CE işaretlemesi ve KOBİ’lerde CE işareti uygulamaları

Abstract

Küresel rekabet ortamında, ürünlerin güvenli bir şekilde uluslar arası piyasalarda dolaşabilmesi için standart ve teknik düzenleme uyumlaştırılması gereği ortaya çıkmıştır. Avrupa Birliği, üye ülkeler arasındaki teknik düzenleme farklılıklarından kaynaklanan ticari engelleri kaldırmak üzere 1985 yılında yeni yaklaşım direktiflerini benimsemiştir. Yeni yaklaşım direktiflerine göre ürünlerin, Avrupa’da serbestçe dolaşabilmesi için CE işareti taşıması gerekmektedir. Avrupa normlarına uygunluk anlamına gelen CE işareti, üzerinde bulunduğu ürünün asgari güvenlik koşullarını taşıdığını, insan can ve mal güvenliğine ve çevreye zarar vermediğini gösterir. CE işareti bir kalite belgesi değildir. Ürünlerin uluslar arası piyasalarda serbestçe dolaşmasını sağlayan bir pasaportu niteliğindedir. Ülkemiz de Avrupa Birliği uyumlaştırma sürecinde olduğundan sadece ihracatta değil iç piyasada da CE işareti önem taşımaktadır. Bu çalışma ile; küresel rekabet ortamında ayakta kalmakta zorlanan, ekonomide önemli bir paya sahip KOBİ’lerin CE işaretlemesi sürecinde ne aşamada oldukları, nasıl bir çalışma içinde olmaları gerektiği, ne gibi sorunlarla karşılaştıkları, CE işareti konusundaki bilgi seviyeleri ve yapılması gerekenler araştırılmış ve uygulamaya yönelik bir anket çalışması yapılmıştır.

