TÜRKIYE VE İSVİÇRE GENEL SAĞLIK SİGORTASI SİSTEMLERİNİN KIYASLANMASI VE TÜRKIYE İÇİN YENİ BİR MODEL ÖNERİSİ

Abstract

Genel sağlık sigortası (GSS) sistemlerinin işleyişleri ve finansmanları ülkeden ülkeye farklılık göstermektedir. Bir GSS modeli belirlenirken göz önünde bulundurulması gereken en temel konular ise o ülkedeki; kişi başına düşen milli gelir, nüfus ve kayıtlı çalışan nüfus, toplumun yapısı, yönetim maliyetleri, adil katılım ve eşitfaydalanma imkânı, sigortalı davranışları, sağlık hizmet sağlayıcılarının davranışları ve bunlara uygun finansman modeli seçimidir.Çalışmada Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYİH) seviyeleri birbirine yakın olan İsviçre ve Türkiye’deki GSSsistemleri ayrı ayrı ele alınmıştır. İki ülkenin kişi başına düşen milli gelirleri, toplam ve kişi başına düşen ortalama sağlık harcamaları, sağlık hizmeti sağlayıcıları ve sağlık hizmeti sağlayan insan kaynağı verileri incelenmiştir. İki ülkenin demografik yapıları, yaşlanma verileri, iş gücü katılım oranları ve kayıt dışı ekonomi istatistiklerikarşılaştırılmıştır. Bu veriler ışığında yapılan değerlendirmede İsviçre GSS sisteminin daha kuvvetli bir temeliolduğu ve daha sürdürülebilir bir yapısı olduğu kanısına varılmıştır. Ayrıca Türkiye’nin bugünden 2050 yılınakadar geçirecek olduğu nüfus değişimlerini İsviçre’nin son 70 senede geçirmiş olduğu anlaşılmıştır; bu sebepleİsviçre’nin son 70 senedeki reformlarının Türkiye için iyi bir örnek teşkil edeceği öngörülmüştür.Türkiye’deki GSS’nin finansman yetersizliği sorununun yaşlanan nüfus, düşük olan iş gücü katılım oranı ve yüksek kayıt dışı ekonomi oranına bağlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Sonuç olarak İsviçre GSS sistemini temel alan, Türkiye’deki mevcut GSS sisteminin de kuvvetli yanlarınıalan harmanlanmış yeni bir GSS modeli önerilmiştir. Çalışma sonucunda getirilen model önerisinin; iş gücükatılım oranını arttıran ve kayıt dışı ekonomiyi azaltan çözümleri ile Türkiye’ye uzun vadede sürdürülebilir birsistem oluşturacağı öngörülmüştür.The operations and financing of general health insurance (GHI) schemes vary in different countries. The_x000D_ most basic matters those need to be taken into consideration when determining a GHI model for a country_x000D_ are; economics, demographics and services/benefits of the scheme, and the selection of the compatible financing model._x000D_ In this study, the GHI schemes of Switzerland and Turkey, whose gross domestic products (GDP) are of the_x000D_ same level, have been studied separately. The economic, and demographic structures and GHI schemes of both_x000D_ countries have been compared with focus on the statistics of old age and ageing, workforce participation rates,_x000D_ ghost economy. It is evaluated that Switzerland has a more sustainable GHI scheme with a more solid foundation. It has been predicted that the reforms of the Swiss GHI Scheme will constitute a solid reference to Turkey,_x000D_ as Turkey is going through a similar population transitions which Switzerland had already gone through in the_x000D_ past 70 years._x000D_ By comparing the work force and ghost economy statistics of Switzerland and Turkey, it has been deducted_x000D_ the insufficient funding problem of Turkey’s GHI scheme is related to population getting older, low workforce_x000D_ participation rate, and high ghost economy ratio._x000D_ In conclusion, a new GHI model is proposed which is based on the Swiss model but also combines the_x000D_ strengths of the current Turkish scheme; which is predicted to constitute Turkey a sustainable system in the_x000D_ long run, by the introducing solutions to increase workforce participation and to decrease the ghost economy.