi-savunma sanayi özelinde nicel bir araştırma

Abstract

Endüstri 4.0 devrimi, bilgi işçilerini sadece örgütler için ülkeler için de kritik birer güç kaynağı haline getirmiştir. Özellikle teknolojik gelişmelere yön veren ve işgücü rekabetinin yoğunlaştığı sektörlerde, bilgi rezervinin korunması ve niteliği yüksek çalışanların elde tutulması, örgütlerin sürdürülebilir başarısı açısından hayati öneme sahiptir. Ancak gün geçtikçe karmaşıklık, belirsizlik, öngörülemezlik seviyesi artan iş dünyasında liderlik pratikleri her zaman olumlu sonuçlar doğurmamakta, örgütlerde gücün bölüşümünde zaman zaman karanlık tarafa geçen liderin toksik liderlik davranışları takipçisi olan bilgi işçilerinin işten ayrılma niyetlerini artırabilmektedir. Bu araştırmada, bilgi işçilerinin toksik liderlik algılarının işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisi, psikolojik dayanıklılığın düzenleyici rolü çerçevesinde, savunma sanayi özelinde nicel yöntemlerle incelenmiştir. Araştırmanın sonuçları itibariyle psikolojik dayanıklılık değişkeni yalnızca kendini adama boyutuyla düzenleyici bir etkisiye dahip olduğu ve bu etkinin kendini adama arttıkça yükseldiği belirlenmiştir. Bir başka ifadeyle, araştırmanın bireylerin kendini adama düzeyi arttıkça, toksik liderliğin işten ayrılma niyeti üzerindeki olumsuz etkisi de arttığı görülmüştür. Bu sonuçlar, bilgi işçilerinin tutundurulması ve bilgi rezervinin korunmasında liderlik süreçlerinin yanı sıra bireysel dayanıklılık bileşenlerinin de dikkatle ele alınması gerektiğine işaret etmektedir. Çalışma, bir yandan teknolojik gelişmeler ışığında bilgi işçisinin artan önemini vurgularken; diğer yandan savunma sanayinde toksik liderlik dinamiklerinin daha iyi yönetilmesi gerektiğini de ortaya koymaktadır.

The Industry 4.0 revolution has established knowledge workers as a critical asset for organizations. Particularly in technology-driven sectors with intense labor competition, retaining highly qualified employees and preserving knowledge reserves are vital for sustainable organizational success. However, in today’s increasingly complex, uncertain, and unpredictable business environment, leadership practices do not always yield positive outcomes. Toxic leadership behaviors—emerging from the dark side of power dynamics—can exacerbate knowledge workers' turnover intentions. This quantitative study examines the effect of knowledge workers' perceptions of toxic leadership on turnover intention, focusing on the moderating role of psychological resilience in the defense industry. The findings reveal that while psychological resilience, as a whole, does not significantly regulate this relationship, its dedication dimension does exhibit a moderating effect. Specifically, as the level of dedication increases, the negative impact of toxic leadership on turnover intention becomes more pronounced. These results underscore the need to carefully consider both leadership processes and individual resilience components in efforts to retain knowledge workers and safeguard organizational knowledge. The study highlights the growing importance of knowledge workers amid rapid technological advancements while emphasizing the necessity of better managing toxic leadership dynamics in the defense industry.