In this global competition era, international standards must be set and technical conformities must be completed to enable the products to be sold in international markets. European Union introduced in 1985 new approach directives in order to remove the commercial barriers resulting from technical regulation differences. According to these new directives all the products entering the European Economic Area must be marked with a CE mark. The CE marking is a mandatory European marking for certain product groups to indicate conformity with the essential health and safety requirements set out in European Directives. To permit the use of a CE mark on a product, proof that the item meets the relevant requirements must be documented. Sometimes this is achieved using an external test house which evaluates the product and its documentation. Often it is achieved by a company-internal self-certification process. CE mark is not a quality certificate, it is the passport of a product which allows it to enter international markets. Our country is in the process of adaptation to European Union, CE mark is therefore not only important for export activities but also important for the internal market. This study focuses on the small and medium sized enterprises, which are very important for Turkey’s economy. How they carry on the CE marking process, what they should be doing, what problems they are facing, how informed they are about the CE mark? A survey with 100 people has been completed to see the application examples. III Sayfa No: ÖZET..................................................................................................................I ABSTRACT......................................................................................................II III ŞEKİL VE TABLO LİSTESİ......................................................................................VI GİRİŞ..................................................................................................................................1 I. CE İŞARETİ...................................................................................................................4 A. CE İŞARETİNİN TANIMI..........................................................................................4 1) CE Uygunluk İşaretinin Tanımı Ve Tarihsel Süreç.................................................4 2) CE İşaretinde Taraflar Ve Sorumlulukları...............................................................9 3) CE İşaretinin Kapsamına Giren Ürünler................................................................11 4) Teknik Dosya.........................................................................................................14 5) Uygunluk Beyanı...................................................................................................16 6) Akreditasyon..........................................................................................................17 7) CE İşareti Uygulamasında Kullanılan Modüller....................................................17 8) Avrupa Birliği Standardizasyon Kurumları...........................................................21 a. Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN).........................................................22 b. Avrupa Elektroteknik Standardizasyon Komitesi(CENELEC).........................24 c. Avrupa Telekomünikasyon Standartları Enstitüsü (ETSI)................................26 B. CE İŞARETİ NASIL ALINIR?.................................................................................28 1) CE İşareti Taşıması Gereken Ürünlerin Belirlenmesi............................................28 2) Üreticileri CE İşaretine Götüren İki Yol................................................................29 a. Düşük Risk Grubundaki Ürünler.......................................................................29 b. Yüksek Risk Grubundaki Ürünler.....................................................................30 3) CE İşaretinde İzlenmesi Gereken Yol....................................................................31 4) CE İşareti İle İlgili Bazı Gerekli Bilgiler...............................................................33 5) CE Uygunluk İşaretinin Ürüne İliştirilmesine Ve Kullanılmasına Dair Genel Esaslar.................................................................................................34 6) CE İşareti Nereden Ve Nasıl Alınır?......................................................................36 IV C. TÜRKİYE’DE CE İŞARETİ.....................................................................................37 1) TÜRKAK (Türk Akreditasyon Kurumu)..............................................................37 2) Türkiye’de CE İşareti Uygulaması........................................................................39 3) Türkiye’de CE İşaretinin Uygulanmasına Yönelik Temel Sorunlar Ve Çözüm Önerileri...................................................................................................40 II. KOBİ TANIMLARI VE CE İŞARETİNİN KOBİ’LERE UYGULANABİLİRLİĞİ.............................................................................................43 1) KOBİ TANIMLARI...................................................................................................43 a. AB’ye Göre KOBİ Tanımı.....................................................................................43 b. Türkiye’de KOBİ Tanımları...................................................................................44 2) KOBİ’lerin Avantaj Ve Dezavantajları......................................................................45 3) KOBİ’lerin Ekonomik Ve Sosyal Sisteme Olan Katkıları.........................................47 4) Yeni Ekonomik Düzen Ve KOBİ’ler.........................................................................49 5) CE İşaretinin KOBİ’lere Uygulanabilirliği................................................................50 6) KOBİ’lerin CE İşareti Almak İçin Yapması Gerekenler............................................53 7) KOBİ’lerin CE İşareti Konusunda Karşılaştıkları Problemler...................................54 8) KOBİ’lerin CE İşaretine Bakış Açısı.........................................................................56 9) CE İşareti’nin KOBİ’lere Maliyeti.............................................................................58 10) CE İşareti’nin KOBİ’lere Sağladığı Faydalar...........................................................59 11) KOBİ’lere CE İşaretlemesi Kapsamında Verilen Teşvikler.....................................60 III. CE İŞARETİNİN KOBİ’LERE UYGULANABİLİRLİĞİNE YÖNELİK BİR UYGULAMA...................................................................................63 A. ARAŞTIRMAYA İLİŞKİN ÖN BİLGİLER...........................................................63 1) Araştırmanın Amacı Ve Kapsamı.......................................................................63 2) Araştırmanın Sınırlılıkları...................................................................................64 3) Araştırmanın Türü...............................................................................................64 B. ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ VE UYGULAMA.................................................64 1) Örneklem.............................................................................................................64 2) Ölçüm Aleti.........................................................................................................64 3) Puanlama.............................................................................................................66 4) Uygulama............................................................................................................66 C. ARAŞTIRMA BULGULARI..................................................................................67 V 1) İşletmeyi Tanımaya Yönelik Veriler................................................................67 2) İşletmenin CE İşareti Konusunda Bilgi Seviyesine İlişkin Verileri.................72 a. Ürünlerinde CE İşareti Bulunması Zorunluluğu........................................72 b. CE İşaretlemesinin Temel Adımlarında Sahip Olunan Bilgi Seviyeleri...73 c. CE İşaretinin Bilinen Tanımı.....................................................................75 3) İşletmelerin Ürünlerinde CE İşaretlemesinin Olup Olmamasına, Karşılaştıkları Sorunlara, Piyasa Gözetim Ve Denetimin Etkilerine İlişkin Veriler......78 a. İşletmelerin CE İşareti Gerektiren Ürün Üretmelerine İlişkin Veriler......78 b. CE İşaretlemesi Aşamasında Karşılaşılan Sorunlar...................................80 c. Piyasa Gözetim Ve Denetimin Etkilerine İlişkin Veriler..........................82 DEĞERLENDİRMELER VE ÖNERİLER.........................................................................84 SONUÇ ...........................................................................................................................89 EKLER.............................................................................................................................92 KAYNAKÇA.................................................................................................................